3. сӯчиломасуттаван̣н̣ана̄

237. татийе гайа̄йанти гайа̄га̄ме, гайа̄йа авидӯре нивит̣т̣хага̄мам̣ упанисса̄йа̄ти аттхо. т̣ан̇китаман̃чети дӣгхаман̃че па̄дамаджджхе виджджхитва̄ ат̣анийо павесетва̄ катаман̃че. тасса ‘‘идам̣ упари, идам̣ хет̣т̣ха̄’’ти наттхи, париваттетва̄ аттхатопи та̄дисова хоти, там̣ деват̣т̣ха̄не т̣хапенти. чатуннам̣ па̄са̄н̣а̄нам̣ упари па̄са̄н̣ам̣ аттхаритва̄ катагехампи ‘‘т̣ан̇китаман̃чо’’ти вуччати. сӯчиломасса̄ти катхинасӯчисадисаломасса. со кира кассапасса бхагавато са̄сане паббаджитва̄ дӯрат̣т̣ха̄нато а̄гато седамалаггахитена гаттена супан̃н̃аттам̣ сан̇гхикаман̃чам̣ ана̄дарена апаччаттхаритва̄ нипаджджи, тасса парисуддхасӣласса там̣ каммам̣ суддхаваттхе ка̄л̣акам̣ вийа ахоси. со тасмим̣ аттабха̄ве висесам̣ ниббаттетум̣ асакконто ка̄лам̣катва̄ гайа̄га̄мадва̄ре сан̇ка̄рат̣т̣ха̄не йаккхо хутва̄ ниббатти. ниббаттаматтассева часса сакаласарӣрам̣ катхинасӯчӣхи гавиччхивиджджхитам̣ вийа джа̄там̣.

атхекадивасам̣ бхагава̄ паччӯсасамайе локам̣ олокенто там̣ йаккхам̣ пат̣хама̄ваджджанассева а̄па̄тхам̣ а̄гатам̣ дисва̄ – ‘‘айам̣ екам̣ буддхантарам̣ маха̄дуккхам̣ анубхави. ким̣ ну кхва̄сса мам̣ а̄гамма соттхика̄ран̣ам̣ бхавеййа̄’’ти? а̄вадждженто пат̣хамамаггасса упаниссайам̣ аддаса. атхасса сан̇гахам̣ ка̄тука̄мо сураттадупат̣т̣ам̣ нива̄сетва̄ сугатамаха̄чӣварам̣ па̄рупитва̄ девавима̄накаппам̣ гандхакут̣им̣ паха̄йа хаттхигава̄ссамануссакуккура̄дикун̣ападуггандхам̣ сан̇ка̄рат̣т̣ха̄нам̣ гантва̄ таттха маха̄гандхакут̣ийам̣ вийа нисӣди. там̣ сандха̄йа вуттам̣ ‘‘сӯчиломасса йаккхасса бхаване’’ти.

кхароти сум̣сума̄рапит̣т̣хи вийа чхаданит̣т̣хака̄хи висамаччхаданапит̣т̣хи вийа ча кхарасарӣро. со кира кассапасамма̄самбуддхака̄ле сӣласампанно упа̄сако екадивасе виха̄ре читтаттхаран̣а̄дӣхи аттхата̄йа бхӯмийа̄ сан̇гхике аттхаран̣е аттано уттара̄сан̇гам̣ апаччаттхаритва̄ нипаджджи. сан̇гхикам̣ телам̣ абха̄джетва̄ аттано уттара̄сан̇гам̣ апаччаттхаритва̄ нипаджджи. сан̇гхикам̣ телам̣ абха̄джетва̄ аттано хаттхехи сарӣрам̣ маккхесӣтипи ваданти. со тена каммена сагге ниббаттитум̣ асакконто тассева га̄масса два̄ре сан̇ка̄рат̣т̣ха̄не йаккхо хутва̄ ниббатти. ниббаттаматтасса часса сакаласарӣрам̣ вуттаппака̄рам̣ ахоси. те убхопи саха̄йа̄ джа̄та̄. ити кхарасса кхарабха̄во ведитаббо.

авидӯре атиккамантӣти гочарам̣ парийесанта̄ сама̄гамат̣т̣ха̄нам̣ ва̄ гаччханта̄ а̄санне т̣ха̄не гаччханти. тесу сӯчиломо саттха̄рам̣ на пассати, кхараломо пат̣хаматарам̣ дисва̄ сӯчиломам̣ йаккхам̣ етадавоча – ‘‘есо саман̣о’’ти, самма, еса тава бхаванам̣ пависитва̄ нисинно еко саман̣оти. несо саман̣о, саман̣ако есоти со кира йо мам̣ пасситва̄ бхӣто пала̄йати, там̣ саман̣акоти вадати. йо на бха̄йати, там̣ саман̣оти. тасма̄ ‘‘айам̣ мам̣ дисва̄ бхӣто пала̄йиссатӣ’’ти ман̃н̃ама̄но евама̄ха.

ка̄йам̣ упана̄месӣти бхераварӯпам̣ нимминитва̄ маха̄мукхам̣ виваритва̄ сакаласарӣре лома̄ни ут̣т̣ха̄петва̄ ка̄йам̣ упана̄меси. апана̄месӣти ратанасатикам̣ суван̣н̣аггханикам̣ вийа тхокам̣ апана̄меси. па̄пакоти ла̄мако аманун̃н̃о. со гӯтхам̣ вийа агги вийа кан̣хасаппо вийа ча париваджджетаббо, на имина̄ суван̣н̣аван̣н̣ена сарӣрена сампат̣иччхитаббо. евам̣ вутте пана сӯчиломо ‘‘па̄пако кира ме сампхассо’’ти куддхо пан̃хам̣ там̣, саман̣а̄тиа̄дима̄ха. читтам̣ ва̄ те кхиписса̄мӣти йесан̃хи аманусса̄ читтам̣ кхипитука̄ма̄ хонти, тесам̣ сетамукхам̣ нӣлодарам̣ сураттахаттхапа̄дам̣ маха̄сӣсам̣ паджджалитанеттам̣ бхеравам̣ ва̄ аттабха̄вам̣ нимминитва̄ дассенти, бхеравам̣ ва̄ саддам̣ са̄венти, катхента̄нам̣йева ва̄ мукхе хаттхам̣ паккхипитва̄ хадайам̣ мадданти, тена те сатта̄ умматтака̄ хонти кхиттачитта̄. там̣ сандха̄йевама̄ха. па̄раган̇га̄йа̄ти двӣсу па̄десу гахетва̄ там̣ а̄вин̃чхетва̄ йатха̄ на пуна̄гаччхаси, евам̣ па̄рам̣ ва̄ ган̇га̄йа кхиписса̄мӣти вадати. садевакетиа̄ди вуттаттхамева. пуччха йада̄кан̇кхасӣти йам̣кин̃чи а̄кан̇кхаси, там̣ саббам̣ пуччха, асесам̣ те бйа̄карисса̄мӣти саббан̃н̃упава̄ран̣ам̣ пава̄рети.

кутонида̄на̄ти ким̣нида̄на̄, ким̣паччайа̄ти аттхо? кума̄рака̄ дхан̇камивоссаджантӣти йатха̄ кума̄рака̄ ка̄кам̣ гахетва̄ оссаджанти кхипанти, евам̣ па̄павитакка̄ куто самут̣т̣ха̄йа читтам̣ оссаджантӣти пуччхати?

итонида̄на̄ти айам̣ аттабха̄во нида̄нам̣ етесанти ито нида̄на̄. итоджа̄ти ито аттабха̄вато джа̄та̄. ито самут̣т̣ха̄йа мановитакка̄ти йатха̄ дӣгхасуттакена па̄де баддхам̣ ка̄кам̣ кума̄рака̄ тасса суттапарийантам̣ ан̇гулийам̣ вет̣хетва̄ оссаджанти, со дӯрам̣ гантва̄пи пуна тесам̣ па̄дамӯлейева патати, евамева ито аттабха̄вато самут̣т̣ха̄йа па̄павитакка̄ читтам̣ оссаджанти.

снехаджа̄ти тан̣ха̄синехато джа̄та̄. аттасамбхӯта̄ти аттани самбхӯта̄. нигродхассева кхандхаджа̄ти нигродхакхандхе джа̄та̄ па̄роха̄ вийа. путхӯти бахӯ анекаппака̄ра̄ па̄павитакка̄ там̣сампайуттакилеса̄ ча. висатта̄ти лагга̄ лаггита̄. ка̄месӯти ваттхука̄месу. ма̄лува̄ва витата̄ ванети йатха̄ ване ма̄лува̄ лата̄ йам̣ руккхам̣ нисса̄йа джа̄йати, там̣ мӯлато йа̄ва агга̄, аггато йа̄ва мӯла̄ пунаппунам̣ сам̣сиббитва̄ аджджхоттхаритва̄ отатавитата̄ тит̣т̣хати. евам̣ ваттхука̄месу путхӯ килесака̄ма̄ висатта̄, путхӯ ва̄ сатта̄ техи килесака̄мехи ваттхука̄месу висатта̄. йе нам̣ паджа̄нантӣти йе ‘‘аттасамбхӯта̄’’ти еттха вуттам̣ аттабха̄вам̣ джа̄нанти.

йатонида̄нанти йам̣ нида̄намасса аттабха̄васса тан̃ча джа̄нанти. те нам̣ винодентӣти те евам̣ аттабха̄васан̇кха̄тасса дуккхасаччасса нида̄набхӯтам̣ самудайасаччам̣ маггасаччена виноденти. те дуттаранти те самудайасаччам̣ нӣхаранта̄ идам̣ дуттарам̣ килесогхам̣ таранти. атин̣н̣апуббанти анаматагге сам̣са̄ре супинантепи на тин̣н̣апуббам̣. апунаббхава̄йа̄ти апунаббхавасан̇кха̄тасса ниродхасаччассаттха̄йа. ити има̄йа га̄тха̄йа чатта̄ри сачча̄ни пака̄сенто арахаттаникӯт̣ена десанам̣ нит̣т̣хапеси. десана̄васа̄не сӯчиломо тасмим̣йева падесе т̣хито десана̄нуса̄рена н̃а̄н̣ам̣ песетва̄ сота̄паттипхале патит̣т̣хито. сота̄панна̄ ча на̄ма на килит̣т̣хаттабха̄ве тит̣т̣хантӣти саха пхалапат̣ила̄бхенасса сарӣре сетакан̣д̣упӣл̣акасӯчийо сабба̄ патита̄. со диббаваттханиваттхо диббаварадукӯлуттара̄сан̇го диббавет̣ханавет̣хито дибба̄бхаран̣агандхама̄ладхаро суван̣н̣аван̣н̣о хутва̄ бхуммадевата̄париха̄рам̣ пат̣илабхӣти. татийам̣.