৫. চাগানুস্সতিকথাৰণ্ণনা
১৬০. পকতিযাতি সভাৰেন. চাগাধিমুত্তেনাতি দেয্যধম্মপরিচ্চাগে যুত্তপ্পযুত্তেন তন্নিন্নেন তপ্পোণেন. নিচ্চং সদা পৰত্তা দানসংৰিভাগা যস্স সো নিচ্চপৰত্তদানসংৰিভাগো, তেন. ইধাপি ‘‘পকতিযা’’তি আনেত্ৰা সম্বন্ধিতব্বং. যং পরস্স পটিযত্তং দিয্যতি, তং দানং. যং অত্তনা পরিভুঞ্জিতব্বতো সংৰিভজতি, সো সংৰিভাগো. ইতো দানি পভুতীতি ইতো পট্ঠায দানি অজ্জতগ্গে অজ্জদিৰসং আদিং কত্ৰা. অদত্ৰা ন ভুঞ্জিস্সামীতি দানসমাদানং কত্ৰা. তংদিৰসন্তি তস্মিং ভাৰনারম্ভদিৰসে. তত্থ নিমিত্তং গণ্হিত্ৰাতি তস্মিং দানে পরিচ্চাগচেতনায পৰত্তিআকারস্স সল্লক্খণৰসেন নিমিত্তং গহেত্ৰা. ৰিগতমলমচ্ছেরতাদিগুণৰসেনাতি ৰিগতানি মলমচ্ছেরানি এতস্মাতি ৰিগতমলমচ্ছেরো, চাগো, তস্স ভাৰো ৰিগতমলমচ্ছেরতা. তদাদীনং গুণানং, সম্পত্তীনং, আনিসংসানং ৰা ৰসেন.
সতং ধম্মং অনুক্কমন্তি সাধূনং বোধিসত্তানং ধম্মং পৰেণিং অনু অনু কমন্তো ওক্কমন্তো, অৰোক্কমন্তো ৰা. যে ইমে দাযকস্স লাভা আযুৰণ্ণসুখবলপটিভানাদযো, পিযভাৰাদযো চ ভগৰতা সংৰণ্ণিতা পকিত্তিতা. মনুস্সত্তং ৰাতি ৰা-সদ্দো অৰুত্তৰিকপ্পত্থো, তেন ইন্দ্রিযপাটৰভাৰকম্মস্সকতাঞাণাদীনং সঙ্গহো দট্ঠব্বো.
মচ্ছেরমলেনাতি মচ্ছেরসঙ্খাতেন মলেন. অথ ৰা মচ্ছেরঞ্চ মলঞ্চ মচ্ছেরমলং, তেন মচ্ছেরেন চেৰ লোভাদিমলেন চাতি অত্থো. পজাযনৰসেনাতি যথাসকং কম্মনিব্বত্তনৰসেন. কণ্হধম্মানন্তি লোভাদিএকন্তকাল়কানং পাপধম্মানং. ৰিগতত্তাতি পহীনত্তা. ৰিগতমলমচ্ছেরেন চেতসাতি ইত্থম্ভূতলক্খণে করণৰচনং. সোতাপন্নস্স সতোতি গেহং আৰসন্তস্স সোতাপন্নস্স সমানস্স. নিস্সযৰিহারন্তি নিস্সায ৰিহরিতব্বৰিহারং, দেৰসিকং ৰল়ঞ্জনককম্মট্ঠানন্তি অত্থো. অভিভৰিত্ৰাতি অগারং আৰসন্তানং অঞ্ঞেসং উপ্পজ্জনকরাগাদিউপক্কিলেসে অভিভুয্য.
যো কিঞ্চি দেন্তোপি সাপেক্খোৰ দেতি, সো মুত্তচাগো ন হোতি, অযং পন ন এৰন্তি ‘‘মুত্তচাগো’’তি ৰুত্তং. ৰিস্সট্ঠচাগোতি নিরপেক্খপরিচ্চাগোতি অত্থো. যথা পাণাতিপাতবহুলো পুগ্গলো ‘‘লোহিতপাণী’’তি ৰুচ্চতি, এৰং দানবহুলো পুগ্গলো ‘‘পযতপাণী’’তি ৰুত্তোতি দস্সেন্তো ‘‘দাতুং সদা ধোতহত্থোযেৰা’’তি আহ. তত্থ সদাতি নিচ্চং, অভিণ্হন্তি অত্থো. পরিচ্চাগোতি দেয্যধম্মপরিচ্চাগোতি অধিকারতো ৰিঞ্ঞাযতি. যং যং দেয্যধম্মং পরে যাচনকা. যাচনে যোগো যাচনযোগো, পরেহি যাচিতুং যুত্তোতি অত্থো. যাজেন যুত্তোতি দানেন যুত্তো সদা পরিচ্চজনতো. উভযেতি যথাৰুত্তে দানে, সংৰিভাগে চ রতো অভিরতো.
১৬১. যথা পরিসুদ্ধসীলস্স পুগ্গলস্স অখণ্ডতাদিগুণৰসেন অত্তনো সীলস্স অনুস্সরন্তস্স সীলানুস্সতিভাৰনা ইজ্ঝতি, এৰং পরিসুদ্ধউল়ারপরিচ্চাগস্স পুগ্গলস্স অনুপক্কিলিট্ঠমেৰ অত্তনো পরিচ্চাগং অনুস্সরন্তস্স ভাৰনা ইজ্ঝতীতি দস্সেতুং ‘‘ৰিগতমলমচ্ছেরতাদিগুণৰসেনা’’তিআদি ৰুত্তং, তং ৰুত্তত্থমেৰ.
ভিয্যোসোতি উপরিপি. মত্তায পমাণস্স মহতিযা মত্তায, ৰিপুলেন পমাণেনাতি অত্থো. চাগাধিমুত্তোতি পরিচ্চাগে অধিমুত্তো নিন্নপোণপব্ভারো. ততো এৰ অলোভজ্ঝাসযো কত্থচিপি অনভিসঙ্গচিত্তো. পটিগ্গাহকেসু মেত্তাযনৰসেন পরিচ্চাগো হোতীতি মেত্তায মেত্তাভাৰনায অনুলোমকারী অনুরূপপটিপত্তি. ৰিসারদোতি ৰিসদো অত্তনোৰ গুণেন কত্থচিপি অমঙ্কুভূতো অভিভুয্য ৰিহারী. সেসং সুৰিঞ্ঞেয্যমেৰ.