૫. પઠમસમજીવીસુત્તં

૫૫. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા ભગ્ગેસુ વિહરતિ સુસુમારગિરે [સુંસુમારગિરે (સી. સ્યા. કં. પી.)] ભેસકળાવને [ભેસકલાવને (સી. પી. ક.)] મિગદાયે. અથ ખો ભગવા પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય યેન નકુલપિતુનો ગહપતિસ્સ નિવેસનં તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા પઞ્ઞત્તે આસને નિસીદિ. અથ ખો નકુલપિતા ચ ગહપતિ નકુલમાતા ચ ગહપતાની યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિંસુ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિંસુ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો નકુલપિતા ગહપતિ ભગવન્તં એતદવોચ –

‘‘યતો મે, ભન્તે, નકુલમાતા ગહપતાની દહરસ્સેવ દહરા આનીતા, નાભિજાનામિ નકુલમાતરં ગહપતાનિં મનસાપિ અતિચરિતા, કુતો પન કાયેન! ઇચ્છેય્યામ મયં, ભન્તે, દિટ્ઠે ચેવ ધમ્મે અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતું અભિસમ્પરાયઞ્ચ અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતુ’’ન્તિ. નકુલમાતાપિ ખો ગહપતાની ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘યતોહં, ભન્તે, નકુલપિતુનો ગહપતિસ્સ દહરસ્સેવ દહરા આનીતા, નાભિજાનામિ નકુલપિતરં ગહપતિં મનસાપિ અતિચરિતા, કુતો પન કાયેન! ઇચ્છેય્યામ મયં, ભન્તે, દિટ્ઠે ચેવ ધમ્મે અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતું અભિસમ્પરાયઞ્ચ અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતુ’’ન્તિ.

‘‘આકઙ્ખેય્યું ચે, ગહપતયો, ઉભો જાનિપતયો દિટ્ઠે ચેવ ધમ્મે અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતું અભિસમ્પરાયઞ્ચ અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સિતું ઉભોવ [ઉભો ચ (સી. પી.)] અસ્સુ સમસદ્ધા સમસીલા સમચાગા સમપઞ્ઞા, તે દિટ્ઠે ચેવ ધમ્મે અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સન્તિ અભિસમ્પરાયઞ્ચ અઞ્ઞમઞ્ઞં પસ્સન્તી’’તિ [પસ્સિસ્સન્તીતિ (ક.)].

‘‘ઉભો સદ્ધા વદઞ્ઞૂ ચ, સઞ્ઞતા ધમ્મજીવિનો;

તે હોન્તિ જાનિપતયો, અઞ્ઞમઞ્ઞં પિયંવદા.

‘‘અત્થાસં પચુરા હોન્તિ, ફાસુકં ઉપજાયતિ;

અમિત્તા દુમ્મના હોન્તિ, ઉભિન્નં સમસીલિનં.

‘‘ઇધ ધમ્મં ચરિત્વાન, સમસીલબ્બતા ઉભો;

નન્દિનો દેવલોકસ્મિં, મોદન્તિ કામકામિનો’’તિ. પઞ્ચમં;