आसववारवण्णना
१०४. आसववारे अविज्जासमुदयाति एत्थ अविज्जा कामासवभवासवानं सहजातादिवसेन पच्चयो होति. अविज्जासवस्स उपनिस्सयवसेनेव. अपरापरुप्पन्ना चेत्थ अविज्जा अविज्जासवोति वेदितब्बा. पुब्बुप्पन्ना अविज्जायेवस्स अपरापरुप्पन्नस्स अविज्जासवस्स उपनिस्सयपच्चयो होति. सेसं वुत्तनयमेवाति. अयं वारो या एसा पटिच्चसमुप्पादपदेसु जेट्ठिका अविज्जा, तस्सापि पच्चयदस्सनवसेन वुत्तो. एवं वुत्तेन वारेन संसारस्स अनमतग्गता साधिता होति. कथं? आसवसमुदयेन हि अविज्जासमुदयो. अविज्जासमुदयेनापि आसवसमुदयो. एवं आसवा अविज्जाय अविज्जापि आसवानं पच्चयोति कत्वा पुब्बकोटि न पञ्ञायति अविज्जाय, तस्सा अपञ्ञायनतो संसारस्स अनमतग्गता सिद्धा होतीति.
एवं सब्बेपिमे इमस्मिं सुत्ते कम्मपथवारो आहारवारो दुक्खवारो जरा-मरण-जाति-भव-उपादान-तण्हा-वेदना-फस्स-सळायतन-नामरूप- विञ्ञाण-सङ्खार-अविज्जा-आसववारोति सोळसवारा वुत्ता.
तेसु एकेकस्स वारस्स सङ्खेपवित्थारवसेन द्विधा विभत्ता द्वत्तिंसट्ठानानि होन्ति. इति इमस्मिं सुत्ते इमेसु द्वत्तिंसट्ठानेसु चत्तारि सच्चानि कथितानि. एतेसंयेव वित्थारवसेन वुत्तेसु सोळससु ठानेसु अरहत्तं कथितं. थेरस्स पन मतेन द्वत्तिंसायपि ठानेसु चत्तारि सच्चानि चत्तारो च मग्गा कथिताति. इति सकलेपि पञ्चमहानिकायसङ्गहिते बुद्धवचने नत्थि तं सुत्तं, यत्थ द्वत्तिंसक्खत्तुं चत्तारि सच्चानि द्वत्तिंसक्खत्तुञ्च अरहत्तं पकासितं अञ्ञत्र इमम्हा सम्मादिट्ठिसुत्ताति.
इदमवोचायस्मा सारिपुत्तोति इदं द्वत्तिंसाय चतुसच्चपरियायेहि द्वत्तिंसाय अरहत्तपरियायेहीति चतुसट्ठिया कारणेहि अलङ्करित्वा सम्मादिट्ठिसुत्तं आयस्मा सारिपुत्तो अवोच, अत्तमना ते भिक्खू आयस्मतो सारिपुत्तस्स भासितं अभिनन्दुन्ति.
आसववारवण्णना निट्ठिता.
पपञ्चसूदनिया मज्झिमनिकायट्ठकथाय
सम्मादिट्ठिसुत्तवण्णना निट्ठिता.