৮. সতিপট্ঠানকথা

৩০১. সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. সব্বে ধম্মা সতি সতিন্দ্রিযং সতিবলং সম্মাসতি সতিসম্বোজ্ঝঙ্গো একাযনমগ্গো খযগামী বোধগামী অপচযগামী অনাসৰা অসংযোজনিযা অগন্থনিযা অনোঘনিযা অযোগনিযা অনীৰরণিযা অপরামট্ঠা অনুপাদানিযা অসংকিলেসিকা, সব্বে ধম্মা বুদ্ধানুস্সতি ধম্মানুস্সতি সঙ্ঘানুস্সতি সীলানুস্সতি চাগানুস্সতি দেৰতানুস্সতি আনাপানস্সতি মরণানুস্সতি কাযগতাসতি উপসমানুস্সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. চক্খাযতনং সতিপট্ঠানন্তি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… চক্খাযতনং সতিপট্ঠানন্তি? আমন্তা. চক্খাযতনং সতি সতিন্দ্রিযং সতিবলং সম্মাসতি সতিসম্বোজ্ঝঙ্গো একাযনমগ্গো খযগামী বোধগামী অপচযগামী অনাসৰং অসংযোজনিযং…পে… অসংকিলেসিকং, চক্খাযতনং বুদ্ধানুস্সতি ধম্মানুস্সতি সঙ্ঘানুস্সতি সীলানুস্সতি চাগানুস্সতি দেৰতানুস্সতি আনাপানস্সতি মরণানুস্সতি কাযগতাসতি উপসমানুস্সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… সোতাযতনং… ঘানাযতনং… জিৰ্হাযতনং… কাযাযতনং… রূপাযতনং… সদ্দাযতনং… গন্ধাযতনং… রসাযতনং… ফোট্ঠব্বাযতনং… রাগো… দোসো… মোহো… মানো… দিট্ঠি… ৰিচিকিচ্ছা… থিনং… উদ্ধচ্চং… অহিরিকং… অনোত্তপ্পং সতিপট্ঠানন্তি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… অনোত্তপ্পং সতিপট্ঠানন্তি? আমন্তা. অনোত্তপ্পং সতি সতিন্দ্রিযং সতিবলং সম্মাসতি…পে… কাযগতাসতি উপসমানুস্সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সতি সতিপট্ঠানা, সা চ সতীতি? আমন্তা. চক্খাযতনং সতিপট্ঠানং, তঞ্চ সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… সতি সতিপট্ঠানা, সা চ সতীতি? আমন্তা. সোতাযতনং…পে… কাযাযতনং… রূপাযতনং…পে… ফোট্ঠব্বাযতনং… রাগো… দোসো… মোহো…পে… অনোত্তপ্পং সতিপট্ঠানং, তঞ্চ সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

চক্খাযতনং সতিপট্ঠানং, তঞ্চ ন সতীতি? আমন্তা. সতি সতিপট্ঠানা, সা চ ন সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… সোতাযতনং…পে… কাযাযতনং… রূপাযতনং…পে… ফোট্ঠব্বাযতনং… রাগো … দোসো… মোহো…পে… অনোত্তপ্পং সতিপট্ঠানং, তঞ্চ ন সতীতি? আমন্তা. সতি সতিপট্ঠানা, সা চ ন সতীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

৩০২. ন ৰত্তব্বং – ‘‘সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানা’’তি? আমন্তা. ননু সব্বে ধম্মে আরব্ভ সতি সন্তিট্ঠতীতি? আমন্তা. হঞ্চি সব্বে ধম্মে আরব্ভ সতি সন্তিট্ঠতীতি, তেন ৰত রে ৰত্তব্বে – ‘‘সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানা’’তি.

সব্বং ধম্মং আরব্ভ সতি সন্তিট্ঠতীতি সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. সব্বং ধম্মং আরব্ভ ফস্সো সন্তিট্ঠতীতি সব্বে ধম্মা ফস্সপট্ঠানাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সব্বং ধম্মং আরব্ভ সতি সন্তিট্ঠতীতি সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. সব্বং ধম্মং আরব্ভ ৰেদনা সন্তিট্ঠতি… সঞ্ঞা সন্তিট্ঠতি… চেতনা সন্তিট্ঠতি… চিত্তং সন্তিট্ঠতীতি সব্বে ধম্মা চিত্তপট্ঠানাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. সব্বে সত্তা উপট্ঠিতসতিনো সতিযা সমন্নাগতা সতিযা সমোহিতা; সব্বেসং সত্তানং সতি পচ্চুপট্ঠিতাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

৩০৩. সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. ননু ৰুত্তং ভগৰতা – ‘‘অমতং তে, ভিক্খৰে, ন পরিভুঞ্জন্তি যে কাযগতাসতিং ন পরিভুঞ্জন্তি. অমতং তে, ভিক্খৰে, পরিভুঞ্জন্তি যে কাযগতাসতিং পরিভুঞ্জন্তী’’তি [অ. নি. ১.৬০০]. অত্থেৰ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. সব্বে সত্তা কাযগতাসতিং পরিভুঞ্জন্তি পটিলভন্তি আসেৰন্তি ভাৰেন্তি বহুলীকরোন্তীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. ননু ৰুত্তং ভগৰতা – ‘‘একাযনো অযং, ভিক্খৰে, মগ্গো সত্তানং ৰিসুদ্ধিযা সোকপরিদেৰানং সমতিক্কমায দুক্খদোমনস্সানং অত্থঙ্গমায ঞাযস্স অধিগমায নিব্বানস্স সচ্ছিকিরিযায যদিদং চত্তারো সতিপট্ঠানা’’তি [দী. নি. ২.৩৭৩; ম. নি. ১.১০৬; সং. নি. ৫.৩৬৭]! অত্থেৰ সুত্তন্তোতি? আমন্তা? সব্বে ধম্মা একাযনমগ্গোতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. ননু ৰুত্তং ভগৰতা – ‘‘রঞ্ঞো, ভিক্খৰে, চক্কৰত্তিস্স পাতুভাৰা সত্তন্নং রতনানং পাতুভাৰো হোতি. কতমেসং সত্তন্নং? চক্করতনস্স পাতুভাৰো হোতি, হত্থিরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, অস্সরতনস্স… মণিরতনস্স… ইত্থিরতনস্স … গহপতিরতনস্স… পরিণাযকরতনস্স পাতুভাৰো হোতি. রঞ্ঞো, ভিক্খৰে, চক্কৰত্তিস্স পাতুভাৰা ইমেসং সত্তন্নং রতনানং পাতুভাৰো হোতি.

‘‘তথাগতস্স, ভিক্খৰে, পাতুভাৰা অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গরতনানং পাতুভাৰো হোতি. কতমেসং সত্তন্নং? সতিসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, ধম্মৰিচযসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, ৰীরিযসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, পীতিসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, পস্সদ্ধিসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, সমাধিসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি, উপেক্খাসম্বোজ্ঝঙ্গরতনস্স পাতুভাৰো হোতি. তথাগতস্স, ভিক্খৰে, পাতুভাৰা অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স ইমেসং সত্তন্নং বোজ্ঝঙ্গরতনানং পাতুভাৰো হোতী’’তি [সং. নি. ৫.২২৩]. অত্থেৰ সুত্তন্তোতি? আমন্তা. তথাগতস্স পাতুভাৰা অরহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স সব্বে ধম্মা সতিসম্বোজ্ঝঙ্গরতনাৰ হোন্তীতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে… সব্বে ধম্মা সতিপট্ঠানাতি? আমন্তা. সব্বে ধম্মা সম্মপ্পধানা… ইদ্ধিপাদা… ইন্দ্রিযা… বলা… বোজ্ঝঙ্গাতি? ন হেৰং ৰত্তব্বে…পে….

সতিপট্ঠানকথা নিট্ঠিতা.