अट्ठतिंसतिम परिच्छेद

दसराजको

१. महानाम सुतो आसि, दमिळी कुच्छिसम्भवो;

सोत्थिसेनो, तथासङ्घो-धीता चा’सि महेसिया.

२. सोत्थिसेनो तदा रज्जं, पत्वा सङ्घयनासितो;

तस्मिंयेव दिने भेरिं, चरापेत्वा तदा तु सा.

३. अत्तनो सामिकस्सदा, छत्तग्गाहकजन्तुनो;

छत्तग्गाहकवापिं सो, कत्वा संवच्छरे मतो.

४. अथ मच्चो महापञ्ञो, सहायो तस्स तं मतं;

अन्तोवत्थुम्हि झापेत्वा, वीहिचोरं महाबलं.

५. रज्जयोग्गोति चिन्तेत्वा, कत्वा तं भूपतिं रहो;

अन्तोयेव निवासेत्वा, राजा रोगातुरो इति.

६. यसं रज्जं विचारेसि, छणे पत्ते महाजना;

राजा चे अत्थि अम्हेहि, सद्धिं मेतूति घोसयुं.

७. तं सुत्वा नरपालो सो, सब्बलङ्कारमण्डितो;

समानंते महानागे, नेसयोग्गा ममा’तिसो.

८. दाट्ठाधातुघरठाने, सुवा नागं समादिसि;

रञ्ञो आणाति वुत्ते सो, अगा आरुय्ह तं पुरं.

९. कत्वा पदक्खिणं गन्त्वा, पाचिनद्वारतो बहि;

पठमे चेतियठाने, धातुनागं समप्पयि.

१०. महाचेतित्तये हत्थि-पाकारे’कासि तोरणं;

मित्तसेनो बहुं पुञ्ञं, कत्वा वस्सेन सो चुतो.

११. मित्तसेनं रणे हन्त्वा, दमिळो पण्डुनामको;

आगतो परतीरम्हा, लङ्कारज्जमकारयि.

१२. जना कुलीना सब्बेपि, रोहणं समुपागता;

ओरगङ्गाय इस्सेरं, दमिळा एव कप्पयुं.

१३. ये सुभस्स बलट्ठस्स, भीतामोरियवंसजा;

बलायित्वा नरावासं, कप्पयिंसु तहिं तहिं.

१४. तेसमञ्ञतमो नन्दि-वापि गामे कुटिम्बको;

धातुसेनव्हयो आसि, दाठानामो च तं सुतो.

१५. गामे अम्बिलयागुम्हि, वसं पुत्ते दुवे लभि;

धातुसेनं सिलातिस्स-बोधिंच सम्पजातिके.

१६. मातुसो दरियो तेसं, सद्धो पब्बज्ज वत्तति;

दीघसन्दकतावासे, धातुसेनापि माणवो.

१७. सन्तिके तस्स पब्बज्ज-रुक्खमूलम्हि एकदा;

सज्झायति पविस्सित्थ, मेघो नागोतुपस्सिय.

१८. परिक्खिपित्वा भोगेहि, छादयित्वा फणेन च;

पोत्थकञ्च कुमारञ्च, रक्खितं पस्सि मातुलो.

१९. सीसे आकिरि सङ्कारं, तस्स रुट्ठो परोयति;

तस्मिं चित्तं न दूसेसि, तम्पि दिस्वान मातुलो.

२०. उत्तमो वत’यं सत्तो, राजा हेस्सति निच्छयं;

रक्खितब्बो’ति आदाय, तं विहारमुपागतो.

२१. गोणिसादि विहारे’यं, कत्तब्बो नीतिमा इति;

सिक्खापेसि कुमारं तं, पण्डुको तं विजानिय.

२२. गण्हथेतन्तिपेसेसि, सेवके तस्सारत्तियं;

दिस्वान सुपिनं थेरो, नीहरित्थ कुमारकं.

२३. तस्मिं निक्खन्तमत्तम्हि, सेवकं परिवारिय;

परिवेणे न पस्सिंसु, ततो निक्खम्म ते उभो.

२४. दक्खिणस्मिं दिसाभागे, गोण नामं महानदिं;

पत्वा सम्पुण्णमट्ठंसु, गन्तुकामापि वेगसा.

२५. यथा नदियं वारेति, अम्हे तं त्वम्पि वारय;

वापिंगहेत्वा एत्थे’ति, वत्वा थेरो तदा नदिं.

२६. ओतरित्थकुमारेन, सद्धिं दिस्वान ते उभो;

नागराजा तदा एको, पिट्ठिं पादासि तेन सो.

२७. उत्तरित्वा कुमारं तं, नेत्वा पच्चन्तमावसं;

लद्धा खीरोदनं सुत्वा, सेसं पत्तेन तस्स’दा.

२८. चित्तकारेन थेरम्हि, भत्तं पक्खिप्प भूमियं;

भुञ्जि थेरोपि तं जानि, भुञ्ज ते यं महिं इति.

२९. पण्डुराजापि कत्वान, रज्जं वस्सम्हि पञ्चमे;

चुतो पुत्तो पिपारिन्दो, ततियो तस्स भातुको.

३०. कणिट्ठो खुद्दपारिन्दो, कुब्बं रज्जं महामहिं;

धातुसेनानुगे सब्बे, विहेठेसि महाजने.

३१. सङ्गहेत्वा जने साधु-सेनो युज्जित्थ राजिना;

सो सोळसहि वस्सेहि, पुञ्ञपापकरोमतो.

३२. निरितरो ततो आसि, राजामासद्वयेन तं;

धातुसेनो विनासेसि, तेन कत्वा महाहवं.

३३. हते तस्मिं महीपाले, दाठियो दमिळो ततो;

राजा वस्सत्थ ये हुत्वा, धातुसेनहतोततो.

३४. पिट्ठियो दमिळो सत्त-मासेन निधनं गतो;

धातुसेनेन युज्झित्वा, वंसो पच्छिज्जि दामिळो.

३५. अथा’सि राजालङ्कायं, धातुसेनो इराधिपो;

भातरा सह दीपम्हि, दमिळे दीपघातके.

३६. उपायेहि अनेकेयि, एकवीसप्पमाणके;

खन्धवारे निवेसेत्वा, कत्वा युद्धमसेसतो.

३७. सोधेत्वा मेदिनिं साधु, कत्वा च सुखितंजनं;

सासनञ्च यथाठाने, ठपेसि परनासितं.

३८. दमिळे ये’नुवत्तिंसु, कुलीना कुलगामवा;

ते मं वा सासनं वा नो, रक्खिंसू’ति पकुप्पिय.

३९. तेसं गामे गहेत्वान, गामे स्वाकासिरक्खके;

रोहणा’गम्म ते सब्बे, कुलीना तमुपट्ठहुं.

४०. तेसं सक्कारसम्मानं, यथायोगमकासि सो;

अमच्चे अत्तनो दुक्ख-सहायेचा’भि तोसयि.

४१. बन्धापेत्वा महागङ्गं, केदारे’का थिरोदके;

महापाळम्हि भिक्खूनं, सालिभत्तञ्च दापयि.

४२. पङ्गुरोगा तुरट्टानं, सालायोकासि बुद्धिमा;

काळवापिंच गण्हित्वा, बन्धि गोणं महानदिं.

४३. महाविहारं कत्वान, पन्तियुत्तमनाकुलं;

तथा बोधिघरञ्चेव, दस्सनेय्य मकारयि.

४४. भिक्खवो परितोसेत्वा, पच्चयेहि चतूहिपि;

धम्मासोको’व सोकासि, सङ्गहं पिटकत्तये.

४५. अट्ठारसविहारे च, थेरियान मकारयि;

सम्पन्नभोगे दीपम्हि, अट्ठारस च वापियो.

४६. काळवापी विहारो च, कोटिपस्सावनामको;

दक्खिण गिरिनामो च, विहारो वड्ढमानको.

४७. पण्णवल्लकभूतो च, भल्लातकसनामको;

पासाणसिन्ने देसम्हि, धातुसेनो च पब्बतो.

४८. मं गनो थूपविट्ठि च, धातुसेनोपि उत्तरे;

पाचिन कम्बविट्ठि च, तथा अन्तरमे गिरि.

४९. अन्ताळि धातुसेनो च, कस्सपिट्ठिक पुब्बको;

रोहणेदायगामो च, सालवाणो विभीसनो.

५०. विहारो भल्लिवाणो च, अट्ठारसनरुत्तमो;

पादूलकं हम्बलट्ठि, महादत्थादिवापि यो.

५१. खुद्दके च विहारेसो, अट्ठारसनरुत्तमो;

वापीयो च तथाकत्वा, तेसमेव तु दापयि.

५२. पञ्चवीसति हत्थञ्च, मयूरपरिवेणकं;

हरित्वा’कासिपासाद-मेकवीसति हत्थकं.

५३. कुमारसेनस्स’पेत्वा, पुब्बभोगं विसोधयि;

काळवापिम्मिभागद्धं, खेत्तानञ्च सतद्वयं.

५४. लोह पासदके जिण्णे, नवकम्ममकारयि;

महाथूपेसु छत्तानि, तीसु जिण्णानि कारयि.

५५. देवानंपियतिस्सेन, कतं बोधिमहं विय;

सिन्हानपूजं बोधिस्स, वरबोधिस्स कारयि.

५६. धावना लोभनावायो, तत्थ पूजेसि सोळस;

अलङ्कारं मुनिन्दस्स, अभिसेकञ्च कारयि.

५७. महाबोधि पतिट्ठाना, ओरं लङ्काय भूमिपा;

याव द्वादसमं वस्सं, बोधिपूजमकारयुं.

५८. महामहिन्दत्थेरस्स, कारेत्वा पटिबिम्बकं;

थेरस्सा’लाहनं नेत्वा, कातुं पूजं महारहं.

५९. दत्वा सहस्सं दीपेतुं, दीपवंसं समादिसि;

ठितानं तत्थ भिक्खूनं, दातुञ्चाणापयिगुळं.

६०. भिक्खुस्स अत्तनो सीसे, सङ्कारोकिरणं सरं;

लाभं नादासि वुत्थस्स, परिवेणस्स अत्तनो.

६१. फातिकम्मं बहुं’कासि, विहारे अभयुत्तरे;

सिलासत्थुस्स कारेसि, मन्दिरञ्च समण्डपं.

६२. बुद्ध दासकतेनेत्ते, नट्ठे’नग्घमणि द्वयं;

अकासि नेत्तं सत्थुस्स, रंसि चूळामणिंतथा.

६३. मणिहि घननीलेहि, केसा वत्तं सुमुत्तमं;

हेमपट्टं तथेवुण्ण-लोमं सोवण्ण चीवरं.

६४. पादजालं सुवण्णस्स, पदुमं दीपमुत्तमं;

नानारागम्बरं तत्थ, पूजयित्थ असंखियं.

६५. अकासि पटिमा गेहे, बहुमङ्गलचेतिये;

बोधिसत्ते तथा’कासि, काळसेलस्स सत्थुनो.

६६. उपसुम्भव्हयस्सापि, लोकनाथस्स कारयि;

रंसीचूळामणिञ्चेव, अभिसेकव्हयस्स च.

६७. बुद्धबिम्बस्स कारेसि, पुब्बे वुत्तं पिळन्धनं;

वामपस्सम्हि बोधिस्स, बोधिसत्तघरं तथा.

६८. मेत्तेय्यस्स च कारेसि, सब्बं राजपिळन्धनं;

समन्ता योजने तस्स, तदा रक्खञ्च योजयि.

६९. कारापेसि विहारेसु, धातुराजव्हपन्तियो;

तथा सतसहस्सेन, महाबोधिघरं वरं.

७०. थूपारमम्हि थूपस्स, पूजं जिण्णविसोधनं;

दाठा धातुघरेचापि, जिण्णस्स पटिसङ्खरं.

७१. दाठाधातुकरुण्डञ्च, रंसिञ्च घनकोट्टिमं;

महग्घमनिसंकिण्णं, सुवण्ण पदुमानि च.

७२. दाठाधातुम्हि पूजेसि, पूजाचाका असङ्खिया;

चीवरादीनि दापेसि, भिक्खूनं दीपवासिनं.

७३. कारापेत्वा विहारेसु, नवकम्मं तहिं तहिं;

पाकारे च घरेत्वा’का, सुधाकम्मं मनोहरं.

७४. महाचेतित्तये कत्वा, सुधाकम्मं महारहं;

सुवण्णछत्तं कारेसि, तथा वजिरचुम्बटं.