४०. दस्सनविसुद्धिञाणनिद्देसो

९१. कथं सब्बधम्मानं एकसङ्गहतानानत्तेकत्तपटिवेधे पञ्ञा दस्सनविसुद्धिञाणं? सब्बधम्मानन्ति पञ्चक्खन्धा…पे… अपरियापन्ना धम्मा.

एकसङ्गहताति द्वादसहि आकारेहि सब्बे धम्मा एकसङ्गहिता. तथट्ठेन, अनत्तट्ठेन, सच्चट्ठेन, पटिवेधट्ठेन, अभिजाननट्ठेन, परिजाननट्ठेन, धम्मट्ठेन, धातुट्ठेन, ञातट्ठेन, सच्छिकिरियट्ठेन, फुसनट्ठेन, अभिसमयट्ठेन – इमेहि द्वादसहि आकारेहि सब्बे धम्मा एकसङ्गहिता.

नानत्तेकत्तन्ति कामच्छन्दो नानत्तं, नेक्खम्मं एकत्तं…पे… सब्बकिलेसा नानत्तं, अरहत्तमग्गो एकत्तं.

पटिवेधेति दुक्खसच्चं परिञ्ञापटिवेधं पटिविज्झति. समुदयसच्चं पहानपटिवेधं पटिविज्झति. निरोधसच्चं सच्छिकिरियापटिवेधं पटिविज्झति. मग्गसच्चं भावनापटिवेधं पटिविज्झति.

दस्सनविसुद्धीति सोतापत्तिमग्गक्खणे दस्सनं विसुज्झति; सोतापत्तिफलक्खणे दस्सनं विसुद्धं. सकदागामिमग्गक्खणे दस्सनं विसुज्झति; सकदागामिफलक्खणे दस्सनं विसुद्धं. अनागामिमग्गक्खणे दस्सनं विसुज्झति; अनागामिफलक्खणे दस्सनं विसुद्धं. अरहत्तमग्गक्खणे दस्सनं विसुज्झति; अरहत्तफलक्खणे दस्सनं विसुद्धं. तं ञातट्ठेन ञाणं, पजाननट्ठेन पञ्ञा. तेन वुच्चति – ‘‘सब्बधम्मानं एकसङ्गहतानानत्तेकत्तपटिवेधे पञ्ञा दस्सनविसुद्धिञाणं’’.

दस्सनविसुद्धिञाणनिद्देसो चत्तालीसमो.