3. маха̄ваччхасуттам̣
193. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ ра̄джагахе вихарати вел̣уване каландаканива̄пе. атха кхо ваччхаготто парибба̄джако йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавата̄ саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо ваччхаготто парибба̄джако бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘дӣгхаратта̄хам̣ бхота̄ готамена сахакатхӣ. са̄дху ме бхавам̣ готамо сам̣кхиттена кусала̄кусалам̣ десетӯ’’ти. ‘‘сам̣кхиттенапи кхо те ахам̣, ваччха, кусала̄кусалам̣ десеййам̣, виттха̄ренапи кхо те ахам̣, ваччха, кусала̄кусалам̣ десеййам̣; апи ча те ахам̣, ваччха, сам̣кхиттена кусала̄кусалам̣ десесса̄ми. там̣ сун̣а̄хи, са̄дхукам̣ манаси карохи, бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бхо’’ти кхо ваччхаготто парибба̄джако бхагавато паччассоси. бхагава̄ етадавоча –
194. ‘‘лобхо кхо, ваччха, акусалам̣, алобхо кусалам̣; досо кхо, ваччха, акусалам̣, адосо кусалам̣; мохо кхо, ваччха, акусалам̣, амохо кусалам̣. ити кхо, ваччха, име тайо дхамма̄ акусала̄, тайо дхамма̄ кусала̄.
‘‘па̄н̣а̄типа̄то кхо, ваччха, акусалам̣, па̄н̣а̄типа̄та̄ вераман̣ӣ кусалам̣; адинна̄да̄нам̣ кхо, ваччха, акусалам̣, адинна̄да̄на̄ вераман̣ӣ кусалам̣; ка̄месумиччха̄ча̄ро кхо, ваччха, акусалам̣, ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ вераман̣ӣ кусалам̣; муса̄ва̄до кхо, ваччха, акусалам̣, муса̄ва̄да̄ вераман̣ӣ кусалам̣; писун̣а̄ ва̄ча̄ кхо, ваччха, акусалам̣, писун̣а̄йа ва̄ча̄йа вераман̣ӣ кусалам̣; пхаруса̄ ва̄ча̄ кхо, ваччха, акусалам̣, пхаруса̄йа ва̄ча̄йа вераман̣ӣ кусалам̣; сампхаппала̄по кхо, ваччха, акусалам̣, сампхаппала̄па̄ вераман̣ӣ кусалам̣; абхиджджха̄ кхо, ваччха, акусалам̣, анабхиджджха̄ кусалам̣; бйа̄па̄до кхо, ваччха, акусалам̣, абйа̄па̄до кусалам̣; миччха̄дит̣т̣хи кхо, ваччха, акусалам̣ самма̄дит̣т̣хи кусалам̣. ити кхо, ваччха, име даса дхамма̄ акусала̄, даса дхамма̄ кусала̄.
‘‘йато кхо, ваччха, бхиккхуно тан̣ха̄ пахӣна̄ хоти уччхиннамӯла̄ та̄ла̄ваттхуката̄ анабха̄вам̣ката̄ а̄йатим̣ ануппа̄дадхамма̄, со хоти бхиккху арахам̣ кхӣн̣а̄саво вуситава̄ катакаран̣ӣйо охитабха̄ро ануппаттасадаттхо париккхӣн̣абхавасам̣йоджано саммадан̃н̃а̄ вимутто’’ти.
195. ‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо. аттхи пана те бхото готамасса екабхиккхупи са̄вако йо а̄сава̄нам̣ кхайа̄ [са̄вако а̄сава̄нам̣ кхайа̄ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.) евамупарипи] ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йе бхиккхӯ мама са̄вака̄ а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихарантӣ’’ти.
‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо, тит̣т̣ханту бхиккхӯ. аттхи пана бхото готамасса ека̄ бхиккхунӣпи са̄вика̄ йа̄ а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихаратӣ’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йа̄ бхиккхунийо мама са̄вика̄ а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихарантӣ’’ти.
‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо, тит̣т̣ханту бхиккхӯ, тит̣т̣ханту бхиккхунийо. аттхи пана бхото готамасса екупа̄сакопи са̄вако гихӣ ода̄тавасано брахмача̄рӣ йо пан̃чаннам̣ орамбха̄гийа̄нам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ опапа̄тико таттха паринибба̄йӣ ана̄ваттидхаммо тасма̄ лока̄’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йе упа̄сака̄ мама са̄вака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино пан̃чаннам̣ орамбха̄гийа̄нам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ опапа̄тика̄ таттха паринибба̄йино ана̄ваттидхамма̄ тасма̄ лока̄’’ти.
‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо, тит̣т̣ханту бхиккхӯ, тит̣т̣ханту бхиккхунийо, тит̣т̣ханту упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино. аттхи пана бхото готамасса екупа̄сакопи са̄вако гихӣ ода̄тавасано ка̄мабхогӣ са̄санакаро ова̄даппат̣икаро йо тин̣н̣авичикиччхо вигатакатхам̣катхо веса̄раджджаппатто апараппаччайо саттхуса̄сане вихаратӣ’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йе упа̄сака̄ мама са̄вака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино са̄санакара̄ ова̄даппат̣икара̄ тин̣н̣авичикиччха̄ вигатакатхам̣катха̄ веса̄раджджаппатта̄ апараппаччайа̄ саттхуса̄сане вихарантӣ’’ти.
‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо, тит̣т̣ханту бхиккхӯ, тит̣т̣ханту бхиккхунийо, тит̣т̣ханту упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино, тит̣т̣ханту упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино. аттхи пана бхото готамасса екупа̄сика̄пи са̄вика̄ гихинӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄ринӣ йа̄ пан̃чаннам̣ орамбха̄гийа̄нам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ опапа̄тика̄ таттха паринибба̄йинӣ ана̄ваттидхамма̄ тасма̄ лока̄’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йа̄ упа̄сика̄ мама са̄вика̄ гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо пан̃чаннам̣ орамбха̄гийа̄нам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ опапа̄тика̄ таттха паринибба̄йинийо ана̄ваттидхамма̄ тасма̄ лока̄’’ти.
‘‘тит̣т̣хату бхавам̣ готамо, тит̣т̣ханту бхиккхӯ, тит̣т̣ханту бхиккхунийо, тит̣т̣ханту упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино, тит̣т̣ханту упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино, тит̣т̣ханту упа̄сика̄ гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо. аттхи пана бхото готамасса екупа̄сика̄пи са̄вика̄ гихинӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогинӣ са̄санакара̄ ова̄даппат̣икара̄ йа̄ тин̣н̣авичикиччха̄ вигатакатхам̣катха̄ веса̄раджджаппатта̄ апараппаччайа̄ саттхуса̄сане вихаратӣ’’ти? ‘‘на кхо, ваччха, екам̣йева сатам̣ на две сата̄ни на тӣн̣и сата̄ни на чатта̄ри сата̄ни на пан̃ча сата̄ни, атха кхо бхиййова йа̄ упа̄сика̄ мама са̄вика̄ гихинийо ода̄тавасана̄ ка̄мабхогинийо са̄санакара̄ ова̄даппат̣икара̄ тин̣н̣авиччхикиччха̄ вигатакатхам̣катха̄ веса̄раджджаппатта̄ апараппаччайа̄ саттхуса̄сане вихарантӣ’’ти.
196. ‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхавам̣йева готамо а̄ра̄дхако абхависса, но ча кхо бхиккхӯ а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако абхависса, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, но ча кхо бхиккхунийо а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако абхависса, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су, но ча кхо упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако абхависса, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, но ча кхо упа̄сака̄ гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако абхависса, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, но ча кхо упа̄сика̄ гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄, упа̄сика̄ ча гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо а̄ра̄дхика̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
‘‘саче хи, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако абхависса, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄ абхависсам̣су, упа̄сика̄ ча гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су, но ча кхо упа̄сика̄ гихинийо ода̄тавасана̄ ка̄мабхогинийо а̄ра̄дхика̄ абхависсам̣су; евамидам̣ брахмачарийам̣ апарипӯрам̣ абхависса тенан̇гена. йасма̄ ча кхо, бхо готама, имам̣ дхаммам̣ бхаван̃чева готамо а̄ра̄дхако, бхиккхӯ ча а̄ра̄дхака̄, бхиккхунийо ча а̄ра̄дхика̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ брахмача̄рино а̄ра̄дхака̄, упа̄сака̄ ча гихӣ ода̄тавасана̄ ка̄мабхогино а̄ра̄дхака̄, упа̄сика̄ ча гихинийо ода̄тавасана̄ брахмача̄ринийо а̄ра̄дхика̄, упа̄сика̄ ча гихинийо ода̄тавасана̄ ка̄мабхогинийо а̄ра̄дхика̄; евамидам̣ брахмачарийам̣ парипӯрам̣ тенан̇гена.
197. ‘‘сеййатха̄пи, бхо готама, ган̇га̄ надӣ самудданинна̄ самуддапон̣а̄ самуддапаббха̄ра̄ самуддам̣ а̄хачча тит̣т̣хати, евамева̄йам̣ бхото готамасса париса̄ сагахат̣т̣хапаббаджита̄ нибба̄нанинна̄ нибба̄напон̣а̄ нибба̄напаббха̄ра̄ нибба̄нам̣ а̄хачча тит̣т̣хати. абхиккантам̣, бхо готама…пе… еса̄хам̣ бхавантам̣ готамам̣ саран̣ам̣ гаччха̄ми дхамман̃ча бхиккхусан̇гхан̃ча. лабхеййа̄хам̣ бхото готамасса сантике паббаджджам̣, лабхеййам̣ упасампада’’нти. ‘‘йо кхо, ваччха, ан̃н̃атиттхийапуббо имасмим̣ дхаммавинайе а̄кан̇кхати паббаджджам̣, а̄кан̇кхати упасампадам̣, со чатта̄ро ма̄се паривасати. чатуннам̣ ма̄са̄нам̣ аччайена а̄раддхачитта̄ бхиккхӯ пабба̄дженти упасампа̄денти бхиккхубха̄ва̄йа; апи ча меттха пуггалавематтата̄ видита̄’’ти. ‘‘саче, бханте, ан̃н̃атиттхийапубба̄ имасмим̣ дхаммавинайе а̄кан̇кханта̄ паббаджджам̣, а̄кан̇кханта̄ упасампадам̣ чатта̄ро ма̄се паривасанти, чатуннам̣ ма̄са̄нам̣ аччайена а̄раддхачитта̄ бхиккхӯ пабба̄дженти упасампа̄денти бхиккхубха̄ва̄йа; ахам̣ чатта̄ри васса̄ни паривасисса̄ми. чатуннам̣ васса̄нам̣ аччайена а̄раддхачитта̄ бхиккхӯ пабба̄дженту упасампа̄денту бхиккхубха̄ва̄йа̄’’ти. алаттха кхо ваччхаготто парибба̄джако бхагавато сантике паббаджджам̣ алаттха упасампадам̣.
ачирӯпасампанно кхо пана̄йасма̄ ваччхаготто аддхама̄сӯпасампанно йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо а̄йасма̄ ваччхаготто бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘йа̄ватакам̣, бханте, секхена н̃а̄н̣ена секха̄йа виджджа̄йа паттаббам̣, ануппаттам̣ там̣ майа̄; уттари ча ме [уттарим̣ ме (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] бхагава̄ дхаммам̣ десетӯ’’ти. ‘‘тена хи твам̣, ваччха, две дхамме уттари бха̄вехи – саматхан̃ча випассанан̃ча. име кхо те, ваччха, две дхамма̄ уттари бха̄вита̄ – саматхо ча випассана̄ ча – анекадха̄тупат̣иведха̄йа сам̣ваттиссанти.
198. ‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева [йа̄ваде (пӣ.)] а̄кан̇кхиссаси – ‘анекавихитам̣ иддхивидхам̣ паччанубхавеййам̣ – екопи хутва̄ бахудха̄ ассам̣, бахудха̄пи хутва̄ еко ассам̣; а̄вибха̄вам̣, тиробха̄вам̣; тирокут̣т̣ам̣ тиропа̄ка̄рам̣ тиропаббатам̣ асаджджама̄но гаччхеййам̣, сеййатха̄пи а̄ка̄се; патхавийа̄пи уммуджджанимуджджам̣ кареййам̣, сеййатха̄пи удаке; удакепи абхиджджама̄не гаччхеййам̣, сеййатха̄пи патхавийам̣; а̄ка̄сепи паллан̇кена камеййам̣, сеййатха̄пи паккхӣ сакун̣о; имепи чандимасӯрийе евам̣махиддхике евам̣маха̄нубха̄ве па̄н̣ина̄ паримасеййам̣, паримаджджеййам̣; йа̄вабрахмалока̄пи ка̄йена васам̣ ваттеййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане.
‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева а̄кан̇кхиссаси – ‘дибба̄йа сотадха̄туйа̄ висуддха̄йа атиккантама̄нусика̄йа убхо садде сун̣еййам̣ – диббе ча ма̄нусе ча, йе дӯре сантике ча̄’ти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане.
‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева а̄кан̇кхиссаси – ‘парасатта̄нам̣ парапуггала̄нам̣ четаса̄ чето паричча паджа̄неййам̣ – сара̄гам̣ ва̄ читтам̣ сара̄гам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтара̄гам̣ ва̄ читтам̣ вӣтара̄гам̣ читтанти паджа̄неййам̣; садосам̣ ва̄ читтам̣ садосам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтадосам̣ ва̄ читтам̣ вӣтадосам̣ читтанти паджа̄неййам̣; самохам̣ ва̄ читтам̣ самохам̣ читтанти паджа̄неййам̣, вӣтамохам̣ ва̄ читтам̣ вӣтамохам̣ читтанти паджа̄неййам̣; сам̣кхиттам̣ ва̄ читтам̣ сам̣кхиттам̣ читтанти паджа̄неййам̣, виккхиттам̣ ва̄ читтам̣ виккхиттам̣ читтанти паджа̄неййам̣; махаггатам̣ ва̄ читтам̣ махаггатам̣ читтанти паджа̄неййам̣, амахаггатам̣ ва̄ читтам̣ амахаггатам̣ читтанти паджа̄неййам̣; сауттарам̣ ва̄ читтам̣ сауттарам̣ читтанти паджа̄неййам̣, ануттарам̣ ва̄ читтам̣ ануттарам̣ читтанти паджа̄неййам̣; сама̄хитам̣ ва̄ читтам̣ сама̄хитам̣ читтанти паджа̄неййам̣, асама̄хитам̣ ва̄ читтам̣ асама̄хитам̣ читтанти паджа̄неййам̣; вимуттам̣ ва̄ читтам̣ вимуттам̣ читтанти паджа̄неййам̣, авимуттам̣ ва̄ читтам̣ авимуттам̣ читтанти паджа̄неййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане.
‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева а̄кан̇кхиссаси – ‘анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссареййам̣, сеййатхидам̣ – екампи джа̄тим̣ двепи джа̄тийо тиссопи джа̄тийо чатассопи джа̄тийо пан̃чапи джа̄тийо дасапи джа̄тийо вӣсампи джа̄тийо тим̣сампи джа̄тийо чатта̄лӣсампи джа̄тийо пан̃н̃а̄сампи джа̄тийо джа̄тисатампи джа̄тисахассампи джа̄тисатасахассампи; анекепи сам̣ват̣т̣акаппе анекепи виват̣т̣акаппе анекепи сам̣ват̣т̣авиват̣т̣акаппе – амутра̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто амутра удапа̄дим̣; татра̄па̄сим̣ евам̣на̄мо евам̣готто евам̣ван̣н̣о евама̄ха̄ро евам̣сукхадуккхаппат̣исам̣ведӣ евама̄йупарийанто, со тато чуто идхӯпапанноти; ити са̄ка̄рам̣ сауддесам̣ анекавихитам̣ пуббенива̄сам̣ ануссареййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане.
‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева а̄кан̇кхиссаси – ‘диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пассеййам̣ чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄неййам̣ – име вата бхонто сатта̄ ка̄йадуччаритена саманна̄гата̄ вачӣдуччаритена саманна̄гата̄ манодуччаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ упава̄дака̄ миччха̄дит̣т̣хика̄ миччха̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄, те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ апа̄йам̣ дуггатим̣ винипа̄там̣ нирайам̣ упапанна̄; име ва̄ пана бхонто сатта̄ ка̄йасучаритена саманна̄гата̄ вачӣсучаритена саманна̄гата̄ маносучаритена саманна̄гата̄ арийа̄нам̣ анупава̄дака̄ самма̄дит̣т̣хика̄ самма̄дит̣т̣хикаммасама̄да̄на̄, те ка̄йасса бхеда̄ парам̣ маран̣а̄ сугатим̣ саггам̣ локам̣ упапанна̄ти; ити диббена чаккхуна̄ висуддхена атиккантама̄нусакена сатте пассеййам̣ чавама̄не упападжджама̄не хӣне пан̣ӣте суван̣н̣е дуббан̣н̣е сугате дуггате йатха̄каммӯпаге сатте паджа̄неййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане.
‘‘со твам̣, ваччха, йа̄вадева а̄кан̇кхиссаси – ‘а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихареййа’нти, татра татрева саккхибхаббатам̣ па̄пун̣иссаси, сати сатиа̄йатане’’ти.
199. атха кхо а̄йасма̄ ваччхаготто бхагавато бха̄ситам̣ абхинандитва̄ анумодитва̄ ут̣т̣ха̄йа̄сана̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ падаккхин̣ам̣ катва̄ пакка̄ми. атха кхо а̄йасма̄ ваччхаготто еко вӯпакат̣т̣хо аппаматто а̄та̄пӣ пахитатто вихаранто начирассева – йассаттха̄йа кулапутта̄ саммадева ага̄расма̄ анага̄рийам̣ паббаджанти тадануттарам̣ – брахмачарийапарийоса̄нам̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа виха̄си. ‘кхӣн̣а̄ джа̄ти, вуситам̣ брахмачарийам̣, катам̣ каран̣ӣйам̣, на̄парам̣ иттхатта̄йа̄’ти аббхан̃н̃а̄си. ан̃н̃атаро кхо пана̄йасма̄ ваччхаготто арахатам̣ ахоси.
200. тена кхо пана самайена самбахула̄ бхиккхӯ бхагавантам̣ дассана̄йа гаччханти. аддаса̄ кхо а̄йасма̄ ваччхаготто те бхиккхӯ дӯратова а̄гаччханте. дисва̄на йена те бхиккхӯ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ те бхиккхӯ етадавоча – ‘‘ханда! кахам̣ пана тумхе а̄йасманто гаччхатха̄’’ти? ‘‘бхагавантам̣ кхо майам̣, а̄вусо, дассана̄йа гаччха̄ма̄’’ти. ‘‘тенаха̄йасманто мама вачанена бхагавато па̄де сираса̄ вандатха, еван̃ча вадетха – ‘ваччхаготто, бханте, бхиккху бхагавато па̄де сираса̄ вандати, еван̃ча вадети – паричин̣н̣о ме бхагава̄, паричин̣н̣о ме сугато’’’ти. ‘‘евама̄вусо’’ти кхо те бхиккхӯ а̄йасмато ваччхаготтасса паччассосум̣. атха кхо те бхиккхӯ йена бхагава̄ тенупасан̇камим̣су; упасан̇камитва̄ бхагавантам̣ абхива̄детва̄ екамантам̣ нисӣдим̣су. екамантам̣ нисинна̄ кхо те бхиккхӯ бхагавантам̣ етадавочум̣ – ‘‘а̄йасма̄, бханте, ваччхаготто бхагавато па̄де сираса̄ вандати, еван̃ча вадети – ‘паричин̣н̣о ме бхагава̄, паричин̣н̣о ме сугато’’’ти. ‘‘пуббева ме, бхиккхаве, ваччхаготто бхиккху четаса̄ чето паричча видито – ‘тевиджджо ваччхаготто бхиккху махиддхико маха̄нубха̄во’ти. девата̄пи ме етаматтхам̣ а̄рочесум̣ – ‘тевиджджо, бханте, ваччхаготто бхиккху махиддхико маха̄нубха̄во’’’ти.
идамавоча бхагава̄. аттамана̄ те бхиккхӯ бхагавато бха̄ситам̣ абхинандунти.
маха̄ваччхасуттам̣ нит̣т̣хитам̣ татийам̣.