૮. સંયોજનસુત્તં
૮૮. ‘‘ચત્તારોમે, ભિક્ખવે, પુગ્ગલા સન્તો સંવિજ્જમાના લોકસ્મિં. કતમે ચત્તારો? સમણમચલો, સમણપુણ્ડરીકો, સમણપદુમો, સમણેસુ સમણસુખુમાલો.
‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો [પુ. પ. ૧૯૦ (થોકં વિસદિસં)] સમણમચલો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ તિણ્ણં સંયોજનાનં પરિક્ખયા સોતાપન્નો હોતિ અવિનિપાતધમ્મો નિયતો સમ્બોધિપરાયણો. એવં ખો, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણમચલો હોતિ.
‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણપુણ્ડરીકો હોતિ? ઇધ ભિક્ખવે, ભિક્ખુ તિણ્ણં સંયોજનાનં પરિક્ખયા, રાગદોસમોહાનં તનુત્તા સકદાગામી હોતિ, સકિદેવ ઇમં લોકં આગન્ત્વા દુક્ખસ્સન્તં કરોતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણપુણ્ડરીકો હોતિ.
‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણપદુમો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ પઞ્ચન્નં ઓરમ્ભાગિયાનં સંયોજનાનં પરિક્ખયા ઓપપાતિકો હોતિ તત્થ પરિનિબ્બાયી અનાવત્તિધમ્મો તસ્મા લોકા. એવં ખો, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણપદુમો હોતિ.
‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણેસુ સમણસુખુમાલો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ આસવાનં ખયા અનાસવં ચેતોવિમુત્તિં પઞ્ઞાવિમુત્તિં દિટ્ઠેવ ધમ્મે સયં અભિઞ્ઞા સચ્છિકત્વા ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, પુગ્ગલો સમણેસુ સમણસુખુમાલો હોતિ. ઇમે ખો, ભિક્ખવે, ચત્તારો પુગ્ગલા સન્તો સંવિજ્જમાના લોકસ્મિ’’ન્તિ. અટ્ઠમં.