२७०. तस्सुद्दानं

चम्पायं भगवा आसि, वत्थु वासभगामके;

आगन्तुकानमुस्सुक्कं, अकासि इच्छितब्बके [इच्छितब्बको (क.)].

पकतञ्ञुनोति ञत्वा, उस्सुक्कं न करी तदा;

उक्खित्तो न करोतीति, सागमा जिनसन्तिके.

अधम्मेन वग्गकम्मं, समग्गं अधम्मेन च;

धम्मेन वग्गकम्मञ्च, पतिरूपकेन वग्गिकं.

पतिरूपकेन समग्गं, एको उक्खिपतेककं;

एको च द्वे सम्बहुले, सङ्घं उक्खिपतेकको.

दुवेपि सम्बहुलापि, सङ्घो सङ्घञ्च उक्खिपि;

सब्बञ्ञुपवरो सुत्वा, अधम्मन्ति पटिक्खिपि.

ञत्तिविपन्नं यं कम्मं, सम्पन्नं अनुसावनं;

अनुस्सावनविपन्नं, सम्पन्नं ञत्तिया च यं.

उभयेन विपन्नञ्च, अञ्ञत्र धम्ममेव च;

विनया सत्थु पटिकुट्ठं, कुप्पं अट्ठानारहिकं.

अधम्मवग्गं समग्गं, धम्म पतिरूपानि ये दुवे;

धम्मेनेव च सामग्गिं, अनुञ्ञासि तथागतो.

चतुवग्गो पञ्चवग्गो, दसवग्गो च वीसति;

परोवीसतिवग्गो च [अतिरेकवीसतिवग्गो (स्या.)], सङ्घो पञ्चविधो तथा.

ठपेत्वा उपसम्पदं, यञ्च कम्मं पवारणं;

अब्भानकम्मेन सह, चतुवग्गेहि कम्मिको.

दुवे कम्मे ठपेत्वान, मज्झदेसूपसम्पदं;

अब्भानं पञ्चवग्गिको, सब्बकम्मेसु कम्मिको.

अब्भानेकं ठपेत्वान, ये भिक्खू दसवग्गिका;

सब्बकम्मकरो सङ्घो, वीसो सब्बत्थ कम्मिको.

भिक्खुनी सिक्खमाना, च सामणेरो सामणेरी;

पच्चक्खातन्तिमवत्थू, उक्खित्तापत्तिदस्सने.

अप्पटिकम्मे दिट्ठिया, पण्डको थेय्यसंवासकं;

तित्थिया तिरच्छानगतं, मातु पितु च घातकं.

अरहं भिक्खुनीदूसि, भेदकं लोहितुप्पादं;

ब्यञ्जनं नानासंवासं, नानासीमाय इद्धिया.

यस्स सङ्घो करे कम्मं, होन्तेते चतुवीसति;

सम्बुद्धेन पटिक्खित्ता, न हेते गणपूरका.

पारिवासिकचतुत्थो, परिवासं ददेय्य वा;

मूला मानत्तमब्भेय्य, अकम्मं न च करणं.

मूला अरहमानत्ता, अब्भानारहमेव च;

न कम्मकारका पञ्च, सम्बुद्धेन पकासिता.

भिक्खुनी सिक्खमाना च, सामणेरो सामणेरिका;

पच्चक्खन्तिमउम्मत्ता, खित्तावेदनदस्सने.

अप्पटिकम्मे दिट्ठिया, पण्डकापि च ब्यञ्जना [इतो परं स्याममूले दियड्ढगाथाहि अभब्बपुग्गला समत्तं दस्सिता];

नानासंवासका सीमा, वेहासं यस्स कम्म च.

अट्ठारसन्नमेतेसं, पटिक्कोसं न रुहति;

भिक्खुस्स पकतत्तस्स, रुहति पटिक्कोसना.

सुद्धस्स दुन्निसारितो, बालो हि सुनिस्सारितो;

पण्डको थेय्यसंवासो, पक्कन्तो तिरच्छानगतो.

मातु पितु अरहन्त, दूसको सङ्घभेदको;

लोहितुप्पादको चेव, उभतोब्यञ्जनो च यो.

एकादसन्नं एतेसं, ओसारणं न युज्जति;

हत्थपादं तदुभयं, कण्णनासं तदूभयं.

अङ्गुलि अळकण्डरं, फणं खुज्जो च वामनो;

गण्डी लक्खणकसा, च लिखितको च सीपदी.

पापा परिसकाणो च, कुणी खञ्जो हतोपि च;

इरियापथदुब्बलो, अन्धो मूगो च बधिरो.

अन्धमूगन्धबधिरो मूगबधिरमेव च;

अन्धमूगबधिरो च, द्वत्तिंसेते अनूनका.

तेसं ओसारणं होति, सम्बुद्धेन पकासितं;

दट्ठब्बा पटिकातब्बा, निस्सज्जेता न विज्जति.

तस्स उक्खेपना कम्मा, सत्त होन्ति अधम्मिका;

आपन्नं अनुवत्तन्तं, सत्त तेपि अधम्मिका.

आपन्नं नानुवत्तन्तं, सत्त कम्मा सुधम्मिका;

सम्मुखा पटिपुच्छा च, पटिञ्ञाय च कारणा.

सति अमूळ्हपापिका, तज्जनीनियस्सेन च;

पब्बाजनीय पटिसारो, उक्खेपपरिवास च.

मूला मानत्तअब्भाना, तथेव उपसम्पदा;

अञ्ञं करेय्य अञ्ञस्स, सोळसेते अधम्मिका.

तं तं करेय्य तं तस्स, सोळसेते सुधम्मिका;

पच्चारोपेय्य अञ्ञञ्ञं, सोळसेते अधम्मिका.

द्वे द्वे तम्मूलकं तस्स [द्वे द्वे मूला कता कस्स (स्या.), दोदोतमूलकन्तस्स (क.)], तेपि सोळस धम्मिका;

एकेकमूलकं चक्कं, ‘‘अधम्म’’न्ति जिनोब्रवि.

अकासि तज्जनीयं कम्मं, सङ्घो भण्डनकारको;

अधम्मेन वग्गकम्मं, अञ्ञं आवासं गच्छि सो.

तत्थाधम्मेन समग्गा, तस्स तज्जनीयं करुं;

अञ्ञत्थ वग्गाधम्मेन, तस्स तज्जनीयं करुं.

पतिरूपेन वग्गापि, समग्गापि तथा करुं;

अधम्मेन समग्गा च, धम्मेन वग्गमेव च.

पतिरूपकेन वग्गा च, समग्गा च इमे पदा;

एकेकमूलकं कत्वा, चक्कं बन्धे विचक्खणो.

बाला ब्यत्तस्स नियस्सं, पब्बाजे कुलदूसकं;

पटिसारणीयं कम्मं, करे अक्कोसकस्स च.

अदस्सनाप्पटिकम्मे, यो च दिट्ठिं न निस्सज्जे;

तेसं उक्खेपनीयकम्मं, सत्थवाहेन भासितं.

उपरि नयकम्मानं [उपविनयकम्मानं (स्या.), उक्खेपनीयकम्मानं (क.)] पञ्ञो तज्जनीयं नये;

तेसंयेव अनुलोमं, सम्मा वत्तति याचिते [याचति (स्या.), याचितो (सी.)].

पस्सद्धि तेसं कम्मानं, हेट्ठा कम्मनयेन च;

तस्मिं तस्मिं तु कम्मेसु, तत्रट्ठो च विवदति.

अकतं दुक्कटञ्चेव, पुनकातब्बकन्ति च;

कम्मे पस्सद्धिया चापि, ते भिक्खू धम्मवादिनो.

विपत्तिब्याधिते दिस्वा, कम्मप्पत्ते महामुनि;

पटिप्पस्सद्धिमक्खासि, सल्लकत्तोव ओसधन्ति.

इमम्हि खन्धके वत्थूनि छत्तिंसाति.

चम्पेय्यक्खन्धको निट्ठितो.