३. नग्गवग्गो
१. पठमसिक्खापदं
८८३. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन सम्बहुला [महाव. ३५०] भिक्खुनियो अचिरवतिया नदिया वेसियाहि सद्धिं नग्गा एकतित्थे नहायन्ति. वेसिया ता भिक्खुनियो उप्पण्डेसुं – ‘‘किं नु खो नाम तुम्हाकं, अय्ये, दहरानं [दहरानं दहरानं (सी.)] ब्रह्मचरियं चिण्णेन, ननु नाम कामा परिभुञ्जितब्बा! यदा जिण्णा भविस्सथ तदा ब्रह्मचरियं चरिस्सथ. एवं तुम्हाकं उभो अत्था परिग्गहिता भविस्सन्ती’’ति. भिक्खुनियो वेसियाहि उप्पण्डियमाना मङ्कू अहेसुं. अथ खो ता भिक्खुनियो उपस्सयं गन्त्वा भिक्खुनीनं एतमत्थं आरोचेसुं. भिक्खुनियो भिक्खूनं एतमत्थं आरोचेसुं. भिक्खू भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं. अथ खो भगवा एतस्मिं निदाने एतस्मिं पकरणे धम्मिं कथं कत्वा भिक्खू आमन्तेसि – ‘‘तेन हि, भिक्खवे, भिक्खुनीनं सिक्खापदं पञ्ञपेस्सामि दस अत्थवसे पटिच्च – सङ्घसुट्ठुताय…पे… विनयानुग्गहाय. एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
८८४. ‘‘या पन भिक्खुनी नग्गा नहायेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
८८५. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
नग्गा नहायेय्याति अनिवत्था वा अपारुता वा नहायति, पयोगे दुक्कटं. नहानपरियोसाने आपत्ति पाचित्तियस्स.
८८६. अनापत्ति अच्छिन्नचीवरिकाय वा नट्ठचीवरिकाय वा, आपदासु, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
पठमसिक्खापदं निट्ठितं.
२. दुतियसिक्खापदं
८८७. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन भगवता भिक्खुनीनं [महाव. ३५१] उदकसाटिका अनुञ्ञाता होति. छब्बग्गिया भिक्खुनियो – ‘‘भगवता उदकसाटिका अनुञ्ञाता’’ति अप्पमाणिकायो उदकसाटिकायो धारेसुं [धारेन्ति (पाचि. ५३१-५४५)]. पुरतोपि पच्छतोपि आकड्ढन्ता आहिण्डन्ति. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम छब्बग्गिया भिक्खुनियो अप्पमाणिकायो उदकसाटिकायो धारेस्सन्ती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, छब्बग्गिया भिक्खुनियो अप्पमाणिकायो उदकसाटिकायो धारेन्तीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, छब्बग्गिया भिक्खुनियो अप्पमाणिकायो उदकसाटिकायो धारेस्सन्ति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
८८८. ‘‘उदकसाटिकं पन भिक्खुनिया कारयमानाय पमाणिका कारेतब्बा. तत्रिदं पमाणं – दीघसो चतस्सो विदत्थियो, सुगतविदत्थिया; तिरियं द्वे विदत्थियो. तं अतिक्कामेन्तिया छेदनकं पाचित्तिय’’न्ति.
८८९. उदकसाटिका नाम याय निवत्था [निवत्थाय (स्या.)] नहायति.
कारयमानायाति करोन्तिया वा कारापेन्तिया वा.
पमाणिका कारेतब्बा. तत्रिदं पमाणं – दीघसो चतस्सो विदत्थियो, सुगतविदत्थिया; तिरियं द्वे विदत्थियो. तं अतिक्कामेत्वा करोति वा कारापेति वा, पयोगे दुक्कटं. पटिलाभेन छिन्दित्वा पाचित्तियं देसेतब्बं.
८९०. अत्तना विप्पकतं अत्तना परियोसापेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. अत्तना विप्पकतं परेहि परियोसापेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. परेहि विप्पकतं अत्तना परियोसापेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. परेहि विप्पकतं परेहि परियोसापेति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
अञ्ञस्सत्थाय करोति वा कारापेति वा, आपत्ति दुक्कटस्स. अञ्ञेन कतं पटिलभित्वा परिभुञ्जति, आपत्ति दुक्कटस्स.
८९१. अनापत्ति पमाणिकं करोति, ऊनकं करोति, अञ्ञेन कतं पमाणातिक्कन्तं पटिलभित्वा छिन्दित्वा परिभुञ्जति, वितानं वा भूमत्थरणं वा साणिपाकारं वा भिसिं वा बिब्बोहनं वा करोति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
दुतियसिक्खापदं निट्ठितं.
३. ततियसिक्खापदं
८९२. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन अञ्ञतरिस्सा भिक्खुनिया महग्घे चीवरदुस्से चीवरं दुक्कटं होति दुस्सिब्बितं. थुल्लनन्दा भिक्खुनी तं भिक्खुनिं एतदवोच – ‘‘सुन्दरं खो इदं ते, अय्ये, चीवरदुस्सं; चीवरञ्च खो दुक्कटं दुस्सिब्बित’’न्ति. ‘‘विसिब्बेमि, अय्ये, सिब्बिस्ससी’’ति? ‘‘आमाय्ये, सिब्बिस्सामी’’ति. अथ खो सा भिक्खुनी तं चीवरं विसिब्बेत्वा थुल्लनन्दाय भिक्खुनिया अदासि. थुल्लनन्दा भिक्खुनी – ‘‘सिब्बिस्सामि सिब्बिस्सामी’’ति नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति. अथ खो सा भिक्खुनी भिक्खुनीनं एतमत्थं आरोचेसि. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा भिक्खुनिया चीवरं विसिब्बापेत्वा नेव सिब्बिस्सति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करिस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं विसिब्बापेत्वा नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोतीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं विसिब्बापेत्वा नेव सिब्बिस्सति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करिस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
८९३. ‘‘या पन भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बेय्य न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करेय्य, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, पाचित्तिय’’न्ति.
८९४. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
भिक्खुनियाति अञ्ञाय भिक्खुनिया.
चीवरं नाम छन्नं चीवरानं अञ्ञतरं चीवरं.
विसिब्बेत्वाति सयं विसिब्बेत्वा. विसिब्बापेत्वाति अञ्ञं विसिब्बापेत्वा.
सा पच्छा अनन्तरायिकिनीति असति अन्तराये.
नेव सिब्बेय्याति न सयं सिब्बेय्य. न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करेय्याति न अञ्ञं आणापेय्य.
अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहाति ठपेत्वा चतूहपञ्चाहं. ‘‘नेव सिब्बिस्सामि न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करिस्सामी’’ति धुरं निक्खित्तमत्ते आपत्ति पाचित्तियस्स.
८९५. उपसम्पन्नाय उपसम्पन्नसञ्ञा चीवरं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, आपत्ति पाचित्तियस्स. उपसम्पन्नाय वेमतिका चीवरं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, आपत्ति पाचित्तियस्स. उपसम्पन्नाय अनुपसम्पन्नसञ्ञा चीवरं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, आपत्ति पाचित्तियस्स.
अञ्ञं परिक्खारं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय चीवरं वा अञ्ञं वा परिक्खारं विसिब्बेत्वा वा विसिब्बापेत्वा वा सा पच्छा अनन्तरायिकिनी नेव सिब्बति न सिब्बापनाय उस्सुक्कं करोति, अञ्ञत्र चतूहपञ्चाहा, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय उपसम्पन्नसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय अनुपसम्पन्नसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स.
८९६. अनापत्ति सति अन्तराये, परियेसित्वा न लभति, करोन्ती चतूहपञ्चाहं अतिक्कामेति, गिलानाय, आपदासु, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
ततियसिक्खापदं निट्ठितं.
४. चतुत्थसिक्खापदं
८९७. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन भिक्खुनियो भिक्खुनीनं हत्थे चीवरं निक्खिपित्वा सन्तरुत्तरेन जनपदचारिकं पक्कमन्ति. तानि चीवरानि चिरं निक्खित्तानि कण्णकितानि होन्ति. तानि भिक्खुनियो ओतापेन्ति. भिक्खुनियो ता भिक्खुनियो एतदवोचुं – ‘‘कस्सिमानि, अय्ये, चीवरानि कण्णकितानी’’ति? अथ खो ता भिक्खुनियो भिक्खुनीनं एतमत्थं आरोचेसुं. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम भिक्खुनियो भिक्खुनीनं हत्थे चीवरं निक्खिपित्वा सन्तरुत्तरेन जनपदचारिकं पक्कमिस्सन्ती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, भिक्खुनियो भिक्खुनीनं हत्थे चीवरं निक्खिपित्वा सन्तरुत्तरेन जनपदचारिकं पक्कमन्तीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, भिक्खुनियो भिक्खुनीनं हत्थे चीवरं निक्खिपित्वा सन्तरुत्तरेन जनपदचारिकं पक्कमिस्सन्ति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
८९८. ‘‘या पन भिक्खुनी पञ्चाहिकं सङ्घाटिचारं [सङ्घाटिवारं (स्या.)] अतिक्कामेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
८९९. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
पञ्चाहिकं सङ्घाटिचारं अतिक्कामेय्याति पञ्चमं दिवसं पञ्च चीवरानि नेव निवासेति न पारुपति न ओतापेति, पञ्चमं दिवसं अतिक्कामेति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९००. पञ्चाहातिक्कन्ते अतिक्कन्तसञ्ञा, आपत्ति पाचित्तियस्स. पञ्चाहातिक्कन्ते वेमतिका, आपत्ति पाचित्तियस्स. पञ्चाहातिक्कन्ते अनतिक्कन्तसञ्ञा, आपत्ति पाचित्तियस्स.
पञ्चाहानतिक्कन्ते अतिक्कन्तसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. पञ्चाहानतिक्कन्ते वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. पञ्चाहानतिक्कन्ते अनतिक्कन्तसञ्ञा, अनापत्ति.
९०१. अनापत्ति पञ्चमं दिवसं पञ्च चीवरानि निवासेति वा पारुपति वा ओतापेति वा, गिलानाय, आपदासु, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
चतुत्थसिक्खापदं निट्ठितं.
५. पञ्चमसिक्खापदं
९०२. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन अञ्ञतरा भिक्खुनी पिण्डाय चरित्वा अल्लचीवरं पत्थरित्वा विहारं पाविसि. अञ्ञतरा भिक्खुनी तं चीवरं पारुपित्वा गामं पिण्डाय पाविसि. सा निक्खमित्वा भिक्खुनियो पुच्छि – ‘‘अपाय्ये, मय्हं चीवरं पस्सेय्याथा’’ति? भिक्खुनियो तस्सा भिक्खुनिया एतमत्थं आरोचेसुं. अथ खो सा भिक्खुनी उज्झायति खिय्यति विपाचेति – ‘‘कथञ्हि नाम भिक्खुनी मय्हं चीवरं अनापुच्छा पारुपिस्सती’’ति! अथ खो सा भिक्खुनी भिक्खुनीनं एतमत्थं आरोचेसि. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं अनापुच्छा पारुपिस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं अनापुच्छा पारुपतीति [पारुपीति (क.)]? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, भिक्खुनी भिक्खुनिया चीवरं अनापुच्छा पारुपिस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९०३. ‘‘या पन भिक्खुनी चीवरसङ्कमनीयं धारेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९०४. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
चीवरसङ्कमनीयं नाम उपसम्पन्नाय पञ्चन्नं चीवरानं अञ्ञतरं चीवरं तस्सा वा अदिन्नं तं वा अनापुच्छा निवासेति वा पारुपति वा, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९०५. उपसम्पन्नाय उपसम्पन्नसञ्ञा चीवरसङ्कमनीयं धारेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. उपसम्पन्नाय वेमतिका चीवरसङ्कमनीयं धारेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. उपसम्पन्नाय अनुपसम्पन्नसञ्ञा चीवरसङ्कमनीयं धारेति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
अनुपसम्पन्नाय चीवरसङ्कमनीयं धारेति, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय उपसम्पन्नसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अनुपसम्पन्नाय अनुपसम्पन्नसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स.
९०६. अनापत्ति सा वा देति, तं वा आपुच्छा निवासेति वा पारुपति वा, अच्छिन्नचीवरिकाय, नट्ठचीवरिकाय, आपदासु, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
पञ्चमसिक्खापदं निट्ठितं.
६. छट्ठसिक्खापदं
९०७. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन थुल्लनन्दाय भिक्खुनिया उपट्ठाककुलं थुल्लनन्दं भिक्खुनिं एतदवोच – ‘‘भिक्खुनिसङ्घस्स, अय्ये, चीवरं दस्सामा’’ति. थुल्लनन्दा भिक्खुनी – ‘‘तुम्हे बहुकिच्चा बहुकरणीया’’ति अन्तरायं अकासि. तेन खो पन समयेन तस्स कुलस्स घरं डय्हति. ते उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा अम्हाकं देय्यधम्मं अन्तरायं करिस्सति! उभयेनाम्ह परिबाहिरा [परिहीना (सी.)], भोगेहि च पुञ्ञेन चा’’ति. अस्सोसुं खो भिक्खुनियो तेसं मनुस्सानं उज्झायन्तानं खिय्यन्तानं विपाचेन्तानं. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा गणस्स चीवरलाभं अन्तरायं करिस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी गणस्स चीवरलाभं अन्तरायं अकासीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी गणस्स चीवरलाभं अन्तरायं करिस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९०८. ‘‘या पन भिक्खुनी गणस्स चीवरलाभं अन्तरायं करेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९०९. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
गणो नाम भिक्खुनिसङ्घो वुच्चति.
चीवरं नाम छन्नं चीवरानं अञ्ञतरं चीवरं विकप्पनुपगं पच्छिमं.
अन्तरायं करेय्याति ‘‘कथं इमे चीवरं न [इमं चीवरं (क.)] ददेय्यु’’न्ति अन्तरायं करोति, आपत्ति पाचित्तियस्स. अञ्ञं परिक्खारं अन्तरायं करोति, आपत्ति दुक्कटस्स. सम्बहुलानं भिक्खुनीनं वा एकभिक्खुनिया वा अनुपसम्पन्नाय वा चीवरं वा अञ्ञं वा परिक्खारं अन्तरायं करोति, आपत्ति दुक्कटस्स.
९१०. अनापत्ति आनिसंसं दस्सेत्वा निवारेति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
छट्ठसिक्खापदं निट्ठितं.
७. सत्तमसिक्खापदं
९११. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन भिक्खुनिसङ्घस्स अकालचीवरं उप्पन्नं होति. अथ खो भिक्खुनिसङ्घो तं चीवरं भाजेतुकामो सन्निपति. तेन खो पन समयेन थुल्लनन्दाय भिक्खुनिया अन्तेवासिनियो भिक्खुनियो पक्कन्ता होन्ति. थुल्लनन्दा भिक्खुनी ता भिक्खुनियो एतदवोच – ‘‘अय्ये, भिक्खुनियो पक्कन्ता, न ताव चीवरं भाजीयिस्सती’’ति. चीवरविभङ्गं पटिबाहि. भिक्खुनियो न ताव चीवरं भाजीयिस्सतीति पक्कमिंसु [विपक्कमिंसु (स्या.)]. थुल्लनन्दा भिक्खुनी अन्तेवासिनीसु भिक्खुनीसु आगतासु तं चीवरं भाजापेसि. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा धम्मिकं चीवरविभङ्गं पटिबाहिस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी धम्मिकं चीवरविभङ्गं पटिबाहतीति [पटिबाहीति (क.)]? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी धम्मिकं चीवरविभङ्गं पटिबाहिस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९१२. ‘‘या पन भिक्खुनी धम्मिकं चीवरविभङ्गं पटिबाहेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९१३. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
धम्मिकोनाम चीवरविभङ्गो समग्गो भिक्खुनिसङ्घो सन्निपतित्वा भाजेति.
पटिबाहेय्याति कथं इमं चीवरं न भाजेय्याति [चीवरं भाजेय्याति (क.)] पटिबाहति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९१४. धम्मिके धम्मिकसञ्ञा पटिबाहति, आपत्ति पाचित्तियस्स. धम्मिके वेमतिका पटिबाहति, आपत्ति दुक्कटस्स. धम्मिके अधम्मिकसञ्ञा पटिबाहति, अनापत्ति. अधम्मिके धम्मिकसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मिके वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मिके अधम्मिकसञ्ञा, अनापत्ति.
९१५. अनापत्ति आनिसंसं दस्सेत्वा पटिबाहति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
सत्तमसिक्खापदं निट्ठितं.
८. अट्ठमसिक्खापदं
९१६. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन थुल्लनन्दा भिक्खुनी नटानम्पि नटकानम्पि लङ्घकानम्पि सोकज्झायिकानम्पि [सोकसायिकानम्पि (सी.)] कुम्भथूणिकानम्पि [कुम्भथुणिकानम्पि (क.)] समणचीवरं देति – ‘‘मय्हं परिसति [परिसतिं (सी.)] वण्णं भासथा’’ति. नटापि नटकापि लङ्घकापि सोकज्झायिकापि कुम्भथूणिकापि थुल्लनन्दाय भिक्खुनिया परिसति वण्णं भासन्ति – ‘‘अय्या थुल्लनन्दा बहुस्सुता भाणिका विसारदा पट्टा धम्मिं कथं कातुं; देथ अय्याय, करोथ अय्याया’’ति. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा, ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा अगारिकस्स समणचीवरं दस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी अगारिकस्स समणचीवरं देतीति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी अगारिकस्स समणचीवरं दस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९१७. ‘‘या पन भिक्खुनी अगारिकस्स वा परिब्बाजकस्स वा परिब्बाजिकाय वा समणचीवरं ददेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९१८. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
अगारिको नाम यो कोचि अगारं अज्झावसति.
परिब्बाजको नाम भिक्खुञ्च सामणेरञ्च ठपेत्वा यो कोचि परिब्बाजकसमापन्नो.
परिब्बाजिका नाम भिक्खुनिञ्च सिक्खमानञ्च सामणेरिञ्च ठपेत्वा या काचि परिब्बाजिकसमापन्ना.
समणचीवरं नाम कप्पकतं वुच्चति. देति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९१९. अनापत्ति मातापितूनं देति, तावकालिकं देति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
अट्ठमसिक्खापदं निट्ठितं.
९. नवमसिक्खापदं
९२०. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन थुल्लनन्दाय भिक्खुनिया उपट्ठाककुलं थुल्लनन्दं भिक्खुनिं एतदवोच – ‘‘सचे मयं, अय्ये, सक्कोम, भिक्खुनिसङ्घस्स चीवरं दस्सामा’’ति. तेन खो पन समयेन वस्संवुट्ठा भिक्खुनियो चीवरं भाजेतुकामा सन्निपतिंसु. थुल्लनन्दा भिक्खुनी ता भिक्खुनियो एतदवोच – ‘‘आगमेथ, अय्ये, अत्थि भिक्खुनिसङ्घस्स चीवरपच्चासा’’ति. भिक्खुनियो थुल्लनन्दं भिक्खुनिं एतदवोचुं – ‘‘गच्छाय्ये, तं चीवरं जानाही’’ति. थुल्लनन्दा भिक्खुनी येन तं कुलं तेनुपसङ्कमि; उपसङ्कमित्वा ते मनुस्से एतदवोच – ‘‘देथावुसो, भिक्खुनिसङ्घस्स चीवर’’न्ति. ‘‘न मयं, अय्ये, सक्कोम भिक्खुनिसङ्घस्स चीवरं दातु’’न्ति. थुल्लनन्दा भिक्खुनी भिक्खुनीनं एतमत्थं आरोचेसि. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा दुब्बलचीवरपच्चासाय चीवरकालसमयं अतिक्कामेस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी दुब्बलचीवरपच्चासाय चीवरकालसमयं अतिक्कामेतीति [अतिक्कामेसीति (क.)]? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी दुब्बलचीवरपच्चासाय चीवरकालसमयं अतिक्कामेस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९२१. ‘‘या पन भिक्खुनी दुब्बलचीवरपच्चासाय चीवरकालसमयं अतिक्कामेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९२२. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
दुब्बलचीवरपच्चासा नाम ‘‘सचे मयं सक्कोम, दस्साम करिस्सामा’’ति वाचा भिन्ना होति.
चीवरकालसमयो नाम अनत्थते कथिने वस्सानस्स पच्छिमो मासो, अत्थते कथिने पञ्च मासा.
चीवरकालसमयं अतिक्कामेय्याति अनत्थते कथिने वस्सानस्स पच्छिमं दिवसं अतिक्कामेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. अत्थते कथिने कथिनुद्धारदिवसं अतिक्कामेति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९२३. दुब्बलचीवरे दुब्बलचीवरसञ्ञा चीवरकालसमयं अतिक्कामेति, आपत्ति पाचित्तियस्स. दुब्बलचीवरे वेमतिका चीवरकालसमयं अतिक्कामेति, आपत्ति दुक्कटस्स. दुब्बलचीवरे अदुब्बलचीवरसञ्ञा चीवरकालसमयं अतिक्कामेति, अनापत्ति.
अदुब्बलचीवरे दुब्बलचीवरसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अदुब्बलचीवरे वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अदुब्बलचीवरे अदुब्बलचीवरसञ्ञा, अनापत्ति.
९२४. अनापत्ति आनिसंसं दस्सेत्वा निवारेति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
नवमसिक्खापदं निट्ठितं.
१०. दसमसिक्खापदं
९२५. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन अञ्ञतरेन उपासकेन सङ्घं उद्दिस्स विहारो कारापितो होति. सो तस्स विहारस्स महे उभतोसङ्घस्स अकालचीवरं दातुकामो होति. तेन खो पन समयेन उभतोसङ्घस्स कथिनं अत्थतं होति. अथ खो सो उपासको सङ्घं उपसङ्कमित्वा कथिनुद्धारं याचि. भगवतो एतमत्थं आरोचेसुं. अथ खो भगवा एतस्मिं निदाने एतस्मिं पकरणे धम्मिं कथं कत्वा भिक्खू आमन्तेसि – ‘‘अनुजानामि, भिक्खवे, कथिनं उद्धरितुं. एवञ्च पन भिक्खवे कथिनं उद्धरितब्बं. ब्यत्तेन भिक्खुना पटिबलेन सङ्घो ञापेतब्बो –
९२६. ‘‘सुणातु मे, भन्ते, सङ्घो. यदि सङ्घस्स पत्तकल्लं, सङ्घो कथिनं उद्धरेय्य. एसा ञत्ति.
‘‘सुणातु मे, भन्ते, सङ्घो. सङ्घो कथिनं उद्धरति. यस्सायस्मतो खमति कथिनस्स उद्धारो, सो तुण्हस्स; यस्स नक्खमति, सो भासेय्य.
‘‘उब्भतं सङ्घेन कथिनं, खमति सङ्घस्स, तस्मा तुण्ही, एवमेतं धारयामी’’ति.
९२७. अथ खो सो उपासको भिक्खुनिसङ्घं उपसङ्कमित्वा कथिनुद्धारं याचि. थुल्लनन्दा भिक्खुनी – ‘‘चीवरं अम्हाकं भविस्सती’’ति कथिनुद्धारं पटिबाहि. अथ खो सो उपासको उज्झायति खिय्यति विपाचेति – ‘‘कथञ्हि नाम भिक्खुनियो अम्हाकं कथिनुद्धारं न दस्सन्ती’’ति! अस्सोसुं खो भिक्खुनियो तस्स उपासकस्स उज्झायन्तस्स खिय्यन्तस्स विपाचेन्तस्स. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या थुल्लनन्दा धम्मिकं कथिनुद्धारं पटिबाहिस्सती’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी धम्मिकं कथिनुद्धारं पटिबाहतीति [पटिबाहीति (क.)]? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, थुल्लनन्दा भिक्खुनी धम्मिकं कथिनुद्धारं पटिबाहिस्सति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –
९२८. ‘‘या पन भिक्खुनी धम्मिकं कथिनुद्धारं पटिबाहेय्य, पाचित्तिय’’न्ति.
९२९. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.
धम्मिको नाम कथिनुद्धारो समग्गो भिक्खुनिसङ्घो सन्निपतित्वा उद्धरति.
पटिबाहेय्याति ‘‘कथं इदं कथिनं न उद्धरेय्या’’ति [कथिनं उद्धरेय्याति (क.)] पटिबाहति, आपत्ति पाचित्तियस्स.
९३०. धम्मिके धम्मिकसञ्ञा पटिबाहति, आपत्ति पाचित्तियस्स. धम्मिके वेमतिका पटिबाहति, आपत्ति दुक्कटस्स. धम्मिके अधम्मिकसञ्ञा पटिबाहति, अनापत्ति. अधम्मिके धम्मिकसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मिके वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मिके अधम्मिकसञ्ञा, अनापत्ति.
९३१. अनापत्ति अनिसंसं दस्सेत्वा पटिबाहति, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.
दसमसिक्खापदं निट्ठितं.
नग्गवग्गो ततियो.