১৬. সোল়সমো পরিচ্ছেদো
অভিঞ্ঞানিদ্দেসৰণ্ণনা
১০৪৫. সতাতি সতিসম্পন্নেন. অনুযোগন্তি ৰীরিযং.
১০৪৭. যোগাৰচরভিক্খুনা নিব্বত্তিতাসু অভিঞ্ঞাসু অস্স যোগাৰচরস্স ভিক্খুনো সমাধিভাৰনা নিট্ঠং পরিযোসানং গতা সিযা.
১০৫০. দন্তেতি দন্তে ঠিতে. অচলেতি অচলে ঠিতে.
১০৫২-৪. অভিঞ্ঞায পাদকং কারণং অভিঞ্ঞাপাদকং যোগী সতং ৰাপি সহস্সং ৰাপি যদি সচে ইচ্ছতি, অভিঞ্ঞাপাদকং ঝানং সমাপজ্জিত্ৰা ততো অভিঞ্ঞাপাদকঝানতো ৰুট্ঠায ৰুট্ঠহিত্ৰা ‘‘সতং হোমি, সতং হোমি’’ ইতি এৰং কামাৰচরপরিকম্মমানসং কত্ৰা অভিঞ্ঞায পাদকং কারণভূতং ঝানং পুনাধিট্ঠাতি পুন আপজ্জিত্ৰা ততো ঝানতো ৰুট্ঠায পুন অধিট্ঠাতি, সহাধিট্ঠানেন চেতসা অধিট্ঠানসঙ্খাতেন চতুত্থজ্ঝানচিত্তেন সহ সো যোগী সতং হোতি. ইদ্ধিৰিধঞাণং.
১০৬৭-৮. এসো অধিগতাভিঞ্ঞো যোগী পাদকারম্মণেন চতুত্থজ্ঝানস্স পটিভাগনিমিত্তসঙ্খাতেন আরম্মণেন ফুট্ঠে ওকাসে গতে পৰত্তে পন সদ্দে সুণাতি. দিব্বসোতঞাণং.
১০৬৯. পরস্স চিত্তং পরিযতি পরিচ্ছিজ্জতীতি চেতোপরিযং, তমেৰ মানসং চেতোপরিযমানসং.
১০৭০. হদযং পন নিস্সাযাতি হদযৰত্থুং নিস্সায পৰত্তমানলোহিতং, হদযকোসে পৰত্তং রুহিরন্তি অত্থো.
১০৭৫. কামাৰচরচিত্তঞ্চাতি কামাৰচরসত্তানং কামাৰচরচিত্তঞ্চ. রূপারূপেসু রূপভৰারূপভৰেসু সত্তানং মানসঞ্চ. কিং ভূতং? সরাগাদিপ্পভেদকং মানসং সব্বং চেতোপরিযঞাণং জানাতি. চেতোপরিযঞাণং.
১০৭৭-৮২. নিসজ্জা সব্বপচ্ছিমাতি সব্বেসং ইরিযাপথানং পচ্ছা জাতা নিসজ্জা ভিক্খুনা আৰজ্জিতব্বা. ততো পভুতি ততো সব্বপচ্ছিমতো নিসজ্জাতো পভুতি তং সব্বং পচ্ছিমনিসজ্জং আদিং কত্ৰা পটিলোমক্কমা পটিলোমক্কমেন সব্বং অত্তনা কতং আৰজ্জিতব্বং. অস্মিং ভৰে যাৰ যত্তকং কালং সন্ধি পটিসন্ধি হোতি, তাৰ তত্তকং কালং কতং কিরিযং তেন ভিক্খুনা আৰজ্জিতব্বং. পুরিমস্মিং ভৰেপি চুতিক্খণেপি নিব্বত্তং নামরূপঞ্চ সাধুকং আৰজ্জিতব্বং. চুতিক্খণে নিব্বত্তে তস্মিং নামরূপে এৰং ভিক্খুনা আৰজ্জিতব্বে যদা তদেৰ তমেৰ নামরূপং আরম্মণং কত্ৰা চুতিক্খণে মনোদ্ৰারে মনক্কারো মনোদ্ৰারাৰজ্জনচিত্তং উপ্পজ্জতি. পুব্বেনিৰাসানুস্সতিঞাণং.
১০৮৬-৯৬. অভিঞ্ঞাপাদকং কসিণারম্মণং ঝানং অভিনীহারক্খমং কত্ৰা ইমেসু তীসু কসিণেসু কতপুঞ্ঞেহি. তস্মা তমিতরং ৰাপীতি আলোককসিণং ৰা ইতরং ৰাপি কসিণদ্ৰযং যথাক্কমং উপ্পাদেত্ৰা উপচারভূমিযংযেৰ ঠত্ৰা তং আলোককসিণং ঠপেতব্বং. অপ্পনং পণ্ডিতো ন উপ্পাদেয্য, সচে উপ্পাদেতি, তং আলোককসিণং পাদকজ্ঝাননিস্সিতং পাদকজ্ঝানস্স আরম্মণং হোতি. ৰড্ঢিতস্স ঝানস্স অন্তোগধং রূপং তেন যোগিনা পস্সিতব্বং ভৰে ভৰেয্য. তং রূপং পস্সতো পস্সন্তস্স তস্স যোগিনো পরিকম্মস্স ৰারো অতিক্কমতি, তাৰদে তস্মিংযেৰ খণে আলোকোপি তস্স যোগিনো আলোকোপি খিপ্পং অন্তরধাযতি. তস্মিং আলোকে অন্তরহিতে রূপগতং রূপং ন দিস্সতি. দিৰসম্পি নিসীদিত্ৰা পস্সতো রূপদস্সনং হোতি.
১১০০-১. তংচিত্তসংযুতন্তি তেন চতুত্থজ্ঝানেন যুত্তং চিত্তং. অনাগতংসঞাণস্স পরিকম্মং, যথাকম্মূপগস্স ঞাণস্স চ পরিকম্মং. দিব্বচক্খুঞাণং.
১১০৩. যো ভিক্খু ইধ ইমস্মিং সাসনে ইমং পন গন্থং সুণাতি, চিত্তে করোতি চ, সো ভিক্খু অনেন তরেন ইমিনা গন্থেন তরিত্ৰা অভিধম্মমহণ্ণৰপারং যাতি পাপুণাতি, জানাতীতি অত্থো.
ইতি অভিধম্মাৰতারটীকায
অভিঞ্ঞানিদ্দেসৰণ্ণনা নিট্ঠিতা.
সোল়সমো পরিচ্ছেদো.