नमो तस्स भगवतो अरहतो सम्मासम्बुद्धस्स

अङ्गुत्तरनिकायो

एककनिपातपाळि

१. रूपादिवग्गो

१. एवं मे सुतं – एकं समयं भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. तत्र खो भगवा भिक्खू आमन्तेसि – ‘‘भिक्खवो’’ति. ‘‘भदन्ते’’ति ते भिक्खू भगवतो पच्चस्सोसुं. भगवा एतदवोच –

‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकरूपम्पि समनुपस्सामि यं एवं पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, इत्थिरूपं. इत्थिरूपं, भिक्खवे, पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. पठमं.

२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकसद्दम्पि समनुपस्सामि यं एवं पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, इत्थिसद्दो. इत्थिसद्दो, भिक्खवे, पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. दुतियं.

३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकगन्धम्पि समनुपस्सामि यं एवं पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, इत्थिगन्धो. इत्थिगन्धो, भिक्खवे, पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. ततियं.

४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकरसम्पि समनुपस्सामि यं एवं पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, इत्थिरसो. इत्थिरसो, भिक्खवे, पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. चतुत्थं.

५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकफोट्ठब्बम्पि समनुपस्सामि यं एवं पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, इत्थिफोट्ठब्बो. इत्थिफोट्ठब्बो, भिक्खवे, पुरिसस्स चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. पञ्चमं.

६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकरूपम्पि समनुपस्सामि यं एवं इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, पुरिसरूपं. पुरिसरूपं, भिक्खवे, इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. छट्ठं.

७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकसद्दम्पि समनुपस्सामि यं एवं इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, पुरिससद्दो. पुरिससद्दो, भिक्खवे, इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. सत्तमं.

८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकगन्धम्पि समनुपस्सामि यं एवं इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, पुरिसगन्धो. पुरिसगन्धो, भिक्खवे, इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. अट्ठमं.

९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकरसम्पि समनुपस्सामि यं एवं इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, पुरिसरसो. पुरिसरसो, भिक्खवे, इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. नवमं.

१०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकफोट्ठब्बम्पि समनुपस्सामि यं एवं इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठति यथयिदं, भिक्खवे, पुरिसफोट्ठब्बो. पुरिसफोट्ठब्बो, भिक्खवे, इत्थिया चित्तं परियादाय तिट्ठती’’ति. दसमं.

रूपादिवग्गो पठमो.

२. नीवरणप्पहानवग्गो

११. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नो वा कामच्छन्दो उप्पज्जति उप्पन्नो वा कामच्छन्दो भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, सुभनिमित्तं. सुभनिमित्तं, भिक्खवे, अयोनिसो मनसि करोतो अनुप्पन्नो चेव कामच्छन्दो उप्पज्जति उप्पन्नो च कामच्छन्दो भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तती’’ति. पठमं.

१२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नो वा ब्यापादो उप्पज्जति उप्पन्नो वा ब्यापादो भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पटिघनिमित्तं. पटिघनिमित्तं, भिक्खवे, अयोनिसो मनसि करोतो अनुप्पन्नो चेव ब्यापादो उप्पज्जति उप्पन्नो च ब्यापादो भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तती’’ति. दुतियं.

१३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नं वा थिनमिद्धं [थीनमिद्धं (सी. स्या. कं. पी.)] उप्पज्जति उप्पन्नं वा थिनमिद्धं भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अरति तन्दी [तन्दि (क.)] विजम्भिता [विजम्भिका (सी. स्या. कं. पी.)] भत्तसम्मदो चेतसो च लीनत्तं. लीनचित्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्नञ्चेव थिनमिद्धं उप्पज्जति उप्पन्नञ्च थिनमिद्धं भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तती’’ति. ततियं.

१४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नं वा उद्धच्चकुक्कुच्चं उप्पज्जति उप्पन्नं वा उद्धच्चकुक्कुच्चं भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चेतसो अवूपसमो. अवूपसन्तचित्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्नञ्चेव उद्धच्चकुक्कुच्चं उप्पज्जति उप्पन्नञ्च उद्धच्चकुक्कुच्चं भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तती’’ति. चतुत्थं.

१५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा विचिकिच्छा उप्पज्जति उप्पन्ना वा विचिकिच्छा भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अयोनिसोमनसिकारो. अयोनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव विचिकिच्छा उप्पज्जति उप्पन्ना च विचिकिच्छा भिय्योभावाय वेपुल्लाय संवत्तती’’ति. पञ्चमं.

१६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नो वा कामच्छन्दो नुप्पज्जति उप्पन्नो वा कामच्छन्दो पहीयति यथयिदं, भिक्खवे, असुभनिमित्तं. असुभनिमित्तं, भिक्खवे, योनिसो मनसि करोतो अनुप्पन्नो चेव कामच्छन्दो नुप्पज्जति उप्पन्नो च कामच्छन्दो पहीयती’’ति. छट्ठं.

१७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नो वा ब्यापादो नुप्पज्जति उप्पन्नो वा ब्यापादो पहीयति यथयिदं, भिक्खवे, मेत्ता चेतोविमुत्ति. मेत्तं, भिक्खवे, चेतोविमुत्तिं योनिसो मनसि करोतो अनुप्पन्नो चेव ब्यापादो नुप्पज्जति उप्पन्नो च ब्यापादो पहीयती’’ति. सत्तमं.

१८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नं वा थिनमिद्धं नुप्पज्जति उप्पन्नं वा थिनमिद्धं पहीयति यथयिदं, भिक्खवे, आरम्भधातु निक्कमधातु परक्कमधातु. आरद्धवीरियस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्नञ्चेव थिनमिद्धं नुप्पज्जति उप्पन्नञ्च थिनमिद्धं पहीयती’’ति. अट्ठमं.

१९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्नं वा उद्धच्चकुक्कुच्चं नुप्पज्जति उप्पन्नं वा उद्धच्चकुक्कुच्चं पहीयति यथयिदं, भिक्खवे, चेतसो वूपसमो. वूपसन्तचित्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्नञ्चेव उद्धच्चकुक्कुच्चं नुप्पज्जति उप्पन्नञ्च उद्धच्चकुक्कुच्चं पहीयती’’ति. नवमं.

२०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा विचिकिच्छा नुप्पज्जति उप्पन्ना वा विचिकिच्छा पहीयति यथयिदं, भिक्खवे, योनिसोमनसिकारो. योनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव विचिकिच्छा नुप्पज्जति उप्पन्ना च विचिकिच्छा पहीयती’’ति. दसमं.

नीवरणप्पहानवग्गो दुतियो.

३. अकम्मनियवग्गो

२१. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अभावितं अकम्मनियं होति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं [यथयिदं चित्तं (सी. पी.) एवमुपरिपि]. चित्तं, भिक्खवे, अभावितं अकम्मनियं होती’’ति. पठमं.

२२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं कम्मनियं होति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं कम्मनियं होती’’ति. दुतियं.

२३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अभावितं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अभावितं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. ततियं.

२४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. चतुत्थं.

२५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अभावितं अपातुभूतं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अभावितं अपातुभूतं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. पञ्चमं.

२६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं पातुभूतं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं पातुभूतं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. छट्ठं.

२७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अभावितं अबहुलीकतं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अभावितं अबहुलीकतं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. सत्तमं.

२८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं बहुलीकतं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं बहुलीकतं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. अट्ठमं.

२९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अभावितं अबहुलीकतं दुक्खाधिवहं होति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अभावितं अबहुलीकतं दुक्खाधिवहं होती’’ति. नवमं.

३०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं बहुलीकतं सुखाधिवहं होति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं बहुलीकतं सुखाधिवहं होती’’ति. दसमं.

अकम्मनियवग्गो ततियो.

४. अदन्तवग्गो

३१. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अदन्तं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अदन्तं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. पठमं.

३२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं दन्तं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, दन्तं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. दुतियं.

३३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अगुत्तं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अगुत्तं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. ततियं.

३४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं गुत्तं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, गुत्तं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. चतुत्थं.

३५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अरक्खितं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अरक्खितं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. पञ्चमं.

३६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं रक्खितं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, रक्खितं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. छट्ठं.

३७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं असंवुतं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, असंवुतं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. सत्तमं.

३८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं संवुतं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, संवुतं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. अट्ठमं.

३९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं अदन्तं अगुत्तं अरक्खितं असंवुतं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, अदन्तं अगुत्तं अरक्खितं असंवुतं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. नवमं.

४०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं दन्तं गुत्तं रक्खितं संवुतं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, दन्तं गुत्तं रक्खितं संवुतं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. दसमं.

अदन्तवग्गो चतुत्थो.

५. पणिहितअच्छवग्गो

४१. ‘‘सेय्यथापि, भिक्खवे, सालिसूकं वा यवसूकं वा मिच्छापणिहितं हत्थेन वा पादेन वा अक्कन्तं हत्थं वा पादं वा भेच्छति [भिज्जिस्सति (स्या. कं. क.), भेज्जति (सी.) मोग्गल्लानब्याकरणं पस्सितब्बं] लोहितं वा उप्पादेस्सतीति नेतं ठानं विज्जति. तं किस्स हेतु? मिच्छापणिहितत्ता, भिक्खवे, सूकस्स. एवमेवं खो, भिक्खवे, सो वत भिक्खु मिच्छापणिहितेन चित्तेन अविज्जं भेच्छति, विज्जं उप्पादेस्सति, निब्बानं सच्छिकरिस्सतीति नेतं ठानं विज्जति. तं किस्स हेतु? मिच्छापणिहितत्ता, भिक्खवे, चित्तस्सा’’ति. पठमं.

४२. ‘‘सेय्यथापि, भिक्खवे, सालिसूकं वा यवसूकं वा सम्मापणिहितं हत्थेन वा पादेन वा अक्कन्तं हत्थं वा पादं वा भेच्छति लोहितं वा उप्पादेस्सतीति ठानमेतं विज्जति. तं किस्स हेतु? सम्मापणिहितत्ता, भिक्खवे, सूकस्स. एवमेवं खो, भिक्खवे, सो वत भिक्खु सम्मापणिहितेन चित्तेन अविज्जं भेच्छति, विज्जं उप्पादेस्सति, निब्बानं सच्छिकरिस्सतीति ठानमेतं विज्जति. तं किस्स हेतु? सम्मापणिहितत्ता, भिक्खवे, चित्तस्सा’’ति. दुतियं.

४३. ‘‘इधाहं [इदाहं (सी.)], भिक्खवे, एकच्चं पुग्गलं पदुट्ठचित्तं एवं चेतसा चेतो परिच्च पजानामि – ‘इमम्हि चे अयं समये पुग्गलो कालं करेय्य, यथाभतं निक्खित्तो एवं निरये’. तं किस्स हेतु? चित्तं हिस्स, भिक्खवे, पदुट्ठं. ‘‘चेतोपदोसहेतु पन, भिक्खवे, एवमिधेकच्चे सत्ता कायस्स भेदा परं मरणा अपायं दुग्गतिं विनिपातं निरयं उपपज्जन्ती’’ति. ततियं.

४४. ‘‘इधाहं, भिक्खवे, एकच्चं पुग्गलं पसन्नचित्तं एवं चेतसा चेतो परिच्च पजानामि – ‘इमम्हि चे अयं समये पुग्गलो कालं करेय्य, यथाभतं निक्खित्तो एवं सग्गे’. तं किस्स हेतु? चित्तं हिस्स, भिक्खवे, पसन्नं. ‘‘चेतोपसादहेतु पन, भिक्खवे, एवमिधेकच्चे सत्ता कायस्स भेदा परं मरणा सुगतिं सग्गं लोकं उपपज्जन्ती’’ति. चतुत्थं.

४५. ‘‘सेय्यथापि, भिक्खवे, उदकरहदो आविलो लुळितो कललीभूतो तत्थ चक्खुमा पुरिसो तीरे ठितो न पस्सेय्य सिप्पिसम्बुकम्पि [सिप्पिकसम्बुकम्पि (क.)] सक्खरकठलम्पि मच्छगुम्बम्पि चरन्तम्पि तिट्ठन्तम्पि. तं किस्स हेतु? आविलत्ता, भिक्खवे, उदकस्स. एवमेवं खो, भिक्खवे, सो वत भिक्खु आविलेन चित्तेन अत्तत्थं वा ञस्सति परत्थं वा ञस्सति उभयत्थं वा ञस्सति उत्तरिं वा मनुस्सधम्मा अलमरियञाणदस्सनविसेसं सच्छिकरिस्सतीति नेतं ठानं विज्जति. तं किस्स हेतु? आविलत्ता, भिक्खवे, चित्तस्सा’’ति. पञ्चमं.

४६. ‘‘सेय्यथापि, भिक्खवे, उदकरहदो अच्छो विप्पसन्नो अनाविलो तत्थ चक्खुमा पुरिसो तीरे ठितो पस्सेय्य सिप्पिसम्बुकम्पि सक्खरकठलम्पि मच्छगुम्बम्पि चरन्तम्पि तिट्ठन्तम्पि. तं किस्स हेतु? अनाविलत्ता, भिक्खवे, उदकस्स. एवमेवं खो, भिक्खवे, सो वत भिक्खु अनाविलेन चित्तेन अत्तत्थं वा ञस्सति परत्थं वा ञस्सति उभयत्थं वा ञस्सति उत्तरिं वा मनुस्सधम्मा अलमरियञाणदस्सनविसेसं सच्छिकरिस्सतीति ठानमेतं विज्जति. तं किस्स हेतु? अनाविलत्ता, भिक्खवे, चित्तस्सा’’ति. छट्ठं.

४७. ‘‘सेय्यथापि, भिक्खवे, यानि कानिचि रुक्खजातानं फन्दनो तेसं अग्गमक्खायति यदिदं मुदुताय चेव कम्मञ्ञताय च. एवमेवं खो अहं, भिक्खवे, नाञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं भावितं बहुलीकतं मुदु च होति कम्मञ्ञञ्च यथयिदं चित्तं. चित्तं, भिक्खवे, भावितं बहुलीकतं मुदु च होति कम्मञ्ञञ्च होती’’ति. सत्तमं.

४८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यं एवं लहुपरिवत्तं यथयिदं चित्तं. यावञ्चिदं, भिक्खवे, उपमापि न सुकरा याव लहुपरिवत्तं चित्त’’न्ति. अट्ठमं.

४९. ‘‘पभस्सरमिदं, भिक्खवे, चित्तं. तञ्च खो आगन्तुकेहि उपक्किलेसेहि उपक्किलिट्ठ’’न्ति. नवमं.

५०. ‘‘पभस्सरमिदं, भिक्खवे, चित्तं. तञ्च खो आगन्तुकेहि उपक्किलेसेहि विप्पमुत्त’’न्ति. दसमं.

पणिहितअच्छवग्गो पञ्चमो.

६. अच्छरासङ्घातवग्गो

५१. ‘‘पभस्सरमिदं, भिक्खवे, चित्तं. तञ्च खो आगन्तुकेहि उपक्किलेसेहि उपक्किलिट्ठं. तं अस्सुतवा पुथुज्जनो यथाभूतं नप्पजानाति. तस्मा ‘अस्सुतवतो पुथुज्जनस्स चित्तभावना नत्थी’ति वदामी’’ति. पठमं.

५२. ‘‘पभस्सरमिदं, भिक्खवे, चित्तं. तञ्च खो आगन्तुकेहि उपक्किलेसेहि विप्पमुत्तं. तं सुतवा अरियसावको यथाभूतं पजानाति. तस्मा ‘सुतवतो अरियसावकस्स चित्तभावना अत्थी’ति वदामी’’ति. दुतियं.

५३. ‘‘अच्छरासङ्घातमत्तम्पि चे, भिक्खवे, भिक्खु मेत्ताचित्तं [मेत्तं चित्तं (सी.), मेत्तचित्तं (स्या. कं. पी. क.)] आसेवति; अयं वुच्चति, भिक्खवे – ‘भिक्खु अरित्तज्झानो विहरति सत्थुसासनकरो ओवादपतिकरो, अमोघं रट्ठपिण्डं भुञ्जति’. को पन वादो ये नं बहुलीकरोन्ती’’ति! ततियं.

५४. ‘‘अच्छरासङ्घातमत्तम्पि चे, भिक्खवे, भिक्खु मेत्ताचित्तं भावेति; अयं वुच्चति, भिक्खवे – ‘भिक्खु अरित्तज्झानो विहरति सत्थुसासनकरो ओवादपतिकरो, अमोघं रट्ठपिण्डं भुञ्जति’. को पन वादो ये नं बहुलीकरोन्ती’’ति! चतुत्थं.

५५. ‘‘अच्छरासङ्घातमत्तम्पि चे, भिक्खवे, भिक्खु मेत्ताचित्तं मनसि करोति; अयं वुच्चति, भिक्खवे – ‘भिक्खु अरित्तज्झानो विहरति सत्थुसासनकरो ओवादपतिकरो अमोघं रट्ठपिण्डं भुञ्जति’. को पन वादो ये नं बहुलीकरोन्ती’’ति! पञ्चमं.

५६. ‘‘ये केचि, भिक्खवे, धम्मा अकुसला अकुसलभागिया अकुसलपक्खिका, सब्बे ते मनोपुब्बङ्गमा. मनो तेसं धम्मानं पठमं उप्पज्जति, अन्वदेव अकुसला धम्मा’’ति. छट्ठं.

५७. ‘‘ये केचि, भिक्खवे, धम्मा कुसला कुसलभागिया कुसलपक्खिका, सब्बे ते मनोपुब्बङ्गमा. मनो तेसं धम्मानं पठमं उप्पज्जति, अन्वदेव कुसला धम्मा’’ति. सत्तमं.

५८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, पमादो. पमत्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. अट्ठमं.

५९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पमादो. अप्पमत्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. नवमं.

६०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, कोसज्जं. कुसीतस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. दसमं.

अच्छरासङ्घातवग्गो छट्ठो.

७. वीरियारम्भादिवग्गो

६१. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, वीरियारम्भो [विरियारम्भो (सी. स्या. कं. पी.)]. आरद्धवीरियस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. पठमं.

६२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, महिच्छता. महिच्छस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. दुतियं.

६३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पिच्छता. अप्पिच्छस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. ततियं.

६४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, असन्तुट्ठिता. असन्तुट्ठस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. चतुत्थं.

६५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, सन्तुट्ठिता. सन्तुट्ठस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. पञ्चमं.

६६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अयोनिसोमनसिकारो. अयोनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. छट्ठं.

६७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, योनिसोमनसिकारो. योनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. सत्तमं.

६८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, असम्पजञ्ञं. असम्पजानस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. अट्ठमं.

६९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, सम्पजञ्ञं. सम्पजानस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. नवमं.

७०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, पापमित्तता. पापमित्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. दसमं.

वीरियारम्भादिवग्गो सत्तमो.

८. कल्याणमित्तादिवग्गो

७१. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, कल्याणमित्तता. कल्याणमित्तस्स, भिक्खवे, अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. पठमं.

७२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा कुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं. अनुयोगा, भिक्खवे, अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगा कुसलानं धम्मानं अनुप्पन्ना चेव अकुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च कुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. दुतियं.

७३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा अकुसला धम्मा परिहायन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं. अनुयोगा, भिक्खवे, कुसलानं धम्मानं, अननुयोगा अकुसलानं धम्मानं अनुप्पन्ना चेव कुसला धम्मा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च अकुसला धम्मा परिहायन्ती’’ति. ततियं.

७४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा बोज्झङ्गा नुप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा बोज्झङ्गा न भावनापारिपूरिं गच्छन्ति यथयिदं, भिक्खवे, अयोनिसोमनसिकारो. अयोनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव बोज्झङ्गा नुप्पज्जन्ति उप्पन्ना च बोज्झङ्गा न भावनापारिपूरिं गच्छन्ती’’ति. चतुत्थं.

७५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि येन अनुप्पन्ना वा बोज्झङ्गा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना वा बोज्झङ्गा भावनापारिपूरिं गच्छन्ति यथयिदं, भिक्खवे, योनिसोमनसिकारो. योनिसो, भिक्खवे, मनसि करोतो अनुप्पन्ना चेव बोज्झङ्गा उप्पज्जन्ति उप्पन्ना च बोज्झङ्गा भावनापारिपूरिं गच्छन्ती’’ति. पञ्चमं.

७६. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, परिहानि यदिदं ञातिपरिहानि. एतं पतिकिट्ठं, भिक्खवे, परिहानीनं यदिदं पञ्ञापरिहानी’’ति. छट्ठं.

७७. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, वुद्धि यदिदं ञातिवुद्धि. एतदग्गं, भिक्खवे, वुद्धीनं यदिदं पञ्ञावुद्धि. तस्मातिह, भिक्खवे, एवं सिक्खितब्बं – ‘पञ्ञावुद्धिया वद्धिस्सामा’ति. एवञ्हि वो, भिक्खवे, सिक्खितब्ब’’न्ति. सत्तमं.

७८. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, परिहानि यदिदं भोगपरिहानि. एतं पतिकिट्ठं, भिक्खवे, परिहानीनं यदिदं पञ्ञापरिहानी’’ति. अट्ठमं.

७९. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, वुद्धि यदिदं भोगवुद्धि. एतदग्गं, भिक्खवे, वुद्धीनं यदिदं पञ्ञावुद्धि. तस्मातिह, भिक्खवे, एवं सिक्खितब्बं – ‘पञ्ञावुद्धिया वद्धिस्सामा’ति. एवञ्हि वो, भिक्खवे, सिक्खितब्ब’’न्ति. नवमं.

८०. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, परिहानि यदिदं यसोपरिहानि. एतं पतिकिट्ठं, भिक्खवे, परिहानीनं यदिदं पञ्ञापरिहानी’’ति. दसमं.

कल्याणमित्तादिवग्गो अट्ठमो.

९. पमादादिवग्गो

८१. ‘‘अप्पमत्तिका एसा, भिक्खवे, वुद्धि यदिदं यसोवुद्धि. एतदग्गं, भिक्खवे, वुद्धीनं यदिदं पञ्ञावुद्धि. तस्मातिह, भिक्खवे, एवं सिक्खितब्बं – ‘पञ्ञावुद्धिया वद्धिस्सामा’ति. एवञ्हि वो, भिक्खवे, सिक्खितब्ब’’न्ति. पठमं.

८२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पमादो. पमादो, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. दुतियं.

८३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पमादो. अप्पमादो, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. ततियं.

८४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, कोसज्जं. कोसज्जं, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. चतुत्थं.

८५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, वीरियारम्भो. वीरियारम्भो, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. पञ्चमं.

८६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, महिच्छता. महिच्छता, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. छट्ठं.

८७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पिच्छता. अप्पिच्छता, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. सत्तमं.

८८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, असन्तुट्ठिता. असन्तुट्ठिता, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. अट्ठमं.

८९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, सन्तुट्ठिता. सन्तुट्ठिता, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. नवमं.

९०. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अयोनिसो मनसिकारो. अयोनिसोमनसिकारो, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. दसमं.

९१. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, योनिसो मनसिकारो. योनिसोमनसिकारो, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. एकादसमं.

९२. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, असम्पजञ्ञं. असम्पजञ्ञं, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. द्वादसमं.

९३. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, सम्पजञ्ञं. सम्पजञ्ञं, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. तेरसमं.

९४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पापमित्तता. पापमित्तता, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. चुद्दसमं.

९५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, कल्याणमित्तता. कल्याणमित्तता, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. पन्नरसमं.

९६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. सोळसमं.

९७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. सत्तरसमं.

पमादादिवग्गो नवमो.

१०. दुतियपमादादिवग्गो

९८. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पमादो. पमादो, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. पठमं.

९९. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पमादो. अप्पमादो, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. दुतियं.

१००. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, कोसज्जं. कोसज्जं, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. ततियं.

१०१. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, वीरियारम्भो. वीरियारम्भो, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. चतुत्थं.

१०२-१०९. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, महिच्छता…पे… अप्पिच्छता… असन्तुट्ठिता… सन्तुट्ठिता… अयोनिसोमनसिकारो… योनिसोमनसिकारो… असम्पजञ्ञं… सम्पजञ्ञं… द्वादसमं.

११०. ‘‘बाहिरं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पापमित्तता. पापमित्तता, भिक्खवे, महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. तेरसमं.

१११. ‘‘बाहिरं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, कल्याणमित्तता. कल्याणमित्तता, भिक्खवे, महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. चुद्दसमं.

११२. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अनत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं महतो अनत्थाय संवत्तती’’ति. पन्नरसमं.

११३. ‘‘अज्झत्तिकं, भिक्खवे, अङ्गन्ति करित्वा नाञ्ञं एकङ्गम्पि समनुपस्सामि यं एवं महतो अत्थाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं महतो अत्थाय संवत्तती’’ति. सोळसमं.

११४. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, पमादो. पमादो, भिक्खवे, सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तती’’ति. सत्तरसमं.

११५. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अप्पमादो. अप्पमादो, भिक्खवे, सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तती’’ति. अट्ठारसमं.

११६. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, कोसज्जं. कोसज्जं, भिक्खवे, सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तती’’ति. एकूनवीसतिमं.

११७. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, वीरियारम्भो. वीरियारम्भो, भिक्खवे, सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तती’’ति. वीसतिमं.

११८-१२८. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, महिच्छता…पे… अप्पिच्छता… असन्तुट्ठिता… सन्तुट्ठिता… अयोनिसोमनसिकारो… योनिसोमनसिकारो… असम्पजञ्ञं… सम्पजञ्ञं … पापमित्तता… कल्याणमित्तता… अनुयोगो अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, अकुसलानं धम्मानं, अननुयोगो कुसलानं धम्मानं सद्धम्मस्स सम्मोसाय अन्तरधानाय संवत्तती’’ति. एकत्तिंसतिमं.

१२९. ‘‘नाहं, भिक्खवे, अञ्ञं एकधम्मम्पि समनुपस्सामि यो एवं सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तति यथयिदं, भिक्खवे, अनुयोगो कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं. अनुयोगो, भिक्खवे, कुसलानं धम्मानं, अननुयोगो अकुसलानं धम्मानं सद्धम्मस्स ठितिया असम्मोसाय अनन्तरधानाय संवत्तती’’ति. चतुक्कोटिकं निट्ठितं. बात्तिंसतिमं.

१३०. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अधम्मं धम्मोति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं [तेपिमं (सी.)] सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. तेत्तिंसतिमं.

१३१. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू धम्मं अधम्मोति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. चतुत्तिंसतिमं.

१३२-१३९. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अविनयं विनयोति दीपेन्ति…पे… विनयं अविनयोति दीपेन्ति…पे… अभासितं अलपितं तथागतेन भासितं लपितं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… भासितं लपितं तथागतेन अभासितं अलपितं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… अनाचिण्णं तथागतेन आचिण्णं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… आचिण्णं तथागतेन अनाचिण्णं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… अपञ्ञत्तं तथागतेन पञ्ञत्तं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… पञ्ञत्तं तथागतेन अपञ्ञत्तं तथागतेनाति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. द्वाचत्तालीसतिमं.

दुतियपमादादिवग्गो दसमो.

११. अधम्मवग्गो

१४०. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अधम्मं अधम्मोति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनहिताय पटिपन्ना बहुजनसुखाय, बहुनो जनस्स अत्थाय हिताय सुखाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू पुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं ठपेन्ती’’ति [थपेन्तीति (क.)]. पठमं.

१४१. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू धम्मं धम्मोति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनहिताय पटिपन्ना बहुजनसुखाय, बहुनो जनस्स अत्थाय हिताय सुखाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू पुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं ठपेन्ती’’ति. दुतियं.

१४२-१४९. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अविनयं अविनयोति दीपेन्ति…पे… विनयं विनयोति दीपेन्ति…पे… अभासितं अलपितं तथागतेन अभासितं अलपितं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… भासितं लपितं तथागतेन भासितं लपितं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… अनाचिण्णं तथागतेन अनाचिण्णं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… आचिण्णं तथागतेन आचिण्णं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… अपञ्ञत्तं तथागतेन अपञ्ञत्तं तथागतेनाति दीपेन्ति…पे… पञ्ञत्तं तथागतेन पञ्ञत्तं तथागतेनाति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनहिताय पटिपन्ना बहुजनसुखाय, बहुनो जनस्स अत्थाय हिताय सुखाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू पुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं ठपेन्ती’’ति. दसमं.

अधम्मवग्गो एकादसमो.

१२. अनापत्तिवग्गो

१५०. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अनापत्तिं आपत्तीति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. पठमं.

१५१. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू आपत्तिं अनापत्तीति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. दुतियं.

१५२-१५९. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू लहुकं आपत्तिं गरुका आपत्तीति दीपेन्ति…पे… गरुकं आपत्तिं लहुका आपत्तीति दीपेन्ति…पे… दुट्ठुल्लं आपत्तिं अदुट्ठुल्ला आपत्तीति दीपेन्ति…पे… अदुट्ठुल्लं आपत्तिं दुट्ठुल्ला आपत्तीति दीपेन्ति…पे… सावसेसं आपत्तिं अनवसेसा आपत्तीति दीपेन्ति…पे… अनवसेसं आपत्तिं सावसेसा आपत्तीति दीपेन्ति…पे… सप्पटिकम्मं आपत्तिं अप्पटिकम्मा आपत्तीति दीपेन्ति…पे… अप्पटिकम्मं आपत्तिं सप्पटिकम्मा आपत्तीति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनअहिताय पटिपन्ना बहुजनअसुखाय, बहुनो जनस्स अनत्थाय अहिताय दुक्खाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू अपुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं अन्तरधापेन्ती’’ति. दसमं.

१६०. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू अनापत्तिं अनापत्तीति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनहिताय पटिपन्ना बहुजनसुखाय, बहुनो जनस्स अत्थाय हिताय सुखाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू पुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं ठपेन्ती’’ति. एकादसमं.

१६१. ‘‘ये ते, भिक्खवे, भिक्खू आपत्तिं आपत्तीति दीपेन्ति ते, भिक्खवे, भिक्खू बहुजनहिताय पटिपन्ना बहुजनसुखाय, बहुनो जनस्स अत्थाय हिताय सुखाय देवमनुस्सानं. बहुञ्च ते, भिक्खवे, भिक्खू पुञ्ञं पसवन्ति, ते चिमं सद्धम्मं ठपेन्ती’’ति. द्वादसमं.