નમો તસ્સ ભગવતો અરહતો સમ્માસમ્બુદ્ધસ્સ

નમક્કારપાળિ

૧. સુગતં સુગતં સેટ્ઠં, કુસલંકુસલં જહં;

અમતં અમતં સન્તં, અસમં અસમં દદં.

સરણં સરણં લોકં, અરણં અરણં કરં;

અભયં અભયં ઠાનં, નાયકં નાયકં નમે.

૨. નયનસુભગકાયઙ્ગં,

મધુરવરસરોપેતં;

અમિતગુણગણાધારં,

દસબલમતુલં વન્દે.

૩. યો બુદ્ધો ધિતિમાઞ્ઞધારકો,

સંસારે અનુભોસિ કાયિકં;

દુક્ખં ચેતસિકઞ્ચ લોકતો,

તં વન્દે નરદેવમઙ્ગલં.

૪. બાત્તિંસતિલક્ખણચિત્રદેહં,

દેહજ્જુતિનિગ્ગતપજ્જલન્તં;

પઞ્ઞાધિતિસીલગુણોઘવિન્દં,

વન્દે મુનિમન્તિમજાતિયુત્તં.

૫. પાતોદયં બાલદિવાકરંવ,

મજ્ઝે યતીનં લલિતં સિરીહિ;

પુણ્ણિન્દુસઙ્કાસમુખં અનેજં,

વન્દામિ સબ્બઞ્ઞુમહં મુનિન્દં.

૬. ઉપેતપુઞ્ઞો વરબોધિમૂલે,

સસેનમારં સુગતો જિનિત્વા;

અબોજ્ઝિ બોધિં અરુણોદયમ્હિ,

નમામિ તં મારજિનં અભઙ્ગં.

૭. રાગાદિછેદામલઞાણખગ્ગં,

સતીસમઞ્ઞાફલકાભિગાહં;

સીલોઘલઙ્કારવિભૂસિતં તં,

નમામિભિઞ્ઞાવરમિદ્ધુપેતં.

૮. દયાલયં સબ્બધિ દુક્કરં કરં,

ભવણ્ણવાતિક્કમમગ્ગતં ગતં;

તિલોકનાથં સુસમાહિતં હિતં,

સમન્તચક્ખું પણમામિ તંમિતં.

૯. તહિં તહિં પારમિસઞ્ચયં ચયં,

ગતં ગતં સબ્ભિ સુખપ્પદં પદં;

નરાનરાનં સુખસમ્ભવં ભવં,

નમાનમાનં જિનપુઙ્ગવં ગવં.

૧૦. મગ્ગઙ્ગનાવં મુનિદક્ખનાવિકો,

ઈહાફિયં ઞાણકરેન ગાહકો;

આરુય્હ યો તાય બહૂ ભવણ્ણવા,

તારેસિ તં બુદ્ધમઘપ્પહં નમે.

૧૧. સમતિંસતિપારમિસમ્ભરણં,

વરબોધિદુમે ચતુસચ્ચદસં;

વરમિદ્ધિગતં નરદેવહિતં,

તિભવૂપસમં પણમામિ જિનં.

૧૨. સતપુઞ્ઞજલક્ખણિકં વિરજં,

ગગનૂપમધિં ધિતિમેરુસમં;

જલજૂપમસીતલસીલયુતં,

પથવીસહનં પણમામિ જિનં.

૧૩. યો બુદ્ધો સુમતિ દિવે દિવાકરોવ,

સોભન્તો રતિજનને સિલાસનમ્હિ;

આસીનો સિવસુખદં અદેસિ ધમ્મં,

દેવાનં તમસદિસં નમામિ નિચ્ચં.

૧૪. યો પાદપઙ્કજમુદુત્તલરાજિકેહિ,

લોકેહિ તીહિવિકલેહિ નિરાકુલેહિ;

સમ્પાપુણે નિરુપમેય્યતમેવ નાથો,

તં સબ્બલોકમહિતં અસમં નમામિ.

૧૫. બુદ્ધં નરાનરસમોસરણં ધિતત્તં,

પઞ્ઞાપદીપજુતિયા વિહતન્ધકારં;

અત્થાભિકામનરદેવહિતાવહં તં,

વન્દામિ કારુણિકમગ્ગમનન્તઞાણં.

૧૬. અખિલગુણનિધાનો યો મુનિન્દોપગન્ત્વા,

વનમિસિપતનવ્હં સઞ્ઞતાનં નિકેતં;

તહિમકુસલછેદં ધમ્મચક્કં પવત્તો,

તમતુલમભિકન્તં વન્દનેય્યં નમામિ.

૧૭. સુચિપરિવારિતં સુરુચિરપ્પભાહિ રત્તં,

સિરિવિસરાલયં ગુપિતમિન્દ્રિયેહુપેતં;

રવિસસિમણ્ડલપ્પભુતિલક્ખણોપચિત્તં,

સુરનરપૂજિતં સુગતમાદરં નમામિ.

૧૮. મગ્ગોળુમ્પેન મુહપટિઘાસાદિઉલ્લોલવીચિં,

સંસારોઘં તરિ તમભયં પારપત્તં પજાનં;

તાણં લેણં અસમસરણં એકતિત્થં પતિટ્ઠં,

પુઞ્ઞક્ખેત્તં પરમસુખદં ધમ્મરાજં નમામિ.

૧૯. કણ્ડમ્બંમૂલે પરહિતકરો યો મુનિન્દો નિસિન્નો,

અચ્છેરં સીઘં નયનસુભગં આકુલણ્ણગ્ગિજાલં;

દુજ્જાલદ્ધંસં મુનિભિજહિતં પાટિહેરં અકાસિ,

વન્દે તં સેટ્ઠં પરમરતિજં ઇદ્ધિધમ્મેહુપેતં.

૨૦. મુનિન્દક્કો ય્વેકો દયુદયરુણો ઞાણવિત્થિણ્ણબિમ્બો,

વિનેય્યપ્પાણોઘં કમલકથિતં ધમ્મરંસીવરેહિ;

સુબોધેસી સુદ્ધે તિભવકુહરે બ્યાપિતક્કિત્તિનઞ્ચ,

તિલોકેકચ્ચક્ખું દુખમસહનં તં મહેસિં નમામિ.

૨૧. યો જિનો અનેકજાતિયં સપુત્તદારમઙ્ગજીવિતમ્પિ,

બોધિપેમતો અલગ્ગમાનસો અદાસિયેવ અત્થિકસ્સ;

દાનપારમિં તતો પરં અપૂરિ સીલપારમાદિકમ્પિ,

તાસમિદ્ધિયોપયાતમગ્ગતં તમેકદીપકં નમામિ.

૨૨. દેવાદેવાતિદેવં નિધનવપુધરં મારભઙ્ગં અભઙ્ગં,

દીપં દીપં પજાનં જયવરસયને બોધિપત્તંધિપત્તં;

બ્રહ્માબ્રહ્માગતાનં વરગિરકથિકં પાપહીનં પહીનં,

લોકાલોકાભિરામં સતતમભિનમે તં મુનિન્દં મુનિન્દં.

૨૩. બુદ્ધો નિગ્રોધબિમ્બો મુદુકરચરણો બ્રહ્મઘોસેણિજઙ્ઘો,

કોસચ્છાદઙ્ગજાતો પુનરપિ સુગતો સુપ્પતિટ્ઠિતપાદો;

મૂદોદાતુણ્ણલોમો અથમપિ સુગતો બ્રહ્મુજુગ્ગત્તભાવો,

નીલક્ખી દીઘપણ્હી સુખુમમલછવી થોમ્યરસગ્ગસગ્ગી.

૨૪. ચત્તાલીસગ્ગદન્તો સમકલપનજો અન્તરંસપ્પપીનો,

ચક્કેનઙ્કિતપાદો અવિરળદસનો મારજુસ્સઙ્ખપાદો.

તિટ્ઠન્તો નોનમન્તોભયકરમુદુના જણ્ણુકાનામસન્તો,

વટ્ટક્ખન્ધો જિનો ગોતરુણપખુમકો સીહપુબ્બડ્ઢકાયો.

૨૫. સત્તપ્પીનો ચ દીઘઙ્ગુલિ મથ સુગતો લોમકૂપેકલોમો,

સમ્પન્નોદાતદાઠો કનકસમતચો નીલમુદ્ધગ્ગલોમો.

સમ્બુદ્ધો થૂલજિવ્હો અથ સીહહનુકો જાલિકપ્પાદહત્થો,

નાથો ઉણ્હીસસીસો ઇતિગુણસહિતં તં મહેસિં નમામિ.

૨૬. બુદ્ધોબુદ્ધોતિઘોસો અતિદુલભતરો કા કથા બુદ્ધભાવો,

લોકે તસ્મા વિભાવી વિવિધહિતસુખં સાધવો પત્થયન્તા.

ઇટ્ઠં અત્થં વહન્તં સુરનરમહિતં નિબ્ભયં દક્ખિણેય્યં,

લોકાનં નન્દિવડ્ઢં દસબલમસમં તં નમસ્સન્તુ નિચ્ચં.

૨૭. પુઞ્ઞેનેતેન સોહં નિપુણમતિ સતો સમ્પરાયે ચ તિત્તો,

દક્ખો દિટ્ઠુજ્જુપઞ્ઞો અવિકલવીરિયો ભોગવા સંવિભાગી.

તિક્ખો સૂરો ધિતત્તો સપરહિતચરો દીઘજીવી અરોગો,

ધઞ્ઞો વણ્ણો યસસ્સી અતિબલવધરો કિત્તિમા ખન્તુપેતો.

૨૮. સદ્ધો દાતઙ્ગુપેતો પરમસિરિધરો દિટ્ઠધમ્મે વિરત્તો,

લજ્જી કલ્યાણમિત્તો અભિરતકુસલો પઞ્ચસીલાદિરક્ખો.

અપ્પિચ્છો અપ્પકોધો અતિવુજુહદયો ઇદ્ધિમા અપ્પમેય્યો,

પાસંસો પેમવાચો સુજનગુણવિદૂ મામકો સો ભવેય્યં.

૨૯. ઇત્થં અસઙ્ખયે નાથ, ગુણે લક્ખણદીપિતે;

ગાથાસુ સૂચકાસ્વેક, ગાથમ્પિ સરતે બુધો.

૩૦. ચતુરાપાયમુત્તો સો, સાધકત્થદ્વયસ્સ ચ;

હતૂપદ્દવજાલો ચ, લાભી હિતસુખસ્સ ચ.

૩૧. અધિપો નરદેવાનં, ચતુદીપિસ્સરોપિ વા;

ભવેય્ય અન્તિમે દેહે, તમઞ્ઞં સેતછત્તકં.

૩૨. ભાવનાયાનમારુય્હ, સમમેસ્સતિ સુબ્બતો;

ઇમસ્મિં અત્તભાવેપિ, અરોગો દીઘજીવિકો.

૩૩. પૂજિતો સબ્બલોકેહિ, ભાવનાભિરતીમનો;

જનપ્પિયો મનાપો ચ, કા કથાખિલધારણે.

નમક્કારપાળિ નિટ્ઠિતા.

નમક્કારટીકા

નમો તસ્સ ભગવતો અરહતો સમ્માસમ્બુદ્ધસ્સ

૧. સુગતન્ત્યાદિવણ્ણેહિ, પસત્થઞ્ચ સુખદ્દદં;

વન્દન્તાનં જિનં નત્વા, ધમ્મં સુદ્ધં ગણુત્તમં.

૨. નમક્કારં હિતત્થીહિ, પોરાણાચરિયેહિ ચ;

લિખિત્વા ઠપિતં પુઞ્ઞ, બુદ્ધિયા તેન વન્દિનં.

૩. તસ્સત્થવણ્ણનં કસ્સં, ગમ્ભીરત્થસુબોધનં;

મોવિપુનામેન સન્તેન, સીલુપેતેન યાચિતો.

૪. વણ્ણન્તોપિ ચ તસ્સત્થં, તં તં અટ્ઠકથાદિસુ;

વુત્તઞાયેન કસ્સામિ, સદ્ધા સુણાથ સાધવો.

૫. નમનં નમતીતી વા, નમતી તેન વા નમો;

તસ્સ કારોન્તિ તાહીતિ, નમક્કારોતિ વુચ્ચતિ.

૬. તઞ્ચ બુદ્ધઘોસાચરિ, યેન પુબ્બસુતં કતં;

બુદ્ધઘોસુપ્પત્તિયઞ્ચ, તં તં પન કથાદિસુ.

૭. ન દિટ્ઠં કતકારણં, તસ્મા હિતત્થિકેહિ ચ;

પોરાણાચરિયેહી ચ, ઠપિતન્તિ મયા વુત્તં;

તં કારણં વિઞ્ઞૂહી ચ, વિચારેત્વા વિજાનિતન્તિ.

૧. સુગતં સુગતં સેટ્ઠં, કુસલંકુસલં જહં;

અમતં અમતં સન્તં, અસમં અસમં દદં.

સરણં સરણં લોકં, અરણં અરણં કરં;

અભયં અભયં ઠાનં, નાયકં નાયકં નમે.

૧. [ક] ઇદાનિ પઠમં તાવ સુગતન્ત્યાદીહિ અટ્ઠારસહિ ગુણેહિ થોમેત્વા બુદ્ધસ્સ વન્દિતુકામેન સુગતન્તિઆદિ ગાથાદ્વયં આરદ્ધં. અયં પન સબ્બપાદાદિયમકપથ્યા વત્તગાથાતિ દટ્ઠબ્બં. તં પન યમકં સુબોધાલઙ્કારે કિલિટ્ઠદોસન્તિ વુત્તં.

વુત્તઞ્હિ તત્થ –

‘‘યં કિલિટ્ઠપદં મન્દા, ભિધેય્યં યમકાદિકં;

કિલિટ્ઠપદદોસેવ, તમ્પિ અન્તો કરીયતી’’તિ.