7. дхаммадесана̄сиккха̄падам̣

60. тена самайена буддхо бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена а̄йасма̄ уда̄йӣ са̄ваттхийам̣ кулӯпако хоти, бахука̄ни кула̄ни упасан̇камати. атха кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ пуббан̣хасамайам̣ нива̄сетва̄ паттачӣварама̄да̄йа йена ан̃н̃атарам̣ кулам̣ тенупасан̇ками. тена кхо пана самайена гхаран̣ӣ нивесанадва̄ре нисинна̄ хоти, гхарасун̣ха̄ а̄васатхадва̄ре нисинна̄ хоти. атха кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ йена гхаран̣ӣ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ гхаран̣ийа̄ упакан̣н̣аке дхаммам̣ десеси. атха кхо гхарасун̣ха̄йа етадахоси – ‘‘ки ну кхо со саман̣о сассуйа̄ джа̄ро уда̄ху обха̄сатӣ’’ти?

атха кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ гхаран̣ийа̄ упакан̣н̣аке дхаммам̣ десетва̄ йена гхарасун̣ха̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ гхарасун̣ха̄йа упакан̣н̣аке дхаммам̣ десеси. атха кхо гхаран̣ийа̄ етадахоси – ‘‘ким̣ ну кхо со саман̣о гхарасун̣ха̄йа джа̄ро уда̄ху обха̄сатӣ’’ти? атха кхо а̄йасма̄ уда̄йӣ гхарасун̣ха̄йа упакан̣н̣аке дхаммам̣ десетва̄ пакка̄ми. атха кхо гхаран̣ӣ гхарасун̣хам̣ етадавоча – ‘‘хе дже, ким̣ те есо саман̣о авоча̄’’ти? ‘‘дхаммам̣ ме, аййе, десеси’’. ‘‘аййа̄йа пана ким̣ авоча̄’’ти? ‘‘майхампи дхаммам̣ десесӣ’’ти. та̄ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма аййо уда̄йӣ ма̄туга̄масса упакан̣н̣аке дхаммам̣ десессати! нану на̄ма виссат̣т̣хена виват̣ена дхаммо десетаббо’’ти?

ассосум̣ кхо бхиккхӯ та̄сам̣ иттхӣнам̣ уджджха̄йантӣнам̣ кхиййантӣнам̣ випа̄чентӣнам̣. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма а̄йасма̄ уда̄йӣ ма̄туга̄масса дхаммам̣ десессатӣ’’ти! атха кхо те бхиккхӯ а̄йасмантам̣ уда̄йим̣ анекапарийа̄йена вигарахитва̄ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… ‘‘саччам̣ кира твам̣, уда̄йи, ма̄туга̄масса дхаммам̣ десесӣ’’ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма твам̣, могхапуриса, ма̄туга̄масса дхаммам̣ десессаси. нетам̣ могхапуриса, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

‘‘йо пана бхиккху ма̄туга̄масса дхаммам̣ десеййа па̄читтийа’’нти.

еван̃чидам̣ бхагавата̄ бхиккхӯнам̣ сиккха̄падам̣ пан̃н̃аттам̣ хоти.

61. тена кхо пана самайена упа̄сика̄ бхиккхӯ пасситва̄ етадавочум̣ – ‘‘ин̇гха̄ййа̄ дхаммам̣ десетха̄’’ти. ‘‘на, бхагинӣ, каппати ма̄туга̄масса дхаммам̣ десету’’нти. ‘‘ин̇гха̄ййа̄ чхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десетха, сакка̄ еттакенапи дхаммо ан̃н̃а̄ту’’нти. ‘‘на, бхагинӣ, каппати ма̄туга̄масса дхаммам̣ десету’’нти. куккучча̄йанта̄ на десесум̣. упа̄сика̄ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма аййа̄ амхехи йа̄чийама̄на̄ дхаммам̣ на десессантӣ’’ти! ассосум̣ кхо бхиккхӯ та̄сам̣ упа̄сика̄нам̣ уджджха̄йантӣнам̣ кхиййантӣнам̣ випа̄чентӣнам̣. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣. атха кхо бхагава̄ етасмим̣ нида̄не етасмим̣ пакаран̣е дхаммим̣ катхам̣ катва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘ануджа̄на̄ми, бхиккхаве, ма̄туга̄масса чхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десетум̣. еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

‘‘йо пана бхиккхӯ ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десеййа, па̄читтийа’’нти.

еван̃чидам̣ бхагавата̄ бхиккхӯнам̣ сиккха̄падам̣ пан̃н̃аттам̣ хоти.

62. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ – ‘‘бхагавата̄ анун̃н̃а̄там̣ ма̄туга̄масса чхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десету’’нти те авин̃н̃ум̣ пурисавиггахам̣ упанисӣда̄петва̄ ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десенти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ авин̃н̃ум̣ пурисавиггахам̣ упанисӣда̄петва̄ ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десессантӣ’’ти!

атха кхо те бхиккхӯ чхаббаггийе бхиккхӯ анекапарийа̄йена вигарахитва̄ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… ‘‘саччам̣ кира тумхе, бхиккхаве, авин̃н̃ум̣ пурисавиггахам̣ упанисӣда̄петва̄ ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десетха̄’’ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма тумхе, могхапуриса̄, авин̃н̃ум̣ пурисавиггахам̣ упанисӣда̄петва̄ ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десессатха! нетам̣, могхапуриса̄, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… еван̃ча пана, бхиккхаве, имам̣ сиккха̄падам̣ уддисеййа̄тха –

63. ‘‘йо пана бхиккху ма̄туга̄масса уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десеййа, ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, па̄читтийа’’нти.

64. йо пана̄ти йо йа̄дисо…пе… бхиккхӯти…пе… айам̣ имасмим̣ аттхе адхиппето бхиккхӯти.

ма̄туга̄мо на̄ма манусситтхӣ; на йаккхӣ на петӣ на тираччха̄нагата̄; вин̃н̃ӯ, пат̣ибала̄ субха̄ситадуббха̄ситам̣ дут̣т̣хулла̄дут̣т̣хуллам̣ а̄джа̄нитум̣.

уттаричхаппан̃чава̄ча̄хӣти атирекачхаппан̃чава̄ча̄хи.

дхаммо на̄ма буддхабха̄сито, са̄вакабха̄сито, исибха̄сито, девата̄бха̄сито, аттхӯпасан̃хито, дхаммӯпасан̃хито.

десеййа̄ти падена десети, паде паде а̄патти па̄читтийасса. аккхара̄йа десети, аккхараккхара̄йа а̄патти па̄читтийасса.

ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена̄ти т̣хапетва̄ вин̃н̃ум̣ пурисавиггахам̣. вин̃н̃ӯ на̄ма пурисавиггахо, пат̣ибало хоти субха̄ситадуббха̄ситам̣ дут̣т̣хулла̄дут̣т̣хуллам̣ а̄джа̄нитум̣.

65. ма̄туга̄ме ма̄туга̄масан̃н̃ӣ уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, а̄патти па̄читтийасса. ма̄туга̄ме вематико уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, а̄патти па̄читтийасса. ма̄туга̄ме ама̄туга̄масан̃н̃ӣ уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, а̄патти па̄читтийасса.

йаккхийа̄ ва̄ петийа̄ ва̄ пан̣д̣акасса ва̄ тираччха̄нагатамануссавиггахиттхийа̄ ва̄ уттаричхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ан̃н̃атра вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, а̄патти дуккат̣асса. ама̄туга̄ме ма̄туга̄масан̃н̃ӣ, а̄патти дуккат̣асса. ама̄туга̄ме вематико, а̄патти дуккат̣асса. ама̄туга̄ме ама̄туга̄масан̃н̃ӣ, ана̄патти.

66. ана̄патти вин̃н̃уна̄ пурисавиггахена, чхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ӯнакачхаппан̃чава̄ча̄хи дхаммам̣ десети, ут̣т̣хахитва̄ пуна нисӣдитва̄ десети, ма̄туга̄мо ут̣т̣хахитва̄ пуна нисӣдати тасмим̣ десети, ан̃н̃асса ма̄туга̄масса десети, пан̃хам̣ пуччхати, пан̃хам̣ пут̣т̣хо катхети, ан̃н̃ассаттха̄йа бхан̣антам̣ ма̄туга̄мо сун̣а̄ти, умматтакасса, а̄дикаммикасса̄ти.

дхаммадесана̄сиккха̄падам̣ нит̣т̣хитам̣ саттамам̣.