१. विभङ्गवारो
हेतुपच्चयो
२४५. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स हेतुपच्चयेन पच्चयो – रूपावचरा हेतू सम्पयुत्तकानं खन्धानं हेतुपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. (मूलं कातब्बं.) रूपावचरा हेतू चित्तसमुट्ठानानं रूपानं हेतुपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. (मूलं कातब्बं.) रूपावचरा हेतू सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं हेतुपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. (३)
नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स हेतुपच्चयेन पच्चयो – नरूपावचरा हेतू सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं हेतुपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. (१)
आरम्मणपच्चयो
२४६. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो – चेतोपरियञाणेन रूपावचरचित्तसमङ्गिस्स चित्तं जानाति, रूपावचरा खन्धा इद्धिविधञाणस्स, चेतोपरियञाणस्स, पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणस्स, यथाकम्मूपगञाणस्स, अनागतंसञाणस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो – पठमं झानं पच्चवेक्खति…पे… चतुत्थं झानं पच्चवेक्खति, दिब्बं चक्खुं पच्चवेक्खति, दिब्बं सोतधातुं…पे… इद्धिविधञाणं…पे… चेतोपरियञाणं…पे… पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणं…पे… यथाकम्मूपगञाणं…पे… अनागतंसञाणं पच्चवेक्खति, रूपावचरे खन्धे अनिच्चतो…पे… दोमनस्सं उप्पज्जति. (२)
२४७. नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो – दानं दत्वा सीलं…पे… उपोसथकम्मं…पे… पुब्बे सुचिण्णानि पच्चवेक्खति अस्सादेति अभिनन्दति, तं आरब्भ रागो…पे… दोमनस्सं उप्पज्जति; अरिया मग्गा वुट्ठहित्वा मग्गं पच्चवेक्खन्ति, फलं पच्चवेक्खन्ति, निब्बानं पच्चवेक्खन्ति, निब्बानं गोत्रभुस्स, वोदानस्स, मग्गस्स, फलस्स, आवज्जनाय आरम्मणपच्चयेन पच्चयो; अरिया पहीने किलेसे…पे… विक्खम्भिते किलेसे…पे… पुब्बे…पे… चक्खुं…पे… वत्थुं नरूपावचरे खन्धे अनिच्चतो…पे… दोमनस्सं उप्पज्जति; आकासानञ्चायतनं विञ्ञाणञ्चायतनस्स…पे… आकिञ्चञ्ञायतनं नेवसञ्ञानासञ्ञायतनस्स…पे… रूपायतनं चक्खुविञ्ञाणस्स…पे… फोट्ठब्बायतनं कायविञ्ञाणस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो. (१)
नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो – दिब्बेन चक्खुना रूपं पस्सति, दिब्बाय सोतधातुया सद्दं सुणाति, चेतोपरियञाणेन नरूपावचरचित्तसमङ्गिस्स चित्तं जानाति, नरूपावचरा खन्धा इद्धिविधञाणस्स, चेतोपरियञाणस्स, पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणस्स, यथाकम्मूपगञाणस्स, अनागतंसञाणस्स आरम्मणपच्चयेन पच्चयो. (२)
अधिपतिपच्चयो
२४८. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. सहजाताधिपति – रूपावचराधिपति सम्पयुत्तकानं खन्धानं अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अधिपतिपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणाधिपति, सहजाताधिपति. आरम्मणाधिपति – पठमं झानं गरुं कत्वा पच्चवेक्खति, अस्सादेति अभिनन्दति, तं गरुं कत्वा रागो उप्पज्जति, दिट्ठि उप्पज्जति…पे… चतुत्थं झानं…पे… दिब्बं चक्खुं…पे… दिब्बं सोतधातुं…पे… इद्धिविधञाणं…पे… चेतोपरियञाणं…पे… पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणं…पे… यथाकम्मूपगञाणं…पे… अनागतंसञाणं गरुं कत्वा पच्चवेक्खति अस्सादेति अभिनन्दति, तं गरुं कत्वा रागो उप्पज्जति, दिट्ठि उप्पज्जति, रूपावचरे खन्धे गरुं कत्वा अस्सादेति अभिनन्दति, तं गरुं कत्वा रागो उप्पज्जति, दिट्ठि उप्पज्जति. सहजाताधिपति – रूपावचराधिपति चित्तसमुट्ठानानं रूपानं अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स च नरूपावचरस्स च धम्मस्स अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. सहजाताधिपति – रूपावचराधिपति सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. (३)
२४९. नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अधिपतिपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणाधिपति, सहजाताधिपति. आरम्मणाधिपति – दानं…पे… सीलं…पे… उपोसथकम्मं…पे… पुब्बे सुचिण्णानि गरुं कत्वा पच्चवेक्खति अस्सादेति अभिनन्दति, तं गरुं कत्वा रागो उप्पज्जति, दिट्ठि उप्पज्जति; अरिया मग्गा वुट्ठहित्वा मग्गं गरुं कत्वा…पे… फलं…पे… निब्बानं गरुं कत्वा पच्चवेक्खन्ति, निब्बानं गोत्रभुस्स, वोदानस्स, मग्गस्स, फलस्स अधिपतिपच्चयेन पच्चयो; चक्खुं…पे… वत्थुं नरूपावचरे खन्धे गरुं कत्वा अस्सादेति अभिनन्दति, तं गरुं कत्वा रागो उप्पज्जति, दिट्ठि उप्पज्जति; आकासानञ्चायतनं गरुं कत्वा पच्चवेक्खति…पे… नेवसञ्ञानासञ्ञायतनं गरुं कत्वा पच्चवेक्खति. सहजाताधिपति – नरूपावचराधिपति सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं अधिपतिपच्चयेन पच्चयो. (१)
अनन्तरपच्चयादि
२५०. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो – पुरिमा पुरिमा रूपावचरा खन्धा पच्छिमानं पच्छिमानं रूपावचरानं खन्धानं अनन्तरपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो – रूपावचरं चुतिचित्तं नरूपावचरस्स उपपत्तिचित्तस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो; रूपावचरं भवङ्गं आवज्जनाय… रूपावचरा खन्धा नरूपावचरस्स वुट्ठानस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो. (२)
२५१. नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो – पुरिमा पुरिमा नरूपावचरा खन्धा पच्छिमानं पच्छिमानं नरूपावचरानं खन्धानं अनन्तरपच्चयेन पच्चयो; अनुलोमं गोत्रभुस्स…पे… नेवसञ्ञानासञ्ञायतनं फलसमापत्तिया अनन्तरपच्चयेन पच्चयो. नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो – नरूपावचरं चुतिचित्तं रूपावचरस्स उपपत्तिचित्तस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो; नरूपावचरा खन्धा रूपावचरस्स वुट्ठानस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो; पठमस्स झानस्स परिकम्मं पठमस्स झानस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो…पे… चतुत्थस्स झानस्स…पे… दिब्बस्स चक्खुस्स…पे… दिब्बाय सोतधातुया…पे… इद्धिविधञाणस्स…पे… चेतोपरियञाणस्स…पे… पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणस्स…पे… यथाकम्मूपगञाणस्स…पे… अनागतंसञाणस्स, परिकम्मं अनागतंसञाणस्स अनन्तरपच्चयेन पच्चयो. (२)
समनन्तरपच्चयेन पच्चयो… सहजातपच्चयेन पच्चयो… सत्त… अञ्ञमञ्ञपच्चयेन पच्चयो… छ… निस्सयपच्चयेन पच्चयो… सत्त.
उपनिस्सयपच्चयो
२५२. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो – अनन्तरूपनिस्सयो, पकतूपनिस्सयो…पे…. पकतूपनिस्सयो – रूपावचरं सद्धं उपनिस्साय रूपावचरं झानं उप्पादेति, अभिञ्ञं…पे… समापत्तिं उप्पादेति; रूपावचरं सीलं…पे… पञ्ञं उपनिस्साय रूपावचरं झानं…पे… अभिञ्ञं…पे… समापत्तिं उप्पादेति; रूपावचरा सद्धा…पे… पञ्ञा रूपावचराय सद्धाय…पे… पञ्ञाय उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो, पठमं झानं दुतियस्स झानस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो, दुतियं झानं ततियस्स झानस्स…पे… ततियं झानं चतुत्थस्स झानस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो. (१)
रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणूपनिस्सयो, अनन्तरूपनिस्सयो, पकतूपनिस्सयो…पे…. पकतूपनिस्सयो – रूपावचरं सद्धं उपनिस्साय दानं देति, सीलं…पे… उपोसथकम्मं करोति; रूपावचरं झानं…पे… विपस्सनं…पे… मग्गं…पे… समापत्तिं उप्पादेति, मानं जप्पेति, दिट्ठिं गण्हाति; रूपावचरं सीलं…पे… पञ्ञं उपनिस्साय दानं देति…पे… मानं जप्पेति, दिट्ठिं गण्हाति; रूपावचरा सद्धा…पे… पञ्ञा नरूपावचराय सद्धाय…पे… पञ्ञाय… रागस्स…पे… पत्थनाय… कायिकस्स सुखस्स… कायिकस्स दुक्खस्स… मग्गस्स, फलसमापत्तिया उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो. (२)
२५३. नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणूपनिस्सयो, अनन्तरूपनिस्सयो, पकतूपनिस्सयो…पे…. पकतूपनिस्सयो – नरूपावचरं सद्धं उपनिस्साय दानं…पे… सीलं…पे… उपोसथकम्मं करोति; नरूपावचरं झानं…पे… विपस्सनं…पे… मग्गं…पे… समापत्तिं उप्पादेति, मानं जप्पेति, दिट्ठिं गण्हाति; नरूपावचरं सीलं…पे… पञ्ञं, रागं…पे… भोजनं, सेनासनं उपनिस्साय दानं देति…पे… पाणं हनति…पे… सङ्घं भिन्दति; नरूपावचरा सद्धा…पे… पञ्ञा… रागो…पे… सेनासनं नरूपावचराय सद्धाय…पे… पञ्ञाय… रागस्स…पे… पत्थनाय… कायिकस्स सुखस्स… कायिकस्स दुक्खस्स… मग्गस्स, फलसमापत्तिया उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो. (१)
नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो – अनन्तरूपनिस्सयो, पकतूपनिस्सयो…पे…. पकतूपनिस्सयो – नरूपावचरं सद्धं उपनिस्साय रूपावचरं झानं…पे… अभिञ्ञं …पे… समापत्तिं उप्पादेति; नरूपावचरं सीलं…पे… सेनासनं उपनिस्साय रूपावचरं झानं…पे… अभिञ्ञं…पे… समापत्तिं उप्पादेति; नरूपावचरा सद्धा…पे… सेनासनं रूपावचराय सद्धाय…पे… पञ्ञाय उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो, पठमस्स झानस्स परिकम्मं पठमस्स झानस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो…पे… चतुत्थस्स झानस्स…पे… दिब्बस्स चक्खुस्स परिकम्मं…पे… दिब्बाय सोतधातुया…पे… इद्धिविधञाणस्स…पे… चेतोपरियञाणस्स…पे… पुब्बेनिवासानुस्सतिञाणस्स…पे… यथाकम्मूपगञाणस्स…पे… अनागतंसञाणस्स परिकम्मं अनागतंसञाणस्स उपनिस्सयपच्चयेन पच्चयो. (२)
पुरेजातपच्चयादि
२५४. नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स पुरेजातपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणपुरेजातं, वत्थुपुरेजातं. आरम्मणपुरेजातं – चक्खुं …पे… वत्थुं अनिच्चतो…पे… दोमनस्सं उप्पज्जति, रूपायतनं चक्खुविञ्ञाणस्स…पे… फोट्ठब्बायतनं कायविञ्ञाणस्स पुरेजातपच्चयेन पच्चयो. वत्थुपुरेजातं – चक्खायतनं चक्खुविञ्ञाणस्स…पे… कायायतनं कायविञ्ञाणस्स पुरेजातपच्चयेन पच्चयो; वत्थु नरूपावचरानं खन्धानं पुरेजातपच्चयेन पच्चयो. नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स पुरेजातपच्चयेन पच्चयो – आरम्मणपुरेजातं, वत्थुपुरेजातं. आरम्मणपुरेजातं – दिब्बेन चक्खुना रूपं पस्सति, दिब्बाय सोतधातुया सद्दं सुणाति. वत्थुपुरेजातं – वत्थु रूपावचरानं खन्धानं पुरेजातपच्चयेन पच्चयो. (२)
पच्छाजातपच्चयेन पच्चयो… द्वे… आसेवनपच्चयेन पच्चयो… तीणि.
कम्मपच्चयादि
२५५. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स कम्मपच्चयेन पच्चयो – सहजाता, नानाक्खणिका. सहजाता – रूपावचरा चेतना सम्पयुत्तकानं खन्धानं कम्मपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. नानाक्खणिका – रूपावचरा चेतना विपाकानं रूपावचरानं खन्धानं कम्मपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स कम्मपच्चयेन पच्चयो – सहजाता, नानाक्खणिका. सहजाता – रूपावचरा चेतना चित्तसमुट्ठानानं रूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. नानाक्खणिका – रूपावचरा चेतना कटत्तारूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स च नरूपावचरस्स च धम्मस्स कम्मपच्चयेन पच्चयो – सहजाता, नानाक्खणिका. सहजाता – रूपावचरा चेतना सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. नानाक्खणिका – रूपावचरा चेतना विपाकानं रूपावचरानं खन्धानं कटत्ता च रूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो. (३)
नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स कम्मपच्चयेन पच्चयो – सहजाता, नानाक्खणिका. सहजाता – नरूपावचरा चेतना सम्पयुत्तकानं खन्धानं चित्तसमुट्ठानानञ्च रूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. नानाक्खणिका – नरूपावचरा चेतना विपाकानं नरूपावचरानं खन्धानं कटत्ता च रूपानं कम्मपच्चयेन पच्चयो…. (१)
विपाकपच्चयेन पच्चयो… चत्तारि… आहारपच्चयेन पच्चयो… चत्तारि… इन्द्रियपच्चयेन पच्चयो… चत्तारि… झानपच्चयेन पच्चयो… चत्तारि… मग्गपच्चयेन पच्चयो… चत्तारि… सम्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो… द्वे.
विप्पयुत्तपच्चयो
२५६. रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स विप्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पच्छाजातं (संखित्तं). (१)
नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स विप्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं, पच्छाजातं (संखित्तं). नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स विप्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं. सहजातं – पटिसन्धिक्खणे वत्थु रूपावचरानं खन्धानं विप्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो. पुरेजातं – वत्थु रूपावचरानं खन्धानं विप्पयुत्तपच्चयेन पच्चयो. (२)
अत्थिपच्चयादि
२५७. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो (पटिच्चसदिसं). रूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं, पच्छाजातं. रूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स च नरूपावचरस्स च धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो (पटिच्चसदिसं). (३)
नरूपावचरो धम्मो नरूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं, पच्छाजातं, आहारं, इन्द्रियं (संखित्तं). नरूपावचरो धम्मो रूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं. सहजातं – पटिसन्धिक्खणे वत्थु रूपावचरानं खन्धानं अत्थिपच्चयेन पच्चयो. पुरेजातं – दिब्बेन चक्खुना रूपं पस्सति, दिब्बाय सोतधातुया सद्दं सुणाति, वत्थु रूपावचरानं खन्धानं अत्थिपच्चयेन पच्चयो. (२)
२५८. रूपावचरो च नरूपावचरो च धम्मा रूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पुरेजातं. सहजातो – रूपावचरो एको खन्धो च वत्थु च तिण्णन्नं खन्धानं अत्थिपच्चयेन पच्चयो…पे… द्वे खन्धा च…पे… पटिसन्धिक्खणे…पे…. रूपावचरो च नरूपावचरो च धम्मा नरूपावचरस्स धम्मस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो – सहजातं, पच्छाजातं, आहारं, इन्द्रियं. सहजाता – रूपावचरा खन्धा च महाभूता च चित्तसमुट्ठानानं रूपानं अत्थिपच्चयेन पच्चयो; पटिसन्धिक्खणे…पे…. पच्छाजाता – रूपावचरा खन्धा च कबळीकारो आहारो च पुरेजातस्स इमस्स कायस्स अत्थिपच्चयेन पच्चयो. पच्छाजाता – रूपावचरा खन्धा च रूपजीवितिन्द्रियञ्च कटत्तारूपानं अत्थिपच्चयेन पच्चयो. (२)
नत्थिपच्चयेन पच्चयो… विगतपच्चयेन पच्चयो… अविगतपच्चयेन पच्चयो.