१. बुद्धवग्गो

१. बुद्धअपदानं

१. तथागतं जेतवने वसन्तं, अपुच्छि वेदेहमुनी नतङ्गो;

‘‘सब्बञ्ञुबुद्धा किर नाम होन्ति, भवन्ति ते हेतुभि केहि वीर’’.

२. तदाह सब्बञ्ञुवरो महेसी, आनन्दभद्दं मधुरस्सरेन;

‘‘ये पुब्बबुद्धेसु [सब्बबुद्धेसु (स्या.)] कताधिकारा, अलद्धमोक्खा जिनसासनेसु.

३. ‘‘तेनेव सम्बोधिमुखेन धीरा, अज्झासयेनापि महाबलेन;

पञ्ञाय तेजेन सुतिक्खपञ्ञा, सब्बञ्ञुभावं अनुपापुणन्ति.

४. ‘‘अहम्पि पुब्बबुद्धेसु, बुद्धत्तमभिपत्थयिं,

मनसायेव हुत्वान, धम्मराजा असङ्खिया.

५. ‘‘अथ बुद्धापदानानि, सुणाथ सुद्धमानसा;

तिंसपारमिसम्पुण्णा, धम्मराजा असङ्खिया.

६. ‘‘सम्बोधिं बुद्धसेट्ठानं, ससङ्घे लोकनायके;

दसङ्गुली नमस्सित्वा, सिरसा अभिवादयिं [अभिवादये (स्या.)].

७. ‘‘यावता बुद्धखेत्तेसु, रतना विज्जन्तिसङ्खिया;

आकासट्ठा च भूमट्ठा [भुम्मट्ठा (सी. स्या.)], मनसा सब्बमाहरिं.

८. ‘‘तत्थ रूपियभूमियं, पासादं मापयिं अहं;

नेकभुम्मं रतनमयं, उब्बिद्धं नभमुग्गतं.

९. ‘‘विचित्तथम्भं सुकतं, सुविभत्तं महारहं;

कनकमयसङ्घाटं, कोन्तच्छत्तेहि मण्डितं.

१०. ‘‘पठमा वेळुरिया भूमि, विमलब्भसमा सुभा;

नळिनजलजाकिण्णा, वरकञ्चनभूमिया.

११. ‘‘पवाळंसा पवाळवण्णा, काचि लोहितका सुभा;

इन्दगोपकवण्णाभा, भूमि ओभासती दिसा.

१२. ‘‘सुविभत्ता घरमुखा, निय्यूहा सीहपञ्जरा;

चतुरो वेदिका जाला, गन्धावेळा मनोरमा.

१३. ‘‘नीला पीता लोहितका, ओदाता सुद्धकाळका;

कूटागारवरूपेता, सत्तरतनभूसिता.

१४. ‘‘ओलोकमया पदुमा, वाळविहङ्गसोभिता;

नक्खत्ततारकाकिण्णा, चन्दसूरेहि [चन्दसुरियेहि (सी. स्या.)] मण्डिता.

१५. ‘‘हेमजालेन सञ्छन्ना, सोण्णकिङ्किणिकायुता;

वातवेगेन कूजन्ति, सोण्णमाला मनोरमा.

१६. ‘‘मञ्जेट्ठकं लोहितकं, पीतकं हरिपिञ्जरं;

नानारङ्गेहि सम्पीतं [संचित्तं (स्या.)], उस्सितद्धजमालिनी [मालिनिं (सी.)].

१७. ‘‘न नं [नाना (सी. स्या.)] बहूनेकसता, फलिका रजतामया;

मणिमया लोहितङ्गा, मसारगल्लमया तथा;

नानासयनविचित्ता, सण्हकासिकसन्थता.

१८. ‘‘कम्पला दुकूला चीना, पट्टुण्णा पण्डुपावुरा;

विविधत्थरणं सब्बं, मनसा पञ्ञपेसहं.

१९. ‘‘तासु तास्वेव भूमीसु, रतनकूटलङ्कतं;

मणिवेरोचना उक्का, धारयन्ता सुतिट्ठरे.

२०. ‘‘सोभन्ति एसिका थम्भा, सुभा कञ्चनतोरणा;

जम्बोनदा सारमया, अथो रजतमयापि च.

२१. ‘‘नेका सन्धी सुविभत्ता, कवाटग्गळचित्तिता;

उभतो पुण्णघटानेका, पदुमुप्पलसंयुता.

२२. ‘‘अतीते सब्बबुद्धे च, ससङ्घे लोकनायके;

पकतिवण्णरूपेन, निम्मिनित्वा ससावके.

२३. ‘‘तेन द्वारेन पविसित्वा, सब्बे बुद्धा ससावका;

सब्बसोण्णमये पीठे, निसिन्ना अरियमण्डला.

२४. ‘‘ये च एतरहि अत्थि, बुद्धा लोके अनुत्तरा;

अतीते वत्तमाना च, भवनं सब्बे समाहरिं.

२५. ‘‘पच्चेकबुद्धेनेकसते, सयम्भू अपराजिते;

अतीते वत्तमाने च, भवनं सब्बे समाहरिं.

२६. ‘‘कप्परुक्खा बहू अत्थि, ये दिब्बा ये च मानुसा;

सब्बं दुस्सं समाहन्ता, अच्छादेमि तिचीवरं.

२७. ‘‘खज्जं भोज्जं सायनीयं, सम्पन्नं पानभोजनं;

मणिमये सुभे पत्ते, संपूरेत्वा अदासहं.

२८. ‘‘दिब्बवत्थसमा हुत्वा, मट्ठा [मट्टा (सी.)] चीवरसंयुता;

मधुरा सक्खरा चेव, तेला च मधुफाणिता.

२९. ‘‘तप्पिता परमन्नेन, सब्बे ते अरियमण्डला;

रतनगब्भं पविसित्वा, केसरीव गुहासया.

३०. ‘‘महारहम्हि सयने, सीहसेय्यमकप्पयुं;

सम्पजाना समुट्ठाय, सयने [सेय्ये (स्या.)] पल्लङ्कमाभुजुं.

३१. ‘‘गोचरं सब्बबुद्धानं, झानरतिसमप्पिता;

अञ्ञे धम्मानि देसेन्ति, अञ्ञे कीळन्ति इद्धिया.

३२. ‘‘अञ्ञे अभिञ्ञा अप्पेन्ति, अभिञ्ञा वसिभाविता;

विकुब्बना विकुब्बन्ति, अञ्ञेनेकसहस्सियो.

३३. ‘‘बुद्धापि बुद्धे पुच्छन्ति, विसयं सब्बञ्ञुमालयं;

गम्भीरं निपुणं ठानं, पञ्ञाय विनिबुज्झरे.

३४. ‘‘सावका बुद्धे पुच्छन्ति, बुद्धा पुच्छन्ति सावके;

अञ्ञमञ्ञञ्च पुच्छित्वा [पुच्छन्ति (सी. स्या.)], अञ्ञोञ्ञं ब्याकरोन्ति ते.

३५. ‘‘बुद्धा पच्चेकबुद्धा च, सावका परिचारका;

एवं सकाय रतिया, पासादेभिरमन्ति ते.

३६. ‘‘छत्ता तिट्ठन्तु रतना, कञ्चनावेळपन्तिका;

मुत्ताजालपरिक्खित्ता, सब्बे धारेन्तु [धारेन्ति (क.)] मत्थके.

३७. ‘‘भवन्तु चेळविताना, सोण्णतारकचित्तिता;

विचित्तमल्यवितता, सब्बे धारेन्तु मत्थके.

३८. ‘‘वितता मल्यदामेहि, गन्धदामेहि सोभिता;

दुस्सदामपरिकिण्णा, रतनदामभूसिता.

३९. ‘‘पुप्फाभिकिण्णा सुचित्ता, सुरभिगन्धभूसिता;

गन्धपञ्चङ्गुलिकता [गन्धपञ्चङ्गुलं कता (अट्ठ.)], हेमच्छदनछादिता.

४०. ‘‘चतुद्दिसा पोक्खरञ्ञो, पदुमुप्पलसन्थता;

सोवण्णरूपा खायन्तु, पद्मंरेणुरजुग्गता.

४१. ‘‘पुप्फन्तु पादपा सब्बे, पासादस्स समन्ततो;

सयञ्च पुप्फा मुञ्चित्वा, गन्त्वा भवनमोकिरुं.

४२. ‘‘सिखिनो तत्थ नच्चन्तु, दिब्बहंसा पकूजरे;

करवीका च गायन्तु, दिजसङ्घा समन्ततो.

४३. ‘‘भेरियो सब्बा वज्जन्तु, वीणा सब्बा रसन्तु [रवन्तु (सी. स्या.)] ता;

सब्बा सङ्गीति वत्तन्तु, पासादस्स समन्ततो.

४४. ‘‘यावता बुद्धखेत्तम्हि, चक्कवाळे ततो परे;

महन्ता जोतिसम्पन्ना, अच्छिन्ना रतनामया.

४५. ‘‘तिट्ठन्तु सोण्णपल्लङ्का, दीपरुक्खा जलन्तु ते;

भवन्तु एकपज्जोता, दससहस्सिपरम्परा.

४६. ‘‘गणिका लासिका चेव, नच्चन्तु अच्छरागणा;

नानारङ्गा पदिस्सन्तु, पासादस्स समन्ततो.

४७. ‘‘दुमग्गे पब्बतग्गे वा, सिनेरुगिरिमुद्धनि;

उस्सापेमि धजं सब्बं, विचित्तं पञ्चवण्णिकं.

४८. ‘‘नरा नागा च गन्धब्बा, सब्बे देवा उपेन्तु ते;

नमस्सन्ता पञ्जलिका, पासादं परिवारयुं.

४९. ‘‘यं किञ्चि कुसलं कम्मं, कत्तब्बं किरियं मम;

कायेन वाचा मनसा, तिदसे सुकतं कतं.

५०. ‘‘ये सत्ता सञ्ञिनो अत्थि, ये च सत्ता असञ्ञिनो;

कतं पुञ्ञफलं मय्हं, सब्बे भागी भवन्तु ते.

५१. ‘‘येसं कतं सुविदितं, दिन्नं पुञ्ञफलं मया;

ये च तत्थ [तस्मिं (सी. क.)] न जानन्ति, देवा गन्त्वा निवेदयुं.

५२. ‘‘सब्बलोकम्हि [सब्बे लोकम्हि (स्या. क.)] ये सत्ता, जीवन्ताहारहेतुका;

मनुञ्ञं भोजनं सब्बं [सब्बे (स्या.)], लभन्तु मम चेतसा.

५३. ‘‘मनसा दानं मया दिन्नं, मनसा पसादमावहिं;

पूजिता सब्बसम्बुद्धा, पच्चेका जिनसावका.

५४. ‘‘तेन कम्मेन सुकतेन, चेतनापणिधीहि च;

जहित्वा मानुसं देहं, तावतिंसमगच्छहं.

५५. ‘‘दुवे भवे पजानामि, देवत्ते अथ मानुसे;

अञ्ञं गतिं न जानामि, मनसा पत्थनाफलं.

५६. ‘‘देवानं अधिको होमि, भवामि मनुजाधिपो;

रूपलक्खणसम्पन्नो, पञ्ञाय असमो भवे.

५७. ‘‘भोजनं विविधं सेट्ठं, रतनञ्च अनप्पकं;

विविधानि च वत्थानि, नभा [नभसा (स्या.)] खिप्पं उपेन्ति मं.

५८. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, दिब्बा भक्खा उपेन्ति मं.

५९. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, रतना सब्बे उपेन्ति मं.

६०. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, सब्बे गन्धा उपेन्ति मं.

६१. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं [यत्थ (स्या.), यञ्ञं (क.)] हत्थं पसारेमि, सब्बे याना उपेन्ति मं.

६२. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, सब्बे माला उपेन्ति मं.

६३. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, अलङ्कारा उपेन्ति मं.

६४. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, सब्बा कञ्ञा उपेन्ति मं.

६५. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, मधुसक्खरा उपेन्ति मं.

६६. ‘‘पथब्या पब्बते चेव, आकासे उदके वने;

यं यं हत्थं पसारेमि, सब्बे खज्जा उपेन्ति मं.

६७. ‘‘अधने अद्धिक [अद्धिके (स्या.)] जने, याचके च पथाविनो;

ददामिहं [ददामिह (सी.) ददामि तं (स्या.)] दानवरं, सम्बोधिवरपत्तिया.

६८. ‘‘नादेन्तो पब्बतं सेलं, गज्जेन्तो बहलं गिरिं;

सदेवकं हासयन्तो, बुद्धो लोके भवामहं.

६९. ‘‘दिसा दसविधा लोके, यायतो नत्थि अन्तकं;

तस्मिञ्च दिसाभागम्हि, बुद्धखेत्ता असङ्खिया.

७०. ‘‘पभा पकित्तिता मय्हं, यमका रंसिवाहना;

एत्थन्तरे रंसिजालं, आलोको विपुलो भवे.

७१. ‘‘एत्तके लोकधातुम्हि, सब्बे पस्सन्तु मं जना;

सब्बे मं अनुवत्तन्तु, याव ब्रह्मनिवेसनं [सब्बेव सुमना होन्तु, सब्बे मं अनुवत्तरे (सी. स्या.)].

७२. ‘‘विसिट्ठमधुनादेन, अमतभेरिमाहनिं;

एत्थन्तरे जना सब्बे, सुणन्तु मधुरं गिरं.

७३. ‘‘धम्ममेघेन वस्सन्ते, सब्बे होन्तु अनासवा;

येत्थ पच्छिमका सत्ता, सोतापन्ना भवन्तु ते.

७४. ‘‘दत्वा दातब्बकं दानं, सीलं पूरेत्वा असेसतो;