৬. লাভসক্কাৰসংযুত্তং
১. পঠমৱগ্গো
১. দাৰুণসুত্তং
১৫৭. এৱং মে সুতং – একং সমযং ভগৱা সাৱত্থিযং ৱিহৰতি জেতৱনে অনাথপিণ্ডিকস্স আৰামে. তত্ৰ খো ভগৱা ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘ভিক্খৱো’’তি. ‘‘ভদন্তে’’তি তে ভিক্খূ ভগৱতো পচ্চস্সোসুং. ভগৱা এতদৱোচ –
‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. তস্মাতিহ, ভিক্খৱে, এৱং সিক্খিতব্বং – ‘উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং পজহিস্সাম, ন চ নো উপ্পন্নো লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায ঠস্সতী’তি. এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. পঠমং.
২. বড়িসসুত্তং
১৫৮. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, বাড়িসিকো আমিসগতং বড়িসং গম্ভীৰে উদকৰহদে পক্খিপেয্য. তমেনং অঞ্ঞতৰো আমিসচক্খু মচ্ছো গিলেয্য. এৱঞ্হি সো, ভিক্খৱে, মচ্ছো গিলবড়িসো বাড়িসিকস্স অনযং আপন্নো ব্যসনং আপন্নো যথাকামকৰণীযো বাড়িসিকস্স’’.
‘‘বাড়িসিকোতি খো, ভিক্খৱে, মাৰস্সেতং পাপিমতো অধিৱচনং. বড়িসন্তি খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকস্সেতং অধিৱচনং. যো হি কোচি, ভিক্খৱে, ভিক্খু উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং অস্সাদেতি নিকামেতি, অযং ৱুচ্চতি, ভিক্খৱে, ভিক্খু গিলবড়িসো মাৰস্স অনযং আপন্নো ব্যসনং আপন্নো যথাকামকৰণীযো পাপিমতো. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. তস্মাতিহ, ভিক্খৱে, এৱং সিক্খিতব্বং – ‘উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং পজহিস্সাম, ন চ নো উপ্পন্নো লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায ঠস্সতী’তি. এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দুতিযং.
৩. কুম্মসুত্তং
১৫৯. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. ভূতপুব্বং, ভিক্খৱে, অঞ্ঞতৰস্মিং উদকৰহদে মহাকুম্মকুলং চিৰনিৱাসি অহোসি. অথ খো, ভিক্খৱে, অঞ্ঞতৰো কুম্মো অঞ্ঞতৰং কুম্মং এতদৱোচ – ‘মা খো ত্ৱং, তাত কুম্ম, এতং পদেসং অগমাসী’তি. অগমাসি খো, ভিক্খৱে, সো কুম্মো তং পদেসং. তমেনং লুদ্দো পপতায ৱিজ্ঝি. অথ খো, ভিক্খৱে, সো কুম্মো যেন সো কুম্মো তেনুপসঙ্কমি. অদ্দসা খো, ভিক্খৱে, সো কুম্মো তং কুম্মং দূৰতোৱ আগচ্ছন্তং. দিস্ৱান তং কুম্মং এতদৱোচ – ‘কচ্চি ত্ৱং, তাত কুম্ম, ন তং পদেসং অগমাসী’তি? ‘অগমাসিং খ্ৱাহং, তাত কুম্ম, তং পদেস’ন্তি. ‘কচ্চি পনাসি, তাত কুম্ম, অক্খতো অনুপহতো’তি? ‘অক্খতো খোম্হি, তাত কুম্ম, অনুপহতো, অত্থি চ মে ইদং সুত্তকং পিট্ঠিতো পিট্ঠিতো অনুবন্ধ’ন্তি. ‘তগ্ঘসি, তাত কুম্ম, খতো, তগ্ঘ উপহতো. এতেন হি তে, তাত কুম্ম, সুত্তকেন পিতৰো চ পিতামহা চ অনযং আপন্না ব্যসনং আপন্না. গচ্ছ দানি ত্ৱং, তাত কুম্ম, ন দানি ত্ৱং অম্হাক’’’ন্তি.
‘‘লুদ্দোতি খো, ভিক্খৱে, মাৰস্সেতং পাপিমতো অধিৱচনং. পপতাতি খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকস্সেতং অধিৱচনং. সুত্তকন্তি খো, ভিক্খৱে, নন্দিৰাগস্সেতং অধিৱচনং. যো হি কোচি, ভিক্খৱে, ভিক্খু উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং অস্সাদেতি নিকামেতি – অযং ৱুচ্চতি, ভিক্খৱে, ভিক্খু গিদ্ধো পপতায [ভিক্খু পপতায (স্যা. কং.), ভিক্খু ৱিদ্ধো পপতায (?)] অনযং আপন্নো ব্যসনং আপন্নো যথাকামকৰণীযো পাপিমতো. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. ততিযং.
৪. দীঘলোমিকসুত্তং
১৬০. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, দীঘলোমিকা এড়কা কণ্টকগহনং পৱিসেয্য. সা তত্ৰ তত্ৰ সজ্জেয্য, তত্ৰ তত্ৰ গয্হেয্য [গচ্ছেয্য (সী.), গণ্হেয্য (স্যা. কং. পী. ক.)], তত্ৰ তত্ৰ বজ্ঝেয্য, তত্ৰ তত্ৰ অনযব্যসনং আপজ্জেয্য. ‘এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ইধেকচ্চো ভিক্খু লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায গামং ৱা নিগমং ৱা পিণ্ডায পৱিসতি. সো তত্ৰ তত্ৰ সজ্জতি, তত্ৰ তত্ৰ গয্হতি, তত্ৰ তত্ৰ বজ্ঝতি, তত্ৰ তত্ৰ অনযব্যসনং আপজ্জতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’’ন্তি. চতুত্থং.
৫. মীড়্হকসুত্তং
১৬১. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, মীড়্হকা গূথাদী গূথপূৰা পুণ্ণা গূথস্স. পুৰতো চস্স মহাগূথপুঞ্জো. সা তেন অঞ্ঞা মীড়্হকা অতিমঞ্ঞেয্য – ‘অহম্হি গূথাদী গূথপূৰা পুণ্ণা গূথস্স, পুৰতো চ ম্যাযং মহাগূথপুঞ্জো’তি. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ইধেকচ্চো ভিক্খু লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায গামং ৱা নিগমং ৱা পিণ্ডায পৱিসতি. সো তত্থ ভুত্তাৱী চ হোতি যাৱদত্থো, নিমন্তিতো চ স্ৱাতনায, পিণ্ডপাতো চস্স পূৰো. সো আৰামং গন্ত্ৱা ভিক্খুগণস্স মজ্ঝে ৱিকত্থতি – ‘ভুত্তাৱী চম্হি যাৱদত্থো, নিমন্তিতো চম্হি স্ৱাতনায, পিণ্ডপাতো চ ম্যাযং পূৰো, লাভী চম্হি চীৱৰ-পিণ্ডপাত-সেনাসন-গিলানপ্পচ্চয-ভেসজ্জপৰিক্খাৰানং, ইমে পনঞ্ঞে ভিক্খূ অপ্পপুঞ্ঞা অপ্পেসক্খা ন লাভিনো চীৱৰ-পিণ্ডপাতসেনাসন-গিলানপ্পচ্চয-ভেসজ্জ-পৰিক্খাৰান’ন্তি. সো তেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো অঞ্ঞে পেসলে ভিক্খূ অতিমঞ্ঞতি. তঞ্হি তস্স, ভিক্খৱে, মোঘপুৰিসস্স হোতি দীঘৰত্তং অহিতায দুক্খায. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. পঞ্চমং.
৬. অসনিসুত্তং
১৬২. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. [উপৰি ততিযৱগ্গে ততিযচতুত্থসুত্তেসু ‘‘মা চ খো ত্ৱং তাত সেখং… অনুপাপুণাতূ’’তি আগতং. তেন নযেন ইধাপি অত্থো গহেতব্বো. এত্থ হি কিং সদ্দেন পটিক্খেপত্থোপি সক্কা ঞাতুং, যথা ‘‘সযং অভিঞ্ঞায কমুদ্দিসেয্য’’ন্তি. তস্মা কং… আগচ্ছতূতি এত্থ কমপি… মা আগচ্ছতূতি চ, কং সেখং… অনুপাপুণাতূতি এত্থ কমপি সেখং… মা পাপুণাতূতি চ অত্থো ৱেদিতব্বো. অট্ঠকথাটীকাসু চ অযমেৱত্থো ঞাপিতো] কং, ভিক্খৱে, অসনিৱিচক্কং আগচ্ছতু [উপৰি ততিযৱগ্গে তৰিযচতুত্থসুত্তেসু ‘‘মা চ খো ত্ৱং তাত সেখং… অনুপাপুণাতূ’’তি আগতং. তেন নযেন ইধাপি অত্থো গহেতব্বো. এত্থ হি কিং সদ্দেন পটিক্খেপত্থোপি সক্কা ঞাতুং, যথা ‘‘সযং অভিঞ্ঞায কমুদ্দিসেয্য’’ন্তি. তস্মা কং… আগচ্ছতূতি এত্থ কমপি… মা আগচ্ছতূতিচ, তং সেখং… অনুপাপুণাতূতি এত্থ কমপি সেখং… মা পাপুণাতূতি চ অত্থো ৱেদিতব্বো. অট্ঠকথাটীকাসু চ অযমেৱত্থো ঞাপিতো], সেখং [অসনিৱিচক্কং, তং সেখং (পী. ক.), অসনিৱিচক্কং, সেখং (স্যা. কং.), অসনিৱিচক্কং আগচ্ছতু, কং সেখং (?)] অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতু’’ [অনুপাপুণাতি (পী. ক.)].
‘‘অসনিৱিচক্কন্তি খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকস্সেতং অধিৱচনং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. ছট্ঠং.
৭. দিদ্ধসুত্তং
১৬৩. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. কং, ভিক্খৱে, দিদ্ধগতেন ৱিসল্লেন সল্লেন [দিট্ঠিগতেন ৱিসল্লেন (ক. সী.), দিট্ঠিগতেন সল্লেন (স্যা. কং.), দিট্ঠিগতেন ৱিসল্লেন সল্লেন (ক.), দিট্ঠগতেন ৱিসল্লেন সল্লেন (পী.)] ৱিজ্ঝতু, সেখং [ৱিজ্ঝতু, তং সেখং (সী.), ৱিজ্ঝতি, তং সেখং (পী. ক.)] অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতু’’ [অনুপাপুণাতি (পী. ক.)].
‘‘সল্লন্তি খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকস্সেতং অধিৱচনং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. সত্তমং.
৮. সিঙ্গালসুত্তং
১৬৪. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. অস্সুত্থ নো তুম্হে, ভিক্খৱে, ৰত্তিযা পচ্চূসসমযং জৰসিঙ্গালস্স [সিঙ্গালস্স (ক.), জৰসিগালস্স (সী. স্যা. কং.)] ৱস্সমানস্সা’’তি? ‘‘এৱং, ভন্তে’’. ‘‘এসো খো, ভিক্খৱে, জৰসিঙ্গালো উক্কণ্ডকেন [উক্কণ্ডকেন (সী.), উক্কণ্ণকেন (স্যা. কং. পী.)] নাম ৰোগজাতেন ফুট্ঠো নেৱ বিলগতো ৰমতি, ন ৰুক্খমূলগতো ৰমতি, ন অজ্ঝোকাসগতো ৰমতি; যেন যেন গচ্ছতি, যত্থ যত্থ তিট্ঠতি, যত্থ যত্থ নিসীদতি, যত্থ যত্থ নিপজ্জতি; তত্থ তত্থ অনযব্যসনং আপজ্জতি. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ইধেকচ্চো ভিক্খু লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো নেৱ সুঞ্ঞাগাৰগতো ৰমতি, ন ৰুক্খমূলগতো ৰমতি, ন অজ্ঝোকাসগতো ৰমতি; যেন যেন গচ্ছতি, যত্থ যত্থ তিট্ঠতি, যত্থ যত্থ নিসীদতি, যত্থ যত্থ নিপজ্জতি; তত্থ তত্থ অনযব্যসনং আপজ্জতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. অট্ঠমং.
৯. ৱেৰম্ভসুত্তং
১৬৫. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. উপৰি, ভিক্খৱে, আকাসে ৱেৰম্ভা [ৱেৰম্বা (সী. পী.)] নাম ৱাতা ৱাযন্তি. তত্থ যো পক্খী গচ্ছতি তমেনং ৱেৰম্ভা ৱাতা খিপন্তি. তস্স ৱেৰম্ভৱাতক্খিত্তস্স অঞ্ঞেনেৱ পাদা গচ্ছন্তি, অঞ্ঞেন পক্খা গচ্ছন্তি, অঞ্ঞেন সীসং গচ্ছতি, অঞ্ঞেন কাযো গচ্ছতি. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, ইধেকচ্চো ভিক্খু লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো পুব্বণ্হসমযং নিৱাসেত্ৱা পত্তচীৱৰমাদায গামং ৱা নিগমং ৱা পিণ্ডায পৱিসতি অৰক্খিতেনেৱ কাযেন অৰক্খিতায ৱাচায অৰক্খিতেন চিত্তেন, অনুপট্ঠিতায সতিযা, অসংৱুতেহি ইন্দ্ৰিযেহি. সো তত্থ পস্সতি মাতুগামং দুন্নিৱত্থং ৱা দুপ্পাৰুতং ৱা. তস্স মাতুগামং দিস্ৱা দুন্নিৱত্থং ৱা দুপ্পাৰুতং ৱা ৰাগো চিত্তং অনুদ্ধংসেতি. সো ৰাগানুদ্ধংসিতেন চিত্তেন সিক্খং পচ্চক্খায হীনাযাৱত্ততি. তস্স অঞ্ঞে চীৱৰং হৰন্তি, অঞ্ঞে পত্তং হৰন্তি, অঞ্ঞে নিসীদনং হৰন্তি, অঞ্ঞে সূচিঘৰং হৰন্তি, ৱেৰম্ভৱাতক্খিত্তস্সেৱ সকুণস্স. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. নৱমং.
১০. সগাথকসুত্তং
১৬৬. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং পস্সামি সক্কাৰেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং, কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপন্নং. ইধ পনাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং পস্সামি অসক্কাৰেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং, কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপন্নং. ইধ পনাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং পস্সামি সক্কাৰেন চ অসক্কাৰেন চ তদুভযেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং, কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা অপাযং দুগ্গতিং ৱিনিপাতং নিৰযং উপপন্নং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি.
ইদমৱোচ ভগৱা. ইদং ৱত্ৱান সুগতো অথাপৰং এতদৱোচ সত্থা –
‘‘যস্স সক্কৰিযমানস্স, অসক্কাৰেন চূভযং;
সমাধি ন ৱিকম্পতি, অপ্পমাণৱিহাৰিনো [অপ্পমাদৱিহাৰিনো (পী. ক.) অপ্পমাণোতি হেত্থ ফলসমাধি, ন সতি].
‘‘তং ঝাযিনং সাততিকং, সুখুমং দিট্ঠিৱিপস্সকং;
উপাদানক্খযাৰামং, আহু সপ্পুৰিসো ইতী’’তি. দসমং;
পঠমো ৱগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
দাৰুণো বড়িসং কুম্মং, দীঘলোমি চ মীড়্হকং;
অসনি দিদ্ধং সিঙ্গালং, ৱেৰম্ভেন সগাথকন্তি.
২. দুতিযৱগ্গো
১. সুৱণ্ণপাতিসুত্তং
১৬৭. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… অধিগমায. ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং এৱং চেতসা চেতো পৰিচ্চ পজানামি – ‘ন চাযমাযস্মা সুৱণ্ণপাতিযাপি ৰূপিযচুণ্ণপৰিপূৰায হেতু সম্পজানমুসা ভাসেয্যা’তি. তমেনং পস্সামি অপৰেন সমযেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং সম্পজানমুসা ভাসন্তং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. পঠমং.
২. ৰূপিযপাতিসুত্তং
১৬৮. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং এৱং চেতসা চেতো পৰিচ্চ পজানামি – ‘ন চাযমাযস্মা ৰূপিযপাতিযাপি সুৱণ্ণচুণ্ণপৰিপূৰায হেতু সম্পজানমুসা ভাসেয্যা’তি. তমেনং পস্সামি অপৰেন সমযেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং সম্পজানমুসা ভাসন্তং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দুতিযং.
৩-১০. সুৱণ্ণনিক্খসুত্তাদিঅট্ঠকং
১৬৯. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং এৱং চেতসা চেতো পৰিচ্চ পজানামি – ‘ন চাযমাযস্মা সুৱণ্ণনিক্খস্সাপি হেতু…পে… সুৱণ্ণনিক্খসতস্সাপি হেতু… সিঙ্গীনিক্খস্সাপি হেতু… সিঙ্গীনিক্খসতস্সাপি হেতু… পথৱিযাপি জাতৰূপপৰিপূৰায হেতু… আমিসকিঞ্চিক্খহেতুপি… জীৱিতহেতুপি… জনপদকল্যাণিযাপি হেতু সম্পজানমুসা ভাসেয্যা’তি. তমেনং পস্সামি অপৰেন সমযেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং সম্পজানমুসা ভাসন্তং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দসমং.
দুতিযো ৱগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
দ্ৱে পাতি দ্ৱে সুৱণ্ণা চ, সিঙ্গীহি অপৰে দুৱে;
পথৱী কিঞ্চিক্খজীৱিতং, জনপদকল্যাণিযা দসাতি.
৩. ততিযৱগ্গো
১. মাতুগামসুত্তং
১৭০. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… ন তস্স, ভিক্খৱে, মাতুগামো একো একস্স চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠতি যস্স লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো …পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. পঠমং.
২. কল্যাণীসুত্তং
১৭১. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… ন তস্স, ভিক্খৱে, জনপদকল্যাণী একা একস্স চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠতি যস্স লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দুতিযং.
৩. একপুত্তকসুত্তং
১৭২. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সদ্ধা, ভিক্খৱে, উপাসিকা একপুত্তকং পিযং মনাপং এৱং সম্মা আযাচমানা আযাচেয্য – ‘তাদিসো, তাত, ভৱাহি যাদিসো চিত্তো চ গহপতি হত্থকো চ আড়ৱকো’তি. এসা, ভিক্খৱে, তুলা এতং পমাণং মম সাৱকানং উপাসকানং, যদিদং চিত্তো চ গহপতি হত্থকো চ আড়ৱকো. সচে খো ত্ৱং, তাত, অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজসি; তাদিসো, তাত, ভৱাহি যাদিসা সাৰিপুত্তমোগ্গল্লানাতি. এসা, ভিক্খৱে, তুলা এতং পমাণং মম সাৱকানং ভিক্খূনং, যদিদং সাৰিপুত্তমোগ্গলানা. মা চ খো ত্ৱং, তাত, সেখং অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতূতি. তঞ্চে, ভিক্খৱে, ভিক্খুং সেখং অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতি, সো তস্স হোতি অন্তৰাযায. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. ততিযং.
৪. একধীতুসুত্তং
১৭৩. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সদ্ধা ভিক্খৱে উপাসিকা একং ধীতৰং পিযং মনাপং এৱং সম্মা আযাচমানা আযাচেয্য – ‘তাদিসা, অয্যে, ভৱাহি যাদিসা খুজ্জুত্তৰা চ উপাসিকা ৱেড়ুকণ্ডকিযা [ৱেড়ুকণ্ডকী (সী. ছক্কঙ্গুত্তৰেপি)] চ নন্দমাতা’তি. এসা, ভিক্খৱে, তুলা এতং পমাণং মম সাৱিকানং উপাসিকানং, যদিদং খুজ্জুত্তৰা চ উপাসিকা ৱেড়ুকণ্ডকিযা চ নন্দমাতা. সচে খো ত্ৱং, অয্যে, অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজসি; তাদিসা, অয্যে, ভৱাহি যাদিসা খেমা চ ভিক্খুনী উপ্পলৱণ্ণা চাতি. এসা, ভিক্খৱে, তুলা এতং পমাণং মম সাৱিকানং ভিক্খুনীনং, যদিদং খেমা চ ভিক্খুনী উপ্পলৱণ্ণা চ. মা চ খো ত্ৱং, অয্যে, সেখং অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতূতি. তং চে, ভিক্খৱে, ভিক্খুনিং সেখং অপ্পত্তমানসং লাভসক্কাৰসিলোকো অনুপাপুণাতি, সো তস্সা হোতি অন্তৰাযায. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. চতুত্থং.
৫. সমণব্ৰাহ্মণসুত্তং
১৭৪. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘যে হি কেচি, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা লাভসক্কাৰসিলোকস্স অস্সাদঞ্চ আদীনৱঞ্চ নিস্সৰণঞ্চ যথাভূতং নপ্পজানন্তি, ন মে তে, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা সমণেসু ৱা সমণসম্মতা ব্ৰাহ্মণেসু ৱা ব্ৰাহ্মণসম্মতা, ন চ পন তে আযস্মন্তা সামঞ্ঞত্থং ৱা ব্ৰহ্মঞ্ঞত্থং ৱা দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰন্তি. যে চ খো কেচি, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা লাভসক্কাৰসিলোকস্স অস্সাদঞ্চ আদীনৱঞ্চ নিস্সৰণঞ্চ যথাভূতং পজানন্তি, তে চ খো মে, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা সমণেসু চেৱ সমণসম্মতা ব্ৰাহ্মণেসু চ ব্ৰাহ্মণসম্মতা, তে চ পনাযস্মন্তো সামঞ্ঞত্থঞ্চ ব্ৰহ্মঞ্ঞত্থঞ্চ দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰন্তী’’তি. পঞ্চমং.
৬. দুতিযসমণব্ৰাহ্মণসুত্তং
১৭৫. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘যে হি কেচি, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা লাভসক্কাৰসিলোকস্স সমুদযঞ্চ অত্থঙ্গমঞ্চ অস্সাদঞ্চ আদীনৱঞ্চ নিস্সৰণঞ্চ যথাভূতং নপ্পজানন্তি…পে… পজানন্তি…পে… সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰন্তী’’তি. ছট্ঠং.
৭. ততিযসমণব্ৰাহ্মণসুত্তং
১৭৬. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘যে হি কেচি, ভিক্খৱে, সমণা ৱা ব্ৰাহ্মণা ৱা লাভসক্কাৰসিলোকং যথাভূতং নপ্পজানন্তি, লাভসক্কাৰসিলোকসমুদযং নপ্পজানন্তি, লাভসক্কাৰসিলোকনিৰোধং নপ্পজানন্তি, লাভসক্কাৰসিলোকনিৰোধগামিনিং পটিপদং নপ্পজানন্তি …পে… পজানন্তি…পে… সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহৰন্তী’’তি. সত্তমং.
৮. ছৱিসুত্তং
১৭৭. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকো, ভিক্খৱে, ছৱিং ছিন্দতি, ছৱিং ছেত্ৱা চম্মং ছিন্দতি, চম্মং ছেত্ৱা মংসং ছিন্দতি, মংসং ছেত্ৱা ন্হাৰুং ছিন্দতি, ন্হাৰুং ছেত্ৱা অট্ঠিং ছিন্দতি, অট্ঠিং ছেত্ৱা অট্ঠিমিঞ্জং আহচ্চ তিট্ঠতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. অট্ঠমং.
৯. ৰজ্জুসুত্তং
১৭৮. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকো, ভিক্খৱে, ছৱিং ছিন্দতি, ছৱিং ছেত্ৱা চম্মং ছিন্দতি, চম্মং ছেত্ৱা মংসং ছিন্দতি, মংসং ছেত্ৱা ন্হাৰুং ছিন্দতি, ন্হাৰুং ছেত্ৱা অট্ঠিং ছিন্দতি, অট্ঠিং ছেত্ৱা অট্ঠিমিঞ্জং আহচ্চ তিট্ঠতি’’.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, বলৱা পুৰিসো দড়্হায ৱাড়ৰজ্জুযা জঙ্ঘং ৱেঠেত্ৱা ঘংসেয্য. সা ছৱিং ছিন্দেয্য, ছৱিং ছেত্ৱা চম্মং ছিন্দেয্য, চম্মং ছেত্ৱা মংসং ছিন্দেয্য, মংসং ছেত্ৱা ন্হাৰুং ছিন্দেয্য, ন্হাৰুং ছেত্ৱা অট্ঠিং ছিন্দেয্য, অট্ঠিং ছেত্ৱা অট্ঠিমিঞ্জং আহচ্চ তিট্ঠেয্য. এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো ছৱিং ছিন্দতি, ছৱিং ছেত্ৱা চম্মং ছিন্দতি, চম্মং ছেত্ৱা মংসং ছিন্দতি, মংসং ছেত্ৱা ন্হাৰুং ছিন্দতি, ন্হাৰুং ছেত্ৱা অট্ঠিং ছিন্দতি, অট্ঠিং ছেত্ৱা অট্ঠিংমিঞ্জং আহচ্চ তিট্ঠতি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. নৱমং.
১০. ভিক্খুসুত্তং
১৭৯. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘যোপি সো, ভিক্খৱে, ভিক্খু অৰহং খীণাসৱো তস্সপাহং লাভসক্কাৰসিলোকো অন্তৰাযায ৱদামী’’তি. এৱং ৱুত্তে, আযস্মা আনন্দো ভগৱন্তং এতদৱোচ – ‘‘কিস্স পন, ভন্তে, খীণাসৱস্স ভিক্খুনো লাভসক্কাৰসিলোকো অন্তৰাযাযা’’তি? ‘‘যা হিস্স সা, আনন্দ, অকুপ্পা চেতোৱিমুত্তি নাহং তস্সা লাভসক্কাৰসিলোকং অন্তৰাযায ৱদামি. যে চ খ্ৱস্স, আনন্দ, অপ্পমত্তস্স আতাপিনো পহিতত্তস্স ৱিহৰতো দিট্ঠধম্মসুখৱিহাৰা অধিগতা তেসাহমস্স লাভসক্কাৰসিলোকং অন্তৰাযায ৱদামি. এৱং দাৰুণো খো, আনন্দ, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. তস্মাতিহানন্দ, এৱং সিক্খিতব্বং – ‘উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং পজহিস্সাম, ন চ নো উপ্পন্নো লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায ঠস্সতী’তি. এৱঞ্হি ৱো, আনন্দ, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দসমং.
ততিযো ৱগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
মাতুগামো চ কল্যাণী, পুত্তো চ একধীতু চ;
সমণব্ৰাহ্মণা তীণি, ছৱি ৰজ্জু চ ভিক্খুনাতি.
৪. চতুত্থৱগ্গো
১. ভিন্দিসুত্তং
১৮০. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতো পৰিযাদিণ্ণচিত্তো, ভিক্খৱে, দেৱদত্তো সঙ্ঘং ভিন্দি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সিক্খিতব্ব’’ন্তি. পঠমং.
২. কুসলমূলসুত্তং
১৮১. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতস্স পৰিযাদিণ্ণচিত্তস্স, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স কুসলমূলং সমুচ্ছেদমগমা. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সিক্খিতব্ব’’ন্তি. দুতিযং.
৩. কুসলধম্মসুত্তং
১৮২. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতস্স পৰিযাদিণ্ণচিত্তস্স, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স কুসলো ধম্মো সমুচ্ছেদমগমা. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সিক্খিতব্ব’’ন্তি. ততিযং.
৪. সুক্কধম্মসুত্তং
১৮৩. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতস্স পৰিযাদিণ্ণচিত্তস্স, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স সুক্কো ধম্মো সমুচ্ছেদমগমা. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… সিক্খিতব্ব’’ন্তি. চতুত্থং.
৫. অচিৰপক্কন্তসুত্তং
১৮৪. একং সমযং ভগৱা ৰাজগহে ৱিহৰতি গিজ্ঝকূটে পব্বতে অচিৰপক্কন্তে দেৱদত্তে. তত্ৰ খো ভগৱা দেৱদত্তং আৰব্ভ ভিক্খূ আমন্তেসি – ‘‘অত্তৱধায, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি, পৰাভৱায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি’’.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, কদলী অত্তৱধায ফলং দেতি, পৰাভৱায ফলং দেতি; এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, অত্তৱধায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি, পৰাভৱায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, ৱেড়ু অত্তৱধায ফলং দেতি, পৰাভৱায ফলং দেতি; এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, অত্তৱধায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি, পৰাভৱায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, নড়ো অত্তৱধায ফলং দেতি, পৰাভৱায ফলং দেতি; এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, অত্তৱধায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি, পৰাভৱায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, অস্সতৰী অত্তৱধায গব্ভং গণ্হাতি, পৰাভৱায গব্ভং গণ্হাতি; এৱমেৱ খো, ভিক্খৱে, অত্তৱধায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি, পৰাভৱায দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকো উদপাদি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো. এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি.
ইদমৱোচ ভগৱা. ইদং ৱত্ৱান সুগতো অথাপৰং এতদৱোচ সত্থা –
‘‘ফলং ৱে কদলিং হন্তি, ফলং ৱেড়ুং ফলং নড়ং;
সক্কাৰো কাপুৰিসং হন্তি, গব্ভো অস্সতৰিং যথাতি’’. পঞ্চমং;
৬. পঞ্চৰথসতসুত্তং
১৮৫. ৰাজগহে ৱিহৰতি ৱেড়ুৱনে কলন্দকনিৱাপে. তেন খো পন সমযেন দেৱদত্তস্স অজাতসত্তুকুমাৰো পঞ্চহি ৰথসতেহি সাযং পাতং উপট্ঠানং গচ্ছতি, পঞ্চ চ থালিপাকসতানি ভত্তাভিহাৰো অভিহৰীযতি. অথ খো সম্বহুলা ভিক্খূ যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমিংসু; উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং অভিৱাদেত্ৱা একমন্তং নিসীদিংসু. একমন্তং নিসিন্না খো তে ভিক্খূ ভগৱন্তং এতদৱোচুং – ‘‘দেৱদত্তস্স, ভন্তে, অজাতসত্তুকুমাৰো পঞ্চহি ৰথসতেহি সাযং পাতং উপট্ঠানং গচ্ছতি, পঞ্চ চ থালিপাকসতানি ভত্তাভিহাৰো অভিহৰীযতী’’তি. ‘‘মা, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স লাভসক্কাৰসিলোকং পিহযিত্থ. যাৱকীৱঞ্চ, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স অজাতসত্তুকুমাৰো পঞ্চহি ৰথসতেহি সাযং পাতং উপট্ঠানং গমিস্সতি, পঞ্চ চ থালিপাকসতানি ভত্তাভিহাৰো আহৰীযিস্সতি, হানিযেৱ, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স পাটিকঙ্খা কুসলেসু ধম্মেসু, নো ৱুদ্ধি’’.
‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে, চণ্ডস্স কুক্কুৰস্স নাসায পিত্তং ভিন্দেয্যুং, এৱঞ্হি সো, ভিক্খৱে, কুক্কুৰো ভিয্যোসোমত্তায চণ্ডতৰো অস্স; এৱমেৱ, ভিক্খৱে, যাৱকীৱঞ্চ দেৱদত্তস্স অজাতসত্তুকুমাৰো পঞ্চহি ৰথসতেহি সাযং পাতং উপট্ঠানং গমিস্সতি, পঞ্চ চ থালিপাকসতানি ভত্তাভিহাৰো আহৰীযিস্সতি, হানিযেৱ, ভিক্খৱে, দেৱদত্তস্স পাটিকঙ্খা কুসলেসু ধম্মেসু, নো ৱুদ্ধি. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো…পে… এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. ছট্ঠং.
৭. মাতুসুত্তং
১৮৬. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং এৱং চেতসা চেতো পৰিচ্চ পজানামি – ‘ন চাযমাযস্মা মাতুপি হেতু সম্পজানমুসা ভাসেয্যা’তি. তমেনং পস্সামি অপৰেন সমযেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং সম্পজানমুসা ভাসন্তং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. তস্মাতিহ, ভিক্খৱে, এৱং সিক্খিতব্বং – ‘উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং পজহিস্সাম. ন চ নো উপ্পন্নো লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায ঠস্সতী’তি. এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. সত্তমং.
৮-১৩. পিতুসুত্তাদিছক্কং
১৮৭. সাৱত্থিযং ৱিহৰতি…পে… ‘‘দাৰুণো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. ইধাহং, ভিক্খৱে, একচ্চং পুগ্গলং এৱং চেতসা চেতো পৰিচ্চ পজানামি – ‘ন চাযমাযস্মা পিতুপি হেতু…পে… ভাতুপি হেতু… ভগিনিযাপি হেতু… পুত্তস্সপি হেতু… ধীতুযাপি হেতু… পজাপতিযাপি হেতু সম্পজানমুসা ভাসেয্যা’তি. তমেনং পস্সামি অপৰেন সমযেন লাভসক্কাৰসিলোকেন অভিভূতং পৰিযাদিণ্ণচিত্তং সম্পজানমুসা ভাসন্তং. এৱং দাৰুণো খো, ভিক্খৱে, লাভসক্কাৰসিলোকো কটুকো ফৰুসো অন্তৰাযিকো অনুত্তৰস্স যোগক্খেমস্স অধিগমায. তস্মাতিহ, ভিক্খৱে, এৱং সিক্খিতব্বং – ‘উপ্পন্নং লাভসক্কাৰসিলোকং পজহিস্সাম, ন চ নো উপ্পন্নো লাভসক্কাৰসিলোকো চিত্তং পৰিযাদায ঠস্সতী’তি. এৱঞ্হি ৱো, ভিক্খৱে, সিক্খিতব্ব’’ন্তি. তেৰসমং.
চতুত্থো ৱগ্গো.
তস্সুদ্দানং –
ভিন্দি মূলং দুৱে ধম্মা, পক্কন্তং ৰথ মাতৰি;
পিতা ভাতা চ ভগিনী, পুত্তো ধীতা পজাপতীতি.
লাভসক্কাৰসংযুত্তং সমত্তং.