चूळवग्गो

पारिवासिकक्खन्धककथा

२७४८. तज्जनीयं नियस्सञ्च, पब्बाजं पटिसारणं;

तिविधुक्खेपनञ्चाति, सत्त कम्मानि दीपये.

२७४९. तेचत्तालीस वत्तानि, खन्धके कम्मसञ्ञिते;

नवाधिकानि तिंसेव, खन्धके तदनन्तरे.

२७५०. एवं सब्बानि वत्तानि, द्वासीतेव महेसिना;

होन्ति खन्धकवत्तानि, गहितागहणेन तु.

२७५१. पारिवासञ्च वत्तञ्च, समादिन्नस्स भिक्खुनो;

रत्तिच्छेदो कथं वुत्तो, वत्तभेदो कथं भवे?

२७५२. सहवासो विनावासो, अनारोचनमेव च;

पारिवासिकभिक्खुस्स, रत्तिच्छेदो च दुक्कटं.

२७५३. एकच्छन्ने पनावासे, पकतत्तेन भिक्खुना;

निवासो दकपातेन, उक्खित्तस्स निवारितो.

२७५४. पारिवासिकभिक्खुस्स, अन्तोयेव न लब्भति;

इच्चेवं पन निद्दिट्ठं, महापच्चरियं पन.

२७५५. ‘‘अविसेसेन निद्दिट्ठं, महाअट्ठकथादिसु;

उभिन्नं दकपातेन, निवासो वारितो’’ति हि.

२७५६. अभिक्खुके पनावासे, अनावासेपि कत्थचि;

विप्पवासं वसन्तस्स, रत्तिच्छेदो च दुक्कटं.

२७५७. पारिवासिकभिक्खुस्स, भिक्खुं दिस्वान तङ्खणे;

नारोचेन्तस्स चेतस्स, रत्तिच्छेदो च दुक्कटं.

२७५८. पञ्चेव च यथावुड्ढं, लभते पारिवासिको;

कातुं तत्थेव च ठत्वा, उपोसथपवारणं.

२७५९. वस्ससाटिं यथावुड्ढं, देन्ति चे सङ्घदायका;

ओणोजनं तथा भत्तं, लभते पञ्चिमे पन.

पारिवासिकक्खन्धककथा.

समथक्खन्धककथा

२७६०. विवादाधारता चानु-वादाधिकरणम्पि च;

आपत्ताधारता चेव, किच्चाधिकरणम्पि च.

२७६१. एतानि पन चत्तारि, वुत्तानि च महेसिना;

भेदकारकवत्थूनि, विवादो तत्थ निस्सितो.

२७६२. विपत्तियो चतस्सोव, अनुवादो उपागतो;

आपत्ताधारता नाम, सत्त आपत्तियो मता.

२७६३. सङ्घकिच्चानि निस्साय, किच्चाधिकरणं सिया;

एतेसं तु चतुन्नम्पि, समत्ता समथा मता.

२७६४. सम्मुखा सति चामूळ्हो, पटिञ्ञाविनयोपि च;

तस्सपापियसी चेव, तथा येभुय्यसीपि च.

२७६५. तिणवत्थारको चेव, सत्तमो विनयो मतो;

सत्तिमे समथा वुत्ता, बुद्धेनादिच्चबन्धुना.

२७६६. विवादो सम्मति द्वीहि, अनुवादो चतूहि च;

आपत्ति पन तीहेव, किच्चमेकेन सम्मति.

२७६७. छट्ठेन पठमेनापि, विवादो एत्थ सम्मति;

सम्मुखाविनयादीहि, अनुपुब्बेन तीहिपि.

२७६८. तथेव पञ्चमेनापि, अनुवादो हि सम्मति;

सम्मुखेन पटिञ्ञाय, तिणवत्थारकेन च.

२७६९. आपत्तूपसमं याति, तीहेव समथेहि सा;

सम्मुखाविनयेनेव, किच्चमेकेन सम्मति.

२७७०. येभुय्यसिककम्मे तु, सलाकं गाहये बुधो;

गूळ्हेन विवटेनापि, कण्णजप्पेन वा पन.

२७७१. अलज्जुस्सदे गूळ्हेन, विवटेनेव लज्जिसु;

बालेसु कण्णजप्पेन, सलाकं गाहये बुधो.

२७७२. लज्जी अलज्जी बालोति, केन सक्का विजानितुं?

सकेन कम्मुनायेव, तेन सक्का विजानितुं.

२७७३. आपज्जति च सञ्चिच्च, आपत्तिं परिगूहति;

छन्दादिअगतिं याति, अलज्जी एदिसो सिया.

२७७४. नापज्जति च सञ्चिच्च, आपत्तिं न च गूहति;

न गच्छतिगतिञ्चापि, एदिसो लज्जि पुग्गलो.

२७७५. दुच्चिन्तितो च दुब्भासी, तथा दुक्कटकारिको;

एदिसो पन ‘‘बालो’’ति, लक्खणेनेव ञायति.

२७७६. तिधा सलाकगाहेन, बहुका धम्मवादिनो;

येभुय्यसिककम्मेन, कत्तब्बन्ति जिनोब्रवि.

२७७७. अलज्जी सानुवादो च, असुची कम्मतो च यो;

तस्सपापियसीकम्म-योग्गो सो होति पुग्गलो.

२७७८. भण्डने कलहे जाते, विवादस्मिं अनप्पके;

बहुअस्सामणे चिण्णे, अनग्गेपि च भस्सके.

२७७९. मूलमूलं गवेसन्तं, होति वाळञ्च कक्खळं;

तिणवत्थारकेनेव, कातब्बन्ति पकासितं.

२७८०. यथा च तिणपण्णेन, छन्नं गूथञ्च मुत्तकं;

न च वायति दुग्गन्धं, वूपसम्मति तङ्खणे.

२७८१. ठपेत्वा थुल्लवज्जञ्च, गिहीहि पटिसंयुतं;

दिट्ठाविकम्मिकञ्चेव, यो च तत्थ न होति तं.

२७८२. सेसायापत्तिया याव, उपसम्पदमाळतो;

सुद्धो होति निरापत्ति, तिणवत्थारके तथा.

समथक्खन्धककथा.

खुद्दकवत्थुक्खन्धककथा

२७८३. रुक्खे वा पन कुट्टेवा, अट्टाने थम्भकेसु वा;

न्हायमानो सकं कायं, उग्घंसेय्यस्स दुक्कटं.

२७८४. कायं गन्धब्बहत्थेन, कुरुविन्दकसुत्तिया;

मल्लकेन न घंसेय्य, नाञ्ञमञ्ञञ्च कायतो.

२७८५. अकतं मल्लकं नाम, गिलानस्सेव वट्टति;

कतं तं मल्लकं नाम, सब्बेसम्पि न वट्टति.

२७८६. कपालिट्ठकखण्डानि, सब्बस्स पुथुपाणिकं;

गिलानस्सागिलानस्स, वत्थवट्टि च वट्टति.

२७८७. वुत्ता फेणकपासाण-कथला पादघंसने;

वट्टं वा चतुरस्सं वा, कतकं न च वट्टति.

२७८८. यं किञ्चिपि अलङ्कारं, धारेन्तस्सपि दुक्कटं;

होति अन्तमसो ताल-पण्णमत्तम्पि भिक्खुनो.

२७८९. ओसण्हेय्य सके केसे, यो हत्थफणकेन वा;

फणकेनपि कोच्छेन, दुक्कटं तस्स निद्दिसे.

२७९०. सित्थतेलोदतेलेहि, मण्डनत्थं न वट्टति;

अनुलोमनिपातत्थं, उद्धंलोमेन भिक्खुना.

२७९१. हत्थं तेलेन तेमेत्वा, पुञ्छितब्बा सिरोरुहा;

वट्टतुण्हाभितत्तस्स, अल्लहत्थेन पुञ्छितुं.

२७९२. आदासे उदपत्ते वा, यत्थ कत्थचि अत्तनो;

मुखबिम्बं विना हेतुं, ओलोकेन्तस्स दुक्कटं.

२७९३. ‘‘सञ्छविं तु मुखं, नो’’ति, दट्ठुमाबाधपच्चया;

‘‘जिण्णो नो’’तायुसङ्खार-जाननत्थञ्च वट्टति.

२७९४. नच्चं वा पन गीतं वा, वादितं वापि भिक्खुनो;

दट्ठुं वा पन सोतुं वा, गच्छतो होति दुक्कटं.

२७९५. दट्ठुमन्तमसो मोर-नच्चम्पि च न वट्टति;

सोतुमन्तमसो दन्त-गीतम्पि च न वट्टति.

२७९६. नच्चन्तस्स सयं वापि, नच्चापेन्तस्स दुक्कटं;

अनापत्तन्तरारामे, ठत्वा सुणाति पस्सति.

२७९७. ‘‘पस्सिस्सामी’’ति नच्चं वा, गीतं वा पन वादितं;

विहारतो विहारं वा, गच्छतो होति दुक्कटं.

२७९८. आपत्तन्तोविहारेपि, उट्ठहित्वान गच्छतो;

ठत्वा गीवं पसारेत्वा, पस्सतोपि च वीथियं.

२७९९. केसा दीघा न धारेय्या, यो धारेय्यस्स दुक्कटं;

द्वङ्गुलं वा दुमासं वा, ततो उद्धं न वट्टति.

२८००. नखे नासिकलोमानि, दीघानि न तु धारये;

न च वीसतिमट्ठं वा, कातुं वट्टति भिक्खुनो.

२८०१. कप्पापेय्य विसुं मस्सुं, दाठिकं वा ठपेय्य यो;

संहरापेय्य वा लोमं, सम्बाधे तस्स दुक्कटं.

२८०२. छिन्दतो दुक्कटं वुत्तं, केसे कत्तरिकाय वा;

अगिलानस्स अञ्ञेन, छिन्दापेन्तस्स वा तथा.

२८०३. छिन्दतो अत्तनो अङ्ग-जातं थुल्लच्चयं सिया;

सेसङ्गछेदने अत्त-वधे आपत्ति दुक्कटं.

२८०४. अहिकीटादिदट्ठस्स, तादिसाबाधपच्चया;

न दोसो छिन्दतो अङ्गं, मोचेन्तस्स च लोहितं.

२८०५. अपरिस्सावनो मग्गं, सचे गच्छति दुक्कटं;

याचमानस्स वा मग्गे, तथेवाददतोपि तं.

२८०६. न भुञ्जे न पिवे नग्गो, न खादे न च सायये;

न ददे न च गण्हेय्य, न गच्छेय्यपि अञ्जसं.

२८०७. वन्दितब्बं न नग्गेन, वन्दापेतब्बमेव वा;

परिकम्मं न कातब्बं, न नग्गेन च कारये.

२८०८. परिकम्मे पटिच्छादी, तिस्सो जन्ताघरादिका;

वुत्ता, वत्थपटिच्छादी, सब्बत्थ पन वट्टति.

२८०९. यत्थ कत्थचि पेळायं, भुञ्जितुं न च वट्टति;

एकतो भुञ्जतो होति, दुक्कटं एकभाजने.

२८१०. एकपावुरणा एक-त्थरणा वा निपज्जरे;

एकमञ्चेपि वा तेसं, होति आपत्ति दुक्कटं.

२८११. न निसीदेय्य सङ्घाटि-पल्लत्थिकमुपागतो;

किञ्चि कीळं न कीळेय्य, पलितं न च गाहये.

२८१२. भमुकाय नलाटे वा, दाठिकायपि उग्गतं;

तादिसं पलितं चञ्ञं, गाहापेतुम्पि वट्टति.

२८१३. अगिलानो सचे भिक्खु, छत्तं धारेय्य दुक्कटं;

अत्तनो चीवरादीनं, गुत्तत्थं पन वट्टति.

२८१४. हत्थिसोण्डं चतुक्कण्णं, वसनं मच्छवाळकं;

वेल्लियं तालवण्टञ्च, निवासेन्तस्स दुक्कटं.

२८१५. गहिपारुपनं वापि, पारुपन्तस्स दुक्कटं;

निवासने पारुपने, परिमण्डलता मता.

२८१६. लोकायतं न वाचेय्य, न च तं परियापुणे;

न तिरच्छानविज्जा वा, वाचेतब्बाव भिक्खुना.

२८१७. न च वट्टति धारेतुं, सब्बा चामरिबीजनी;

न चालिम्पेय्य दायं वा, न च लञ्जे मुखम्पि च.

२८१८. न वहे उभतोकाजं, वट्टतन्तरकाजकं;

सीसक्खन्धकटोलम्ब-भारे दोसो न विज्जति.

२८१९. अट्ठङ्गुलादिकं भिक्खु, पच्छिमं चतुरङ्गुला;

खादतो दन्तकट्ठञ्च, होति आपत्ति दुक्कटं.