१. उद्देसो

२०९. पुरिमनिदानं. ‘‘तयोमे, भिक्खवे, विमोक्खा. कतमे तयो? सुञ्ञतो विमोक्खो, अनिमित्तो विमोक्खो, अप्पणिहितो विमोक्खो – इमे खो, भिक्खवे, तयो विमोक्खा.

‘‘अपि च, अट्ठसट्ठि विमोक्खा – सुञ्ञतो विमोक्खो, अनिमित्तो विमोक्खो, अप्पणिहितो विमोक्खो; अज्झत्तवुट्ठानो विमोक्खो, बहिद्धावुट्ठानो विमोक्खो, दुभतो वुट्ठानो विमोक्खो; अज्झत्तवुट्ठाना चत्तारो विमोक्खा, बहिद्धावुट्ठाना चत्तारो विमोक्खा, दुभतो वुट्ठाना चत्तारो विमोक्खा; अज्झत्तवुट्ठानानं अनुलोमा चत्तारो विमोक्खा, बहिद्धावुट्ठानानं अनुलोमा चत्तारो विमोक्खा, दुभतो वुट्ठानानं अनुलोमा चत्तारो विमोक्खा; अज्झत्तवुट्ठानपटिप्पस्सद्धी [अज्झत्तवुट्ठाना पटिप्पस्सद्धी (स्या.)] चत्तारो विमोक्खा, बहिद्धावुट्ठानपटिप्पस्सद्धी चत्तारो विमोक्खा, दुभतो वुट्ठानपटिप्पस्सद्धी चत्तारो विमोक्खा; रूपी रूपानि पस्सतीति विमोक्खो, अज्झत्तं अरूपसञ्ञी बहिद्धा रूपानि पस्सतीति विमोक्खो, सुभं तेव अधिमुत्तो होतीति विमोक्खो; आकासानञ्चायतनसमापत्ति विमोक्खो, विञ्ञाणञ्चायतनसमापत्ति विमोक्खो, आकिञ्चञ्ञायतनसमापत्ति विमोक्खो; नेवसञ्ञानासञ्ञायतनसमापत्ति विमोक्खो, सञ्ञावेदयितनिरोधसमापत्ति विमोक्खो; समयविमोक्खो, असमयविमोक्खो; सामयिको विमोक्खो, असामयिको विमोक्खो; कुप्पो विमोक्खो, अकुप्पो विमोक्खो; लोकियो विमोक्खो, लोकुत्तरो विमोक्खो; सासवो विमोक्खो, अनासवो विमोक्खो; सामिसो विमोक्खो, निरामिसो विमोक्खो; निरामिसानिरामिसतरो विमोक्खो, पणिहितो विमोक्खो, अप्पणिहितो विमोक्खो, पणिहितप्पटिप्पस्सद्धि विमोक्खो; सञ्ञुत्तो विमोक्खो, विसञ्ञुत्तो विमोक्खो; एकत्तविमोक्खो, नानत्तविमोक्खो, सञ्ञाविमोक्खो, ञाणविमोक्खो; सीतिसियाविमोक्खो [सीतीसियाविमोक्खो (सी. अट्ठ.)], झानविमोक्खो, अनुपादाचित्तस्स विमोक्खो’’.