पञ्चतिंसतिमपरिच्छेद

द्वादसराजको

१. आमण्डगामण्यभयो, महादाठिकअच्चये;

नववस्सनट्ठमासे, रज्जं कारेसि तं सुतो.

२. छत्ताति छत्तं कारेसि, महाथूपे मनोरमे;

तथेव पादवेदिञ्च, मुद्धवेदिञ्च कारयि.

३. तथेव लोहपासाद, थूपव्हे पोसथव्हये;

कारेसि कुच्छिआजिरं, कुच्छिआळिन्दमेव च.

४. उभयत्थापि कारेसि, चारुं रतनपण्डपं;

रजतलेण विहारञ्च, कारापेसि नराधिपे.

५. महागामेण्डवापिंसो, पस्से कारिय दक्खिणे;

दक्खिणस्स विहारस्स, अदासि पुञ्ञदक्खिणो.

६. माघातं सकले दीपे, कारेसि मनुजाधिपो;

वल्लिफलानि सब्बानि, रोपापेत्वा तहिं तहिं.

७. मं सकुभण्डकं नाम, आमण्डिय महीपति;

पत्तं पूरापयित्वान, कारेत्वा वत्थचुम्बटं.

८. दापेसि सब्बसङ्घस्स, विप्पसन्नेन चेतसा;

पत्ते पूरापयित्वा सो, आमण्ड गामणिविदू.

९. तङ्कनिट्ठोकणिराजा-तिस्सो घातिय तातरं;

तीणि वस्सानि नगरे, रज्जं कारेसि खत्तियो.

१०. उपोसथघरट्टं एसा, निच्छिनि चेकियव्हये;

राजापराधकम्मम्हि, पुत्ते सट्ठितु भिक्खवो.

११. सहोड्डे गाहयित्वान, राजा चेतिय पब्बते;

खिपापेसि कणिरव्हे, पब्भारम्हि असीलके.

१२. कणिराजा अच्चयेन, आमण्डगामणि सुतो;

चूळाभयो वस्समेकं, रज्जं कारेसि खत्तियो.

१३. सो गोणकनदीतीरे, पुरपस्सम्हि दक्खिणे;

कारापेसि महीपालो, विहारे चूळगल्लकं.

१४. चूळाभयस्स’च्च येन, सीवलि तं कनिट्ठिका;

आमण्डधीता चतुरो, मासे रज्जमकारयि.

१५. आमण्ड भागिनेय्या तु, सीवलिं अपनीयतं;

इळनागोति नामेन, छत्तं उस्सापयि पुरे.

१६. तिस्सवापिं गते तस्मिं, आदिवस्से नराधिपे;

तं हित्वा पुरमागञ्छुं, बहवोलम्बकण्णका.

१७. तहिं अदिस्वा ते राजा, कुद्धो तेहि अकारयि;

मद्दयं वापिया पस्से, महाथूपञ्जसंसयं.

१८. तेसं विचारके कत्वा, चण्डाले च ठपापयि;

तेन कुद्धालम्बकण्णा, सब्बे हुत्वान एकतो.

१९. राजानं तं गहेत्वान, रुन्धित्वान सके घरे;

सयं रज्जं विचारेसुं, रञ्ञो देवी तदा सकं.

२०. पुत्तं चन्दमुखसिवं, मण्डयित्वा कुमारकं;

दत्वान हत्थे धातीनं, मङ्गलहत्थि सन्तिके.

२१. पेसेसि वत्वा सन्देसं, नेत्वा तं धातियो तहिं;

वदिंसु देविसन्देसं, सब्बं मङ्गल हत्थिनो.

२२. ‘‘अयं ते साधिनो पुत्तो,

सामिको चारके ठितो;

अरिहि घाततो सेसो,

तया घातो इमस्स तु.

२३. त्वमेनं किर घातेहि, इदं देविवचो’’इति;

वत्वा तु सयापेसुं, पादमूलम्हि हत्थिनो.

२४. दुक्खितो सो रुदित्वान, नागो भेत्वान आळकं;

पविसित्वा महावत्थुं, द्वारं पातिय थामसा.

२५. रञ्ञो निसिन्नङ्गणम्हि, उग्घाटेत्वा कवाटकं;

निसीदापिय तं खन्धे, महातित्थमुपागमि.

२६. नावं आरो पयित्वान, राजानं तत्थ कुञ्जरो;

पच्छिमो दधितीरेन, सयं मलय मारुही.

२७. परतीरे वसित्वा सो, तीणिवस्सानि खत्तियो;

बलकायं गहेत्वान, आगा नावाति रोहणं.

२८. तित्थे सक्खरसोब्भम्हि, ओतरित्वान भूपति;

अकासि रोहणे तत्थ, महन्तं बलसङ्गहं.

२९. रञ्ञो मङ्गलहत्थिसो, दक्खिणं मलयं ततो;

रोहणंये’वुपागञ्छि, तस्स कम्मानि कातवे.

३०. महापदुमनामस्स, तत्थ जातकभाणिनो;

तुलाधारव्हवासिस्स, महाथेरस्स सन्तिके.

३१. कपिजातकं सुत्वान, बोधिसत्ते पसादवा;

नागमहाविहारं सो, जियामुत्तधनुस्सतं.

३२. कत्वा कारेसि थूपञ्च, वड्ढापेसि यथाठितं;

तिस्सवापिञ्च कारेसि, तथा दुरव्हवापिकं.

३३. सो गहेत्वा बलं राजा, युद्धाय अभिनिक्खमि;

तं सुत्वा लम्बकण्णा च, युद्धाय अभिसंयुता.

३४. पपल्लक्खन्धद्वारम्हि, खेत्ते हिङ्करवापिके;

युद्धं उभिन्नं वत्तित्थ, अञ्ञमञ्ञविहेसनं.

३५. नावाकिलन्तदेहत्ता, पोसा सीदन्ति राजिनो;

राजा नामं सावयित्वा, सयं पाविसि तेन सो.

३६. तेन भीतालम्बकण्णा, सयिंसु उदरेन सो;

तेसं सीसानि छिन्दित्वा, रतनाभिसमंकरि.

३७. तिक्खत्तुमेवन्तुकते, करुणाय महीपति;

‘‘अमारेत्वा’व गण्हाथ, जीवग्गाह’न्ति अब्रुवि.

३८. ततो विजितसङ्गामो, पुरं आगम्म भूपति;

छत्तं उस्सापयित्वान तिस्सवापि छणं अगा.

३९. जलकीळाय उग्गन्त्वा, सुमण्डितपसाधितो;

अत्तनो सिरिसम्पत्तिं, दिस्वा तस्सन्तरायिके.

४०. लम्बकण्णे सरित्वान, कुद्धो सो योजयीरथे;

युगपरम्परा तेसं, पुरतो पाविसी पुरं.

४१. महावत्थुस्स उम्मारे, ठत्वा राजाणपेसि सो;

‘‘इमेसं सीसमुम्मारे, अस्मिं छिन्दथ भो’’इति.

४२. गोणा एतेरथे युत्ता, तव होन्ति रथेसभ;

सिङ्गंखुरञ्च एतेसं, छेदापयत भो’’इति.

४३. मातुया अथ सञ्ञत्तो, सीसच्छेदं निवारिय;

नासञ्च पादङ्गुट्ठञ्च, तेसं राजा अछेदयि.

४४. हत्थिवुत्थं जनपदं, अदा हत्थिस्स खत्तियो;

हत्थिभोगो जनपदो, इति तेनासि नामतो.

४५. एवं अनुराधपुरे, इळानागो महीपति;

छब्बस्सानि अनुनानि, रज्जं कारेसि खत्तियो.

४६. इळनागच्चये तस्स, पुत्तो चन्दमुखोसिवो;

अट्ठवस्सं सत्तमासं, राजा रज्जमकारयि.

४७. मणिकारगामे वापि, कारापेत्वा महीपति;

इस्सरसमणव्हस्स, विहारस्स अदासि सो.

४८. तस्स रञ्ञो महेसी च, सङ्गामे पत्तिमत्तनो;

तस्सेवा’दा विहारस्स, दमिळदेवीति विस्सुता.

४९. तं तिस्सवापी कीळाय, हन्त्वा चन्दमुखं सिवं;

यसळालकतिस्सो’ति, विस्सुतो तङ्कनिट्ठको.

५०. अनुराधपुरे रम्मे, लङ्काभुवदने सुभे;

सत्तवस्सानट्ठमासे, राजा रज्जमकारयि.

५१. दोविरिकस्स दत्तस्स, पुत्थो दोवारिको सयं;

रञ्ञो सदिसरूपेन, अहोसि सुभनामवा.

५२. सुभं बलत्थं तं राजा, राजभूसाय भूसिय;

निसिदापिय पल्लङ्के, हासत्थं यसळालको.

५३. सीसचोळं बलत्थस्स, ससीसे पटिमुञ्चिय;

यट्ठिं गहेत्वा हत्थेन, द्वारमूले ठितो सयं.

५४. वन्दन्तेसु अमच्चेसु, निसिन्नं आसनम्हि तं;

राजा हसति एवं सो, कुरुते अन्तरन्तरा.

५५. ‘‘बलत्थो एकदिवसं, राजानं हसमानकं;

अयं बलत्थो कस्मा मे, सम्मुखाहसती’’ति सो.

५६. मारापयित्वा राजानं, बलत्थो सो सुभो इध;

रज्जं कारेसि छब्बस्सं, सुभराजाति विस्सुतो.

५७. द्विसु महाविहारेसु, सुभराजा मनोरमं;

परिवेणपन्तिं सुभ-नामकंयेव कारयि.

५८. उरुवेलसमीपम्हि, तथा वेल्लिविहारकं;

पुरत्थिमे एकद्वारं, गङ्गन्ते नन्दिगामकं.

५९. लम्बकण्णसुतो एको, उत्तरपस्सवासिको;

सेनापतिमुपट्ठासि, वसभो नाम मातुलं.

६०. हेस्सति वसभो नाम, राजा’ति सुतियासदा;

घातेति राजादीपम्हि, सब्बे वसभनामके.

६१. ‘‘रञ्ञो दस्साम वसतं, इम’’न्ति भरियाय सो;

सेनापतिमन्तयित्वा, पातो राजकुलं अगा.

६२. गच्छतो तेन सहसा, तम्बुलं चुण्णवज्जितं;

हत्थम्हि वसभस्सा’दा, तं साधु परिरक्खितुं.

६३. राजगेहस्स द्वारम्हि, तम्बुलं चुण्णवज्जितं;

सेनापति उदिक्खित्वा, तं चुण्णत्थं विसज्जयि.

६४. सेनापतिस्स भरिया, चुण्णत्थं वसभं गतं;

वत्वा रहस्सं दत्वा च, सहस्सं तं पलापयि.

६५. महाविहारठानं सो, गन्त्वान वसभो पन;

तत्थ थेरेहि खिरन्न-वत्थेहि कतसङ्गहो.

६६. ततो परं कुट्ठिनो च, राजभावाय निच्छितं;

सुत्वान वचनंहट्ठो, ‘‘चोरो हेस्स’’न्ति निच्छितो.

६७. लद्धसमत्थपुरिसे, गामघातं ततो परं;

करोन्तो रोहणं गन्त्वा, कपल्लपुवोपदेसतो.

६८. कमेन रट्ठं कण्हन्थो, सम्पत्तबलवाहनो;

सो राजा द्वीहि वस्सेहि, आगम्म पुरसन्तिकं.

६९. सुभराजं रणे हन्त्वा, वसभो सो महब्बलो;

उस्सापयि पुरेभत्तं, मातुलो’पि रणे पति.

७०. तं मातुलस्स सरिरं, पुब्बभूतोपकारिकं;

अकासि वसभो राजा, महेसिं मेत्तनामिकं.

७१. सोहोरपाठकं पुच्छि, आयुप्पमाणमत्तनो;

‘‘आह द्वादसवस्सानि’’, रहोयेवस्स सोपि च.

७२. रहस्सं रक्खणत्थाय, सहस्सं तस्सा दापिय;

सङ्घं सो सन्निपातेत्वा, वन्दित्वा पुच्छि भूपति.

७३. ‘‘सियानु भन्ते आयुस्स, वड्ढनकारणं’’इति;

‘‘अत्थी’’ति सङ्घो आचिक्खि, अन्तरायविमोचनं.