२. दुतियसमुद्दसुत्तं
२२९. ‘‘समुद्दो, समुद्दो’ति, भिक्खवे, अस्सुतवा पुथुज्जनो भासति. नेसो, भिक्खवे, अरियस्स विनये समुद्दो. महा एसो, भिक्खवे, उदकरासि महाउदकण्णवो. सन्ति, भिक्खवे, चक्खुविञ्ञेय्या रूपा इट्ठा कन्ता मनापा पियरूपा कामूपसंहिता रजनीया. अयं वुच्चति, भिक्खवे, अरियस्स विनये समुद्दो. एत्थायं सदेवको लोको समारको सब्रह्मको सस्समणब्राह्मणी पजा सदेवमनुस्सा येभुय्येन समुन्ना तन्ताकुलकजाता कुलगण्ठिकजाता [गुळागुण्ठिकजाता (सी.), कुलगुण्डिकजाता (स्या. कं.), गुणगुणिकजाता (पी.), कुलागुण्डिकजाता (क.)] मुञ्जपब्बजभूता, अपायं दुग्गतिं विनिपातं संसारं नातिवत्तति…पे….
‘‘सन्ति, भिक्खवे, जिव्हाविञ्ञेय्या रसा…पे… सन्ति, भिक्खवे, मनोविञ्ञेय्या धम्मा इट्ठा कन्ता मनापा पियरूपा कामूपसंहिता रजनीया. अयं वुच्चति, भिक्खवे, अरियस्स विनये समुद्दो. एत्थायं सदेवको लोको समारको सब्रह्मको सस्समणब्राह्मणी पजा सदेवमनुस्सा येभुय्येन समुन्ना तन्ताकुलकजाता कुलगण्ठिकजाता मुञ्जपब्बजभूता अपायं दुग्गतिं विनिपातं संसारं नातिवत्तती’’ति.
‘‘यस्स रागो च दोसो च, अविज्जा च विराजिता;
सो इमं समुद्दं सगाहं सरक्खसं, सऊमिभयं दुत्तरं अच्चतरि.
‘‘सङ्गातिगो मच्चुजहो निरुपधि, पहासि दुक्खं अपुनब्भवाय;
अत्थङ्गतो सो न पुनेति [न पमाणमेति (सी. स्या. कं. पी.)], अमोहयी, मच्चुराजन्ति ब्रूमी’’ति. दुतियं;