(24) 4. каммавагго

1. сам̣кхиттасуттам̣

232. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ [акан̣хам̣ асуккам̣ (сӣ. сйа̄. пӣ.) (дӣ. ни. 3.312; ма. ни. 2.81)] акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. пат̣хамам̣.

2. виттха̄расуттам̣

233. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхам̣ [сабйа̄паджджхам̣ (саббаттха)] ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со сабйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ сабйа̄баджджхам̣ локам̣ упападжджати. таменам̣ сабйа̄баджджхам̣ локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ сабйа̄баджджха̄ пхасса̄ пхусанти. со сабйа̄баджджхехи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но сабйа̄баджджхам̣ веданам̣ ведийати [ведайати (ка.) а. ни. 6.63] екантадуккхам̣, сеййатха̄пи сатта̄ нерайика̄. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, абйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, абйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, абйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, абйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ абйа̄баджджхам̣ локам̣ упападжджати. таменам̣ абйа̄баджджхам̣ локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ абйа̄баджджха̄ пхасса̄ пхусанти. со абйа̄баджджхехи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но абйа̄баджджхам̣ веданам̣ ведийати екантасукхам̣, сеййатха̄пи дева̄ субхакин̣ха̄. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи локам̣ упападжджати. таменам̣ сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ сабйа̄баджджха̄пи абйа̄баджджха̄пи пхасса̄ пхусанти. со сабйа̄баджджхехипи абйа̄баджджхехипи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи веданам̣ ведийати вокин̣н̣асукхадуккхам̣, сеййатха̄пи манусса̄ екачче ча дева̄ екачче ча винипа̄тика̄. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? татра, бхиккхаве, йамидам̣ каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄, йамидам̣ [йампидам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄, йамидам̣ [йампидам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)] каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄ – идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. дутийам̣.

3. сон̣ака̄йанасуттам̣

234. атха кхо сикха̄моггалла̄но бра̄хман̣о йена бхагава̄ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ бхагавата̄ саддхим̣ саммоди. саммоданӣйам̣ катхам̣ са̄ран̣ӣйам̣ вӣтиса̄ретва̄ екамантам̣ нисӣди. екамантам̣ нисинно кхо сикха̄моггалла̄но бра̄хман̣о бхагавантам̣ етадавоча –

‘‘пурима̄ни, бхо готама, диваса̄ни пуриматара̄ни сон̣ака̄йано ма̄н̣аво йена̄хам̣ тенупасан̇ками; упасан̇камитва̄ мам̣ етадавоча – ‘саман̣о готамо саббакамма̄нам̣ акирийам̣ пан̃н̃апети, саббакамма̄нам̣ кхо пана акирийам̣ пан̃н̃апенто уччхедам̣ а̄ха локасса – каммасачча̄йам̣ [каммасачча̄йӣ (ка.)], бхо, локо каммасама̄рамбхат̣т̣ха̄йӣ’’’ти.

‘‘дассанампи кхо ахам̣, бра̄хман̣а, сон̣ака̄йанасса ма̄н̣авасса на̄бхиджа̄на̄ми; куто паневарӯпо катха̄салла̄по! чатта̄рима̄ни, бра̄хман̣а, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бра̄хман̣а, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бра̄хман̣а, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати.

‘‘катаман̃ча, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣? идха, бра̄хман̣а, екаччо сабйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со сабйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ сабйа̄баджджхам̣ локам̣ упападжджати. таменам̣ сабйа̄баджджхам̣ локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ сабйа̄баджджха̄ пхасса̄ пхусанти. со сабйа̄баджджхехи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но сабйа̄баджджхам̣ веданам̣ ведийати екантадуккхам̣, сеййатха̄пи сатта̄ нерайика̄. идам̣ вуччати, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бра̄хман̣а, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бра̄хман̣а, екаччо абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, абйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, абйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, абйа̄баджджхам̣ вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, абйа̄баджджхам̣ маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ абйа̄баджджхам̣ локам̣ упападжджати. таменам̣ абйа̄баджджхам̣ локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ абйа̄баджджха̄ пхасса̄ пхусанти. со абйа̄баджджхехи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но абйа̄баджджхам̣ веданам̣ ведийати екантасукхам̣, сеййатха̄пи дева̄ субхакин̣ха̄. идам̣ вуччати, бра̄хман̣а, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бра̄хман̣а, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти. со сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи вачӣсан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄, сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи маносан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхаритва̄ сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи локам̣ упападжджати. таменам̣ сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи локам̣ упапаннам̣ сама̄нам̣ сабйа̄баджджха̄пи абйа̄баджджха̄пи пхасса̄ пхусанти. со сабйа̄баджджхехипи абйа̄баджджхехипи пхассехи пхут̣т̣хо сама̄но сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи веданам̣ ведийати вокин̣н̣асукхадуккхам̣, сеййатха̄пи манусса̄ екачче ча дева̄ екачче ча винипа̄тика̄. идам̣ вуччати, бра̄хман̣а, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бра̄хман̣а, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? татра, бра̄хман̣а, йамидам̣ каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄, йамидам̣ каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄, йамидам̣ каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣ тасса паха̄на̄йа йа̄ четана̄ – идам̣ вуччати, бра̄хман̣а, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бра̄хман̣а, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. татийам̣.

4. пат̣хамасиккха̄падасуттам̣

235. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо па̄н̣а̄типа̄тӣ хоти, адинна̄да̄йӣ хоти, ка̄месумиччха̄ча̄рӣ хоти, муса̄ва̄дӣ хоти, сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄йӣ хоти. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато хоти, адинна̄да̄на̄ пат̣ивирато хоти, ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ пат̣ивирато хоти, муса̄ва̄да̄ пат̣ивирато хоти, сура̄мерайамаджджапама̄дат̣т̣ха̄на̄ пат̣ивирато хоти. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? татра, бхиккхаве, йамидам̣ каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. чатуттхам̣.

5. дутийасиккха̄падасуттам̣

236. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччена ма̄та̄ [екаччо ма̄тарам̣ (ка.)] джӣвита̄ воропита̄ хоти, пита̄ [питарам̣ (ка.)] джӣвита̄ воропито [воропита̄ (ка.)] хоти, арахам̣ [арахантам̣ (ка.)] джӣвита̄ воропито [воропита̄ (ка.)] хоти, татха̄гатасса дут̣т̣хена читтена лохитам̣ уппа̄дитам̣ [уппа̄дита̄ (ка.)] хоти, сан̇гхо бхинно хоти. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато хоти, адинна̄да̄на̄ пат̣ивирато хоти, ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ пат̣ивирато хоти, муса̄ва̄да̄ пат̣ивирато хоти, писун̣а̄йа ва̄ча̄йа пат̣ивирато хоти, пхаруса̄йа ва̄ча̄йа пат̣ивирато хоти, сампхаппала̄па̄ пат̣ивирато хоти, анабхиджджха̄лу хоти, абйа̄панначитто хоти, самма̄дит̣т̣хи [самма̄дит̣т̣хико (сӣ. сйа̄. кам̣.)] хоти. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? татра, бхиккхаве, йамидам̣ каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. пан̃чамам̣.

6. арийамаггасуттам̣

237. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄ни. катама̄ни чатта̄ри? аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣; аттхи, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? самма̄дит̣т̣хи…пе… самма̄сама̄дхи. идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. чхат̣т̣хам̣.

7. боджджхан̇гасуттам̣

238. ‘‘чатта̄рима̄ни, бхиккхаве, камма̄ни…пе… кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣…пе… идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хам̣ кан̣хавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо абйа̄баджджхам̣ ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ суккам̣ суккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣? идха, бхиккхаве, екаччо сабйа̄баджджхампи абйа̄баджджхампи ка̄йасан̇кха̄рам̣ абхисан̇кхароти…пе… идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ кан̣хасуккам̣ кан̣хасуккавипа̄кам̣.

‘‘катаман̃ча, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати? сатисамбоджджхан̇го, дхаммавичайасамбоджджхан̇го, вӣрийасамбоджджхан̇го, пӣтисамбоджджхан̇го, пассаддхисамбоджджхан̇го, сама̄дхисамбоджджхан̇го, упеккха̄самбоджджхан̇го – идам̣ вуччати, бхиккхаве, каммам̣ акан̣хаасуккам̣ акан̣хаасуккавипа̄кам̣ каммаккхайа̄йа сам̣ваттати. има̄ни кхо, бхиккхаве, чатта̄ри камма̄ни майа̄ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведита̄нӣ’’ти. саттамам̣.

8. са̄ваджджасуттам̣

239. ‘‘чатӯхи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ нирайе. катамехи чатӯхи? са̄ваджджена ка̄йакаммена, са̄ваджджена вачӣкаммена, са̄ваджджена манокаммена, са̄ваджджа̄йа дит̣т̣хийа̄ – имехи кхо, бхиккхаве, чатӯхи дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ нирайе.

‘‘чатӯхи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ сагге. катамехи чатӯхи? анаваджджена ка̄йакаммена, анаваджджена вачӣкаммена, анаваджджена манокаммена, анаваджджа̄йа дит̣т̣хийа̄ – имехи кхо, бхиккхаве, чатӯхи дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ сагге’’ти. ат̣т̣хамам̣.

9. абйа̄баджджхасуттам̣

240. ‘‘чатӯхи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ нирайе. катамехи чатӯхи? сабйа̄баджджхена ка̄йакаммена, сабйа̄баджджхена вачӣкаммена, сабйа̄баджджхена манокаммена, сабйа̄баджджха̄йа дит̣т̣хийа̄ – имехи кхо, бхиккхаве, чатӯхи дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ нирайе.

‘‘чатӯхи, бхиккхаве, дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ сагге. катамехи чатӯхи? абйа̄баджджхена ка̄йакаммена, абйа̄баджджхена вачӣкаммена, абйа̄баджджхена манокаммена, абйа̄баджджха̄йа дит̣т̣хийа̄ – имехи кхо, бхиккхаве, чатӯхи дхаммехи саманна̄гато йатха̄бхатам̣ никкхитто евам̣ сагге’’ти. навамам̣.

10. саман̣асуттам̣

241. ‘‘‘идхева, бхиккхаве, (пат̣хамо) саман̣о, идха дутийо саман̣о, идха татийо саман̣о, идха чатуттхо саман̣о; сун̃н̃а̄ параппава̄да̄ саман̣ехи ан̃н̃ехӣ’ти [саман̣ехи ан̃н̃ети (сӣ. пӣ. ка.) еттха ан̃н̃ехӣти сака̄йа пат̣ин̃н̃а̄йа сачча̄бхин̃н̃ехӣти аттхо ведитаббо. дӣ. ни. 2.214; ма. ни. 1.140] – еваметам̣, бхиккхаве, самма̄ сӣхана̄дам̣ надатха.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, пат̣хамо саман̣о? идха, бхиккхаве, бхиккху тин̣н̣ам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ сота̄панно хоти авинипа̄тадхаммо нийато самбодхипара̄йан̣о. айам̣, бхиккхаве, пат̣хамо саман̣о.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, дутийо саман̣о? идха, бхиккхаве, бхиккху тин̣н̣ам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ ра̄гадосамоха̄нам̣ танутта̄ сакада̄га̄мӣ хоти, сакидева имам̣ локам̣ а̄гантва̄ дуккхассантам̣ кароти. айам̣, бхиккхаве, дутийо саман̣о.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, татийо саман̣о? идха, бхиккхаве, бхиккху пан̃чаннам̣ орамбха̄гийа̄нам̣ сам̣йоджана̄нам̣ париккхайа̄ опапа̄тико хоти таттха паринибба̄йӣ ана̄ваттидхаммо тасма̄ лока̄. айам̣, бхиккхаве, татийо саман̣о.

‘‘катамо ча, бхиккхаве, чатуттхо саман̣о? идха, бхиккхаве, бхиккху а̄сава̄нам̣ кхайа̄ ана̄савам̣ четовимуттим̣ пан̃н̃а̄вимуттим̣ дит̣т̣хева дхамме сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ упасампаджджа вихарати. айам̣, бхиккхаве, чатуттхо саман̣о.

‘‘‘идхева, бхиккхаве, пат̣хамо саман̣о, идха дутийо саман̣о, идха татийо саман̣о, идха чатуттхо саман̣о; сун̃н̃а̄ параппава̄да̄ саман̣ебхи ан̃н̃ехӣ’ти – еваметам̣, бхиккхаве, самма̄ сӣхана̄дам̣ надатха̄’’ти. дасамам̣.

11. саппуриса̄нисам̣сасуттам̣

242. ‘‘саппурисам̣, бхиккхаве, нисса̄йа чатта̄ро а̄нисам̣са̄ па̄т̣икан̇кха̄. катаме чатта̄ро? арийена сӣлена вад̣д̣хати, арийена сама̄дхина̄ вад̣д̣хати, арийа̄йа пан̃н̃а̄йа вад̣д̣хати, арийа̄йа вимуттийа̄ вад̣д̣хати – саппурисам̣, бхиккхаве, нисса̄йа име чатта̄ро а̄нисам̣са̄ па̄т̣икан̇кха̄’’ти. ека̄дасамам̣.

каммавагго чатуттхо.