८. अट्ठमसङ्घादिसेससिक्खापदं

७१५. तेन समयेन बुद्धो भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तेन खो पन समयेन चण्डकाळी भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वदेति – ‘‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो, दोसगामिनियो च भिक्खुनियो, मोहगामिनियो च भिक्खुनियो, भयगामिनियो च भिक्खुनियो’’ति. या ता भिक्खुनियो अप्पिच्छा…पे… ता उज्झायन्ति खिय्यन्ति विपाचेन्ति – ‘‘कथञ्हि नाम अय्या चण्डकाळी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वक्खति – छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’’ति…पे… सच्चं किर, भिक्खवे, चण्डकाळी भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वदेति – ‘‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’’ति? ‘‘सच्चं, भगवा’’ति. विगरहि बुद्धो भगवा…पे… कथञ्हि नाम, भिक्खवे, चण्डकाळी भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वक्खति – ‘‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’’ति! नेतं, भिक्खवे, अप्पसन्नानं वा पसादाय…पे… एवञ्च पन, भिक्खवे, भिक्खुनियो इमं सिक्खापदं उद्दिसन्तु –

७१६. ‘‘या पन भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वदेय्य – ‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो, दोसगामिनियो च भिक्खुनियो, मोहगामिनियो च भिक्खुनियो, भयगामिनियो च भिक्खुनियो’ति, सा भिक्खुनी भिक्खुनीहि एवमस्स वचनीया – ‘माय्ये, किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं अवच – छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो दोसगामिनियो च भिक्खुनियो मोहगामिनियो च भिक्खुनियो भयगामिनियो च भिक्खुनियोति. अय्या खो छन्दापि गच्छेय्य, दोसापि गच्छेय्य, मोहापि गच्छेय्य, भयापि गच्छेय्या’ति. एवञ्च सा भिक्खुनी भिक्खुनीहि वुच्चमाना तथेव पग्गण्हेय्य, सा भिक्खुनी भिक्खुनीहि यावततियं समनुभासितब्बा तस्स पटिनिस्सग्गाय. यावततियञ्चे समनुभासीयमाना तं पटिनिस्सज्जेय्य, इच्चेतं कुसलं; नो चे पटिनिस्सज्जेय्य, अयम्पि भिक्खुनी यावततियकं धम्मं आपन्ना निस्सारणीयं सङ्घादिसेस’’न्ति.

७१७. या पनाति या यादिसा…पे… भिक्खुनीति…पे… अयं इमस्मिं अत्थे अधिप्पेता भिक्खुनीति.

किस्मिञ्चिदेव अधिकरणेति अधिकरणं नाम चत्तारि अधिकरणानि – विवादाधिकरणं, अनुवादाधिकरणं, आपत्ताधिकरणं, किच्चाधिकरणं.

पच्चाकता नाम पराजिता वुच्चति.

कुपिता अनत्तमनाति अनभिरद्धा आहतचित्ता खिलजाता.

एवं वदेय्याति – ‘‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’’ति.

सा भिक्खुनीति या सा एवंवादिनी भिक्खुनी.

भिक्खुनीहीति अञ्ञाहि भिक्खुनीहि.

या पस्सन्ति या सुणन्ति ताहि वत्तब्बा – ‘‘माय्ये, किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं अवच – ‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’ति. अय्या खो छन्दापि गच्छेय्य…पे… भयापि गच्छेय्या’’ति. दुतियम्पि वत्तब्बा. ततियम्पि वत्तब्बा. सचे पटिनिस्सज्जति, इच्चेतं कुसलं; नो चे पटिनिस्सज्जति, आपत्ति दुक्कटस्स. सुत्वा न वदन्ति, आपत्ति दुक्कटस्स. सा भिक्खुनी सङ्घमज्झम्पि आकड्ढित्वा वत्तब्बा – ‘‘माय्ये, किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं अवच – ‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’ति. अय्या खो छन्दापि गच्छेय्य…पे… भयापि गच्छेय्या’’ति. दुतियम्पि वत्तब्बा. ततियम्पि वत्तब्बा. सचे पटिनिस्सज्जति, इच्चेतं कुसलं; नो चे पटिनिस्सज्जति, आपत्ति दुक्कटस्स. सा भिक्खुनी समनुभासितब्बा. एवञ्च पन, भिक्खवे, समनुभासितब्बा. ब्यत्ताय भिक्खुनिया पटिबलाय सङ्घो ञापेतब्बो –

७१८. ‘‘सुणातु मे, अय्ये, सङ्घो. अयं इत्थन्नामा भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वदेति – ‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’ति. सा तं वत्थुं न पटिनिस्सज्जति. यदि सङ्घस्स पत्तकल्लं, सङ्घो इत्थन्नामं भिक्खुनिं समनुभासेय्य तस्स वत्थुस्स पटिनिस्सग्गाय. एसा ञत्ति.

‘‘सुणातु मे, अय्ये, सङ्घो. अयं इत्थन्नामा भिक्खुनी किस्मिञ्चिदेव अधिकरणे पच्चाकता कुपिता अनत्तमना एवं वदेति – ‘छन्दगामिनियो च भिक्खुनियो…पे… भयगामिनियो च भिक्खुनियो’ति. सा तं वत्थुं न पटिनिस्सज्जति. सङ्घो इत्थन्नामं भिक्खुनिं समनुभासति तस्स वत्थुस्स पटिनिस्सग्गाय. यस्सा अय्याय खमति इत्थन्नामाय भिक्खुनिया समनुभासना तस्स वत्थुस्स पटिनिस्सग्गाय, सा तुण्हस्स; यस्सा नक्खमति, सा भासेय्य.

‘‘दुतियम्पि एतमत्थं वदामि…पे… ततियम्पि एतमत्थं वदामि…पे….

‘‘समनुभट्ठा सङ्घेन इत्थन्नामा भिक्खुनी तस्स वत्थुस्स पटिनिस्सग्गाय. खमति सङ्घस्स, तस्मा तुण्ही, एवमेतं धारयामी’’ति.

ञत्तिया दुक्कटं. द्वीहि कम्मवाचाहि थुल्लच्चया. कम्मवाचापरियोसाने आपत्ति सङ्घादिसेसस्स. सङ्घादिसेसं अज्झापज्जन्तिया ञत्तिया दुक्कटं. द्वीहि कम्मवाचाहि थुल्लच्चया पटिप्पस्सम्भन्ति.

अयम्पीति पुरिमायो उपादाय वुच्चति.

यावततियकन्ति यावततियं समनुभासनाय आपज्जति, न सह वत्थुज्झाचारा.

निस्सारणीयन्ति सङ्घम्हा निस्सारीयति.

सङ्घादिसेसोति…पे… तेनपि वुच्चति सङ्घादिसेसोति.

७१९. धम्मकम्मे धम्मकम्मसञ्ञा न पटिनिस्सज्जति, आपत्ति सङ्घादिसेस्स. धम्मकम्मे वेमतिका न पटिनिस्सज्जति, आपत्ति सङ्घादिसेसस्स. धम्मकम्मे अधम्मकम्मसञ्ञा न पटिनिस्सज्जति, आपत्ति सङ्घादिसेसस्स.

अधम्मकम्मे धम्मकम्मसञ्ञा, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मकम्मे वेमतिका, आपत्ति दुक्कटस्स. अधम्मकम्मे अधम्मकम्मसञ्ञा आपत्ति दुक्कटस्स.

७२०. अनापत्ति असमनुभासन्तिया, पटिनिस्सज्जन्तिया, उम्मत्तिकाय, आदिकम्मिकायाति.

अट्ठमसङ्घादिसेससिक्खापदं निट्ठितं.