সড়াযতনৱগ্গসংযুত্তপাড়ি
অজ্ঝত্তানিচ্চসুত্ত, বাহিৰসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন সড়াযতনৱগ্গসংযুত্তে পঠমং অজ্ঝত্তানিচ্চসুত্তঞ্চ চতুত্থং বাহিৰানিচ্চসুত্তঞ্চ কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘চক্খুং ভিক্খৱে অনিচ্চং, যদনিচ্চং তং দুক্খং, যং দুক্খং তদনত্তা, যদনত্তা তং ‘নেতং মম, নেসোহমস্মি, ন মেসো অত্তা’তি এৱমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায দট্ঠব্ব’’ন্তি এৱমাদিনাচ. ‘‘ৰূপা ভিক্খৱে অনিচ্চা. যদনিচ্চং তং দুক্খং, যং দুক্খং তদনত্তা, যদনত্তা তং নেতং মম, নেসোহমস্মি, ন মেসো অত্তা’’তি চ এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
সব্বৱগ্গ
আদিত্তসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থাৱুসো সব্বৱগ্গে ছট্ঠং আদিত্তসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – গযাযং ভন্তে গযাসীসে পুৰাণজটিলং ভিক্খুসহস্সং আৰব্ভ ‘‘সব্বং ভিক্খৱে আদিত্তং, কিঞ্চ ভিক্খৱে সব্বং আদিত্তং. চক্খু ভিক্খৱে আদিত্তং, ৰূপা আদিত্তা, চক্খুৱিঞ্ঞাণং আদিত্তং, চক্খুসম্ফস্সো আদিত্তো, যম্পিদং চক্খুসম্ফস্সপচ্চযা উপ্পজ্জতি, ৱেদযিতং সুখং ৱা দুক্খং ৱা অদুক্খমসুখংৱা, তম্পি আদিত্তং. কেন আদিত্তং. ৰাগগ্গিনা দোসগ্গিনা মোহগ্গিনা আদিত্তং, জাতিযা জৰায মৰণেন সোকেহি পৰিদেৱেহি দুক্খেহি দোমনস্সেহি উপাযাসেহি আদিত্তন্তি ৱদামী’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
মিগজালৱগ্গ
পঠম মিগজালসুত্ত
পুচ্ছা – মিগজালৱগ্গে আৱুসো পঠমমিগজালসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং মিগজালত্থেৰং আৰব্ভ ভাসিতং. আযস্মা ভন্তে মিগজালত্থেৰো ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘একৱিহাৰী একৱিহাৰীতি ভন্তে ৱুচ্চতি, কিত্তাৱতানুখো ভন্তে একৱিহাৰী হোতি, কিত্তাৱতাচ পন সদুতিযৱিহাৰী হোতী’’তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘সন্তি খো মিগজাল চক্খুৱিঞ্ঞেযা ৰূপা ইট্ঠা কন্তা মনাপা পিযৰূপা কামূপসংহিতা ৰজনীযা, তঞ্চে ভিক্খু অভিনন্দতি অভিৱদতি অজ্ঝোসায তিট্ঠতি, তস্স তং অভিনন্দতো অভিৱদতো অজ্ঝোসায তিট্ঠতো উপ্পজ্জতি নন্দী, নন্দিযা সতি সাৰাগো হোতি, সাৰাগে সতি সংযোগো হোতি, নন্দিসংযোজনসংযুত্তো খো মিগজাল ভিক্খু সদুতিযৱিহাৰীতি ৱুচ্চতী’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
পঠম ছফস্সাযতনসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ নৱমং সংগীতং পঠমছফস্সাযতনসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – ৰাজগহে ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘যো হি কোচি ৱিক্খৱে ভিক্খু ছন্নং ফস্সাযতনানং সমুদযঞ্চ অত্থঙ্গমঞ্চ অস্সাদঞ্চ আদীনৱঞ্চ নিস্সৰণঞ্চ যথাভূতং নপ্পজানাতি, অৱুসিতং তেন ব্ৰহ্মচৰিযং, আৰকা সো ইমস্মা ধম্মৱিনযা’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
অহং হি ভন্তে ছন্নং ফস্সাযতনানং সমুদযঞ্চ অত্থঙ্গমঞ্চ অস্সাদঞ্চ আদীনৱঞ্চ নিস্সৰণঞ্চ যথাভূতং নপ্পজানামি.
চক্খুং এতং মম, এসোহমস্মি, এসো মে অত্তাতি সমনুপস্সসি.
নো হেতং ভন্তে.
এত্থ চ তে ভিক্খু চক্খু নেতং মম, নেসোহমস্মি, ন মেসো অত্তাতি এৱমেতং যথাভূতং সম্মপ্পঞ্ঞায সুদিট্ঠং ভৱিস্সতি, এসেৱন্তো দুক্খস্স.
গিলানৱগ্গ
পঠম গিলানসুত্ত
পুচ্ছা – গিলানৱগ্গে পনাৱুসো পঠমং গিলানসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে অঞ্ঞতৰং নৱং ভিক্খুং গিলানং আবাধিতং দুক্খিতং বাড়্হগিলানং আৰব্ভ ভাসিতং. অঞ্ঞতৰো ভন্তে ভিক্খু গিলানো আবাধিকো দুক্খিতো বাড়্হগিলানো ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘নখ্ৱাহং ভন্তে সীলৱিসুদ্ধত্থং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামী’’তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং তং ভিক্খুং পটিপুচ্ছিত্ৱা তস্স চ ৱচনং সাধুকাৰং দত্ৱা ‘‘ৰাগৱিৰাগত্থো হি ভিক্খু মযা ধম্মো দেসিতো, তং কিং মঞ্ঞসি ভিক্খু, চক্খু নিচ্চং ৱা অনিচ্চং ৱাতি. অনিচ্চং ভন্তে. যং পনানিচ্চং দুক্খং ৱা তং সুখং ৱাতি, দুক্খং ভন্তে’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
ন মে ভন্তে খমনীযং.
সাধু খো ত্ৱং ভিক্খু ৰাগৱিৰাগত্থং মযা ধম্মং দেসিতং আজানাসি,
ছন্নৱগ্গ
পুণ্ণসুত্ত
পুচ্ছা – ছন্নৱগ্গে পনাৱুসো পঞ্চমং সংগীতং পুণ্ণসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং পুণ্ণত্থেৰং আৰব্ভ ভাসিতং, আযস্মা ভন্তে পুণ্ণত্থেৰো ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘সাধু মে ভন্তে ভগৱা সংখিত্তেন ধম্মং দেসেতু, যমহং ভগৱতো ধম্মং সুত্ৱা একো ৱূপকট্ঠো অপ্পমত্তো আতাপী পহিতত্তো ৱিহৰেয্য’’ন্তি. তস্মিং ৱত্থুস্মিং ‘‘সন্তি খো পুণ্ণ চক্খুৱিঞ্ঞেয্যা ৰূপা ইট্ঠা কন্তা মনাপা পিযৰূপা কামূপসংহিতা ৰজনীযা, তঞ্চে ভিক্খু অভিনন্দতি অভিৱদতি অজ্ঝোসায তিট্ঠতি, তস্স তং অভিনন্দতো অভিৱদতো অজ্ঝোসায তিট্ঠতো উপ্পজ্জতি নন্দী, নন্দী সমুদযো দুক্খসমুদযো পুণ্ণাতি ৱদামী’’তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
পুচ্ছা – এৱঞ্চাৱুসো ভগৱা আযস্মতো পুণ্ণত্থেৰস্স সংখিত্তেন ওৱাদং দত্ৱা কথঞ্চ নং পটিপুচ্ছি, কথঞ্চ সো ভগৱতো আৰোচেসি, কথঞ্চস্সাযস্মতো পুণ্ণত্থেৰস্স অভিসম্পৰাযো অহোসি.
ৱিস্সজ্জনা – এৱং খো ভন্তে ভগৱা আযস্মতো পুণ্ণত্থেৰস্স সংখিত্তেন ওৱাদং দত্ৱা ‘‘ইমিনা ত্ৱং পুণ্ণ মযা সংখিত্তেন ওৱাদেন ওৱদিতো কতমস্মিং জনপদে ৱিহৰিস্সসী’’তি তং আযস্মন্তং পুণ্ণত্থেৰং পটিপুচ্ছি. সো চ ভন্তে আযস্মা ‘‘অত্থি ভন্তে সুনাপৰন্তো নাম জনপদো, তত্থাহং ৱিহৰিস্সামী’’তি এৱমাদিনা ভগৱতো আৰোচেসি. সো হি ভন্তে আযস্মা সুনাপৰন্তে জনপদে ৱসিত্ৱা তেনেৱ অন্তৰৱস্সেন তিস্সো ৱিজ্জা সচ্ছাকাসি. তেনেৱ অন্তৰৱস্সেন পৰিনিব্বাযি. এৱং খো ভন্তে তস্স আযস্মতো অভিসম্পৰাযো অহোসি.
সন্তি খো তস্স ভগৱতো সাৱকা কাযেন চ জীৱিতেন চ অট্টীযমানা হৰাযমানা জিগুচ্ছমানা সত্থহাৰকং পৰিযেসন্তি.
সক্খিস্সসি খো ত্ৱং পুণ্ণ ইমিনা দমূপসমেন সমন্নাগতো সুনাপৰসন্তস্মিং জনপদে ৱত্থুং.
সড়ৱগ্গ
মালুক্যপুত্তসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন সড়ৱগ্গে দুতিযং মালুক্যপুত্তসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং মালুক্যপুত্তত্থেৰং আৰব্ভ ভাসিতং. আযস্মা ভন্তে মালুক্যপুত্তত্থেৰো ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘সাধু মে ভন্তে ভগৱা সংখিত্তেন ধম্মং দেসেতু, যমহং ভগৱতো ধম্মং সুত্ৱা একো ৱূপকট্ঠো অপ্পমত্তো আতাপী পহিতত্তো ৱিহৰেয্য’’ন্তি. তস্মিং ৱত্থুস্মিং ‘‘এত্থ দানি মালুক্যপুত্ত কিং দহৰে ভিক্খূ ৱক্খামাতি’’আদিনা থেৰং অপসাদেত্ৱা চেৱ উস্সাদেত্ৱা চ ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি মালুক্যপুত্ত, যে তে চক্খুৱিঞ্ঞেয্যা ৰূপা অদিট্ঠা অদিট্ঠপুব্বা, ন চ পস্সসি, ন চ তে হোতি পস্সেয্যন্তি, অত্থি তে তত্থ ছন্দো ৱা ৰাগো ৱা এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
পুচ্ছা – ইমস্মিং চ খো পনাৱুসো ভগৱতা ওৱাদে সংখিত্তেন ভাসিতে সো আযস্মা মালুক্যপুত্তত্থেৰো ভগৱন্তং কিং অৱোচ কথঞ্চস্স ভগৱা অনুঞ্ঞাসি. কীদিসো চস্সাযস্মতো মালুক্যপুত্তত্থেৰস্স ধম্মাভিসমযো অহোসি.
ৱিস্সজ্জনা – ইমস্মিং খো ভন্তে ওৱাদে ভগৱতা সংখিত্তেন ভাসিতে আযস্মা মালুক্যপুত্তত্থেৰো ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘ইমস্স খ্ৱাহং ভন্তে ভগৱতা সংখিত্তেন ভাসিতস্স ৱিত্থাৰেন অত্থং আজানামি.
ৰূপং দিস্ৱা মুট্ঠা, পিযং নিমিত্তং মনসি কৰোতো;
সাৰত্তচিত্তো ৱেদেতি, তঞ্চ অজ্ঝোস তিট্ঠতি.
তস্স ৱড্ঢন্তি ৱেদনা, অনেকা ৰূপসম্ভৱা;
অভিজ্ঝা চ ৱিহেসা চ, চিত্তমস্সূপহঞ্ঞতি;
এৱং আচিনতো দুক্খং, আৰা নিব্বান ৱুচ্চতি;
পেয্যাল
ন সো ৰজ্জতি ধম্মেসু, ধম্মং ঞত্ৱা পটিস্সতো;
ৱিৰত্তচিত্তো ৱেদেতি, তঞ্চ নাজ্ঝোস তিট্ঠতি.
যথাস্স জানতো ধম্মং, সেৱতো চাপি ৱেদনং;
খীযতি নোপচীযতি, এৱং সো চৰতী সতো;
এৱং অপচিনতো দুক্খং, সন্তিকে নিব্বান ৱুচ্চতীতি.
ইমস্স খ্ৱাহং ভন্তে ভগৱতা সংখিত্তেন ভাসিতস্স এৱং ৱিত্থাৰেন অত্থং আজানামীতি. ভগৱা চ ভন্তে ‘‘সাধু সাধু মালুক্যপুত্ত, সাধু খো ত্ৱং মালুক্যপুত্ত মযা সংখিত্তেন ভাসিতস্স ৱিত্থাৰেন অত্থং আজানাসী’’তি সাধুকাৰং দত্ৱা–
‘‘ৰূপং দিস্ৱা সতি মুট্ঠো, পিযং নিমিত্তং মনসি কৰোতো;
সাৰত্তচিত্তো ৱেদেতি, তঞ্চ অজ্ঝোস তিট্ঠতী’’তি–
আদিনা
থেৰস্স ৱচনং সমনুঞ্ঞাসি. সো চ ভন্তে আযস্মা মালুক্যপুত্তত্থেৰো একো ৱূপকট্ঠো অপ্পমত্তো আতাপী পহিতত্তো ৱিহৰন্তো নচিৰস্সেৱ যস্সত্থায কুলপুত্তা সম্মদেৱ অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজন্তি, তদনুত্তৰং ব্ৰহ্মচৰিযপৰিযোসানং দিট্ঠেৱ ধম্মে সযং অভিঞ্ঞা সচ্ছিকত্ৱা উপসম্পজ্জ ৱিহাসি, ‘‘খীণা জাতি, ৱুসিতং ব্ৰহ্মচৰিযং, কতং কৰণীযং, নাপৰং ইত্থত্তাযা’’তি অব্ভঞ্ঞাসি. অঞ্ঞতৰোচ পনাযস্মা মালুক্যপুত্তো অৰহতং অহোসি. এৱং খো ভন্তে তস্স আযস্মতো অভিসম্পৰাযো অহোসি.
ৰূপং দিস্ৱা সতি মুট্ঠা, পিযং নিমিত্তং মনসি কৰোতো;
সাৰত্তচিত্তো ৱেদেতি, তঞ্চ অজ্ঝোস তিট্ঠতি.
পমাদৱিহাৰীসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো চতুত্থং পমাদৱিহাৰীসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘পমাদৱিহাৰিঞ্চ ৱো ভিক্খৱে দেসেস্সামি অপ্পমাদৱিহাৰিঞ্চ, তং সুণাথ. কথঞ্চ ভিক্খৱে পমাদৱিহাৰী হোতি. চক্খুন্দ্ৰিযং অসংৱুতস্স ভিক্খৱে ৱিহৰতো চিত্তং ব্যাসিঞ্চতি চক্খুৱিঞ্ঞেয্যেসু ৰূপেসু, তস্স ব্যাসিত্তচিত্তস্স পামোজ্জং ন হোতি, পামোজ্জে অসতি পীতি ন হোতি, পীতিযা পস্সদ্ধি ন হোতি, পস্সদ্ধিযা অসতি দুক্খং হোতি, দুক্খিনো চিত্তং ন সমাধিযতি, অসমাহি তে চিত্তে ধম্মা ন পাতুভৱন্তি, ধম্মানং অপাতুভাৱা পমাদৱিহাৰীত্ৱেৱ সঙ্খং গচ্ছতী’’তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
লোককামগুণৱগ্গ
ৰাহুলোৱাদসুত্ত
পুচ্ছা – লোককামগুণৱগ্গে আৱুসো অট্ঠমং ৰাহুলোৱাদসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযংযেৱ ভন্তে আযস্মন্তং ৰাহুলং আৰব্ভ ‘‘তং কিং মঞ্ঞসি ৰাহুল, চক্খু নিচ্চং ৱা অনিচ্চং ৱাতি. অনিচ্চং ভন্তে. যং পনানিচ্চং, দুক্খং ৱা তং সুখংৱাতি. দুক্খং ভন্তে. যং পনানিচ্চং দুক্খং ৱিপৰিণামধম্মং কল্লং নু তং সমনুপস্সিতুং ‘এতং মম, এসোহমস্মি, এসো মে অত্তা’তি. নো হেতং ভন্তে’’তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
যংনূনাহং ৰাহুলং উত্তৰিং আসৱানং খযে ৱিনেয্যং.
গণ্হাহি ৰাহুল নিসীদনং.
গহপতিৱগ্গ
ভাৰদ্ৱাজসুত্ত
পুচ্ছা – গহপতিৱগ্গে আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি চতুত্থং সংগীতং ভাৰদ্ৱাজসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – কোসম্বিযং ভন্তে ৰাজানং উদেনং আৰব্ভ আযস্মতা পিণ্ডোলভাৰদ্ৱাজত্থেৰেন ভাসিতং. ৰাজা ভন্তে উদেনো আযস্মন্তং পিণ্ডোলভাৰদ্ৱাজং এতদৱোচ ‘‘কো নু খো ভো ভাৰদ্ৱাজ হেতু কো পচ্চযো, যেনিমে দহৰা ভিক্খূ সুসূ কাড়কেসা ভদ্ৰেন যোব্বনেন সমন্নাগতা পঠমেন ৱযসা অনিকীড়িতাৱিনো কামেসু যাৱজীৱং পৰিপুণ্ণং পৰিসুদ্ধং ব্ৰহ্মচৰিযং চৰন্তি, অদ্ধানঞ্চ আপাদেন্তী’’তি. তস্মিং ৱত্থুস্মিং ‘‘ৱুত্তং খো
এতং মহাৰাজ তেন ভগৱতা জানতা পস্সতা অৰহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন এথ তুম্হে ভিক্খৱে মাতুমত্তীসু মাতুচিত্তং উপট্ঠপেথ. ভগনিমত্তীসু ভগিনিচিত্তং উপট্ঠপেথ, ধীতুমত্তীসু ধীতুচিত্তং উপট্ঠপেথা’’তি এৱমাদিনা ভন্তে আযস্মতা পিণ্ডোল ভাৰদ্ৱাজত্থেৰেন ভাসিতং.
ৱেৰহচ্চানিসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি দসমং সংগীতং ৱেৰহচ্চানিসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – কামণ্ডাযং ভন্তে ৱেৰহচ্চানিগোত্তং ব্ৰাহ্মণিং আৰব্ভ আযস্মতা উদাযিত্থেৰেন ভাসিতং. ৱেৰহচ্চানীগোত্তা ভন্তে ব্ৰাহ্মণী আযস্মন্তং উদাযিত্থেৰং এতদৱোচ ‘‘কিস্মিং নু খো ভন্তে সতি অৰহন্তো সুখদুক্খং পঞ্ঞপেন্তি, কিস্মিং অসতি অৰহন্তো সুখদুক্খং ন পঞ্ঞপেন্তী’’তি. তস্মিং ৱত্থুস্মিং ‘‘চক্খুস্মিং খো ভগিনি সতি অৰহন্তো সুখদুক্খং পঞ্ঞপেন্তি, চক্খুস্মিং অসতি অৰহন্তো সুখদুক্খং ন পঞ্ঞপেন্তী’’তি এৱমাদিনা ভন্তে আযস্মতা উদাযিত্থেৰেন ভাসিতং.
দেৱদহৱগ্গ
খণসুত্ত
পুচ্ছা – দেৱদহৱগ্গে আৱুসো খণসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে দেৱদহে নাম সক্যানং নিগমে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘লাভা ৱো ভিক্খৱে, সুলদ্ধং ৱো ভিক্খৱে, খণো ৱো পটিলদ্ধো ব্ৰহ্মচৰিযৱাসাযা’’তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
সমুদ্দৱগ্গ
বাড়িসিকোপমসুত্ত
পুচ্ছা – সমুদ্দৱগ্গে পনাৱুসো ততিযং বাড়িসিকোপমসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – ৰাজগহে ভন্তে জীৱকম্বৱনে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘সেয্যথাপি ভিক্খৱে বাড়িসিকো আমিসগতবড়িসং গম্ভীৰে উদকৰহদে পক্খিপেয্যা’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
আদিত্তপৰিযাযসুত্ত
পুচ্ছা – সড়াযতনৱগ্গসংযুত্তে সমুদ্দৱগ্গে পনাৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি সংগীতং অট্ঠমং আদিত্তপৰিযাযসুত্তং ভগৱতা কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সম্বহুলে ভন্তে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘আদিত্তপৰিযাযং ৱো ভিক্খৱে ধম্মপৰিযাযং দেসেস্সামি, তং সুণাথ. কতমো চ ভিক্খৱে আদিত্তপৰিযাযো ধম্মপৰিযাযো. ৱৰং ভিক্খৱে তত্তায অযোসলাকায আদিত্তায সম্পজ্জলিতায সজোতিভূতায চক্খুন্দ্ৰিযং সম্পলিমট্ঠং, নত্ৱেৱ চক্খুৱিঞ্ঞেয্যেসু ৰূপেসু অনুব্যঞ্জনসো নিমিত্তগ্গাহো’’তিআদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
আসীৱিসৱগ্গ
পঠমদাৰুক্খন্ধোপমসুত্ত
পুচ্ছা – আসীৱিসৱগ্গে আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি চতুত্থং সংগীতং পঠমদাৰুক্খন্ধোপমসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – কোসম্বিযং ভন্তে গঙ্গায নদিযা তীৰে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘পস্সথ নো তুম্হে ভিক্খৱে অম্হং মহন্তং দাৰুক্খন্ধং গঙ্গায নদিযা সোতেন ৱুয্হমান’’ন্তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতা.
উপচাৰৱচনং
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ভগৱতা ওৰিমতীৰাদীনং উপচাৰৱচনানং অত্থো ৱিত্থাৰেন ৱিভজিত্ৱা পকাসিতো.
ৱিস্সজ্জনা – ওৰিমং তীৰন্তি খো ভিক্খু ছন্নেতং অজ্ঝত্তিকানং আযতনানং অধিৱচনং. পাৰিমং তীৰন্তি খো ভিক্খু ছন্নেতং বাহিৰানং আযতনানং অধিৱচনং. মজ্ঝে সংসীদোতি খো ভিক্খু নন্দিৰাগস্সেতং অধিৱচনং. থলে উস্সাদোতি খো ভিক্খু অস্মিমানস্সেতং অধিৱচনন্তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা তত্থ ওৰিমতীৰাদীনং উপচাৰৱচনানং অত্থো ৱিত্থাৰেন ৱিভজিত্ৱা পকাসিতো.
পুচ্ছা – ইমস্মিং খো পন আৱুসো সুত্তে ভগৱতা ভাসিতে ৱিসেসতো কস্স কীদিসো অত্থো কথঞ্চ পটিলদ্ধো.
ৱিস্সজ্জনা – ইমস্মিং ভন্তে সুত্তে ভগৱতা ভাসিতে ৱিসেসতো নন্দস্স গোপালকস্স পব্বজ্জা চ উপসম্পদা চ যাৱ অৰহত্তাচ ৱিসেসতো অত্থো অধিগতো.
লভেয্যাহং ভন্তে ভগৱতো সন্তিকে পব্বজ্জং, লভেয্যং উপসম্পদং.
তেন হি ত্ৱং নন্দ সামিকানং গাৱো নিয্যাতেহি.
গমিস্সন্তি ভন্তে গাৱো ৱচ্ছগিদ্ধিনিযো.
কিংসুকোপমসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি অট্ঠমং সংগীতং কিংসুকোপমসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে কপিলৱত্থুস্মিং নিগ্ৰোধাৰামে অঞ্ঞতৰং কাৰকং ভিক্খুং আৰব্ভ ভাসিতং. অঞ্ঞতৰো ভন্তে কাৰকো ভিক্খু চত্তাৰো খাণাসৱে ভিক্খূ ঞাণদস্সনৱিসুদ্ধং পুচ্ছিত্ৱা অসন্তুট্ঠো তেসং ভিক্খূনং পঞ্হাৱেয্যাকৰণেন যেন ভগৱা তেনুপসঙ্কমি. উপসঙ্কমিত্ৱা ভগৱন্তং এতদৱোচ ‘‘কিত্তাৱতা নু খো ভন্তে ভিক্খুনো দস্সনং সুৱিসুদ্ধং হোতী’’তি. তস্মিং ৱত্থুস্মিং ‘‘সেয্যথাপি ভিক্খু পুৰিসস্স কিংসুকো অদিট্ঠপুব্বো অস্স, সো যেনঞ্ঞতৰো পুৰিসো কিংসুকস্স দস্সাৱী তেনুপসঙ্কমেয্যা’’তি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ভাসিতং.
ছপ্পাণকোপমসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি দসমং সংগীতং ছপ্পাণকোপমসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসুযেৱ ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘সেয্যথাপি, ভিক্খৱে পুৰিসো অৰুগত্তো পক্কগত্তো সৰৱনং পৱিসেয্যা’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ভগৱতা অসংৱৰো ৱিত্থাৰেন ৱিভজিত্ৱা দেসিতো.
ৱিস্সজ্জনা – কথঞ্চ ভিক্খৱে অসংৱৰো হোতি, ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু চক্খুনা ৰূপং দিস্ৱা পিযৰূপে ৰূপে অধিমুচ্চতি, অপ্পিযৰূপে ৰূপে ব্যাপজ্জতি, অনুপট্ঠিতকাযস্সতি চ ৱিহৰতি পৰিত্তচেতসো. তঞ্চ চেতোৱিমুত্তিং পঞ্ঞাৱিমুত্তিং যথাভূতং নপ্পজানাতি, যত্থস্স তে উপ্পন্না পাপকা অকুসলা ধম্মা অপৰিসেসা নিৰুজ্ঝন্তীতি এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা তত্থ অসংৱৰো ৱিত্থাৰেন ৱিভজিত্ৱা দেসিতো.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ভগৱতা সংৱৰো ৱিভজিত্ৱা ৱিত্থাৰেন দেসিতো.
ৱিস্সজ্জনা – কথঞ্চ ভিক্খৱে সংৱৰো হোতি, ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু চক্খুনা ৰূপং দিস্ৱা পিযৰূপে ৰূপে নাধিমুচ্চতি, অপ্পিযৰূপে ৰূপে ন ব্যাপজ্জতীতি, এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা তত্থ সংৱৰো ৱিভজিত্ৱা ৱিত্থাৰেন দেসিতো.
ৱেদনাসংযুত্ত
দট্ঠব্বসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন ৱেদনাসংযুত্তে পঞ্চমং দট্ঠব্বসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে কপিলৱত্থুস্মিং নিগ্ৰোধাৰামে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘তিস্সো ইমা ভিক্খৱে ৱেদনা. কতমা তিস্সো, সুখা ৱেদনা দুক্খাৱেদনা অদুক্খমসুখা ৱেদনা. সুখা ভিক্খৱে ৱেদনা দুক্খতো দট্ঠব্বা, দুক্খা ৱেদনা সল্লতো দট্ঠব্বা, অদুক্খমসুখা ৱেদনা অনিচ্চতো দট্ঠব্বা’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
সুখা ভিক্খৱে ৱেদনা দুক্খতো দট্ঠব্বা.
যো সুখং দুক্খতো অদ্দস, দুক্খমদ্দক্খি সল্লতো;
অদুক্খমসুখং সন্তং, অদ্দক্খিনং অনিচ্চতো.
স ৱে সম্মদ্দসো ভিক্খু, পৰিজানাতি ৱেদনা;
সো ৱেদনা পৰিঞ্ঞায, দিট্ঠে ধম্মে অনাসৱো;
কাযস্স ভেদা ধম্মট্ঠো, সঙ্খ্যং নোপেতি ৱেদগূ.
সল্লসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো ছট্ঠং সল্লসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে কপিলৱত্থুস্মিং নিগ্ৰোধাৰামে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ‘‘অস্সুতৱা ভিক্খৱে পুথুজ্জনো সুখম্পি ৱেদনং ৱেদযতি, দুক্খম্পি ৱেদনং ৱেদযতি, অদুক্খমসুখম্পি ৱেদনং ৱেদযতি. সুতৱা ভিক্খৱে অৰিযসাৱকো সুখম্পি ৱেদনং ৱেদযতি, দুক্খম্পি ৱেদনং ৱেদযতি, অদুক্খমসুখম্পি ৱেদনং ৱেদযতি. তত্ৰ ভিক্খৱে কো ৱিসেসো, কো অধিপ্পযাসো, কিং নানাকৰণং সুতৱতো অৰিযভাৱকস্স অস্সুতৱতা পুথুজ্জনেনা’’তি এৱমাদিনা ভগৱতা ভাসিতং.
জম্বুখাদকসংযুত্ত
নিব্বানপঞ্হাসুত্ত
পুচ্ছা – জম্বুখাদকসংযুত্তে আৱুসো পঠমং নিব্বানপঞ্হাসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – মগধেসু ভন্তে নালকগামকে জম্বুখাদকং পৰিব্বাজকং আৰব্ভ আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং. জম্বুখাদকো ভন্তে পৰিব্বাজকো আযস্মন্তং সাৰিপুত্তং এতদৱোচ ‘‘নিব্বানং নিব্বানন্তি আৱুসো সাৰিপুত্ত ৱুচ্চতি, কতমং নুখো আৱুসো নিব্বান’’ন্তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘যো খো আৱুসো ৰাগক্খযো দোসক্খযো মোহক্খযো, ইদং ৱুচ্চতি নিব্বান’’ন্তি এৱমাদিনা আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং.
ধম্মৱাদীপঞ্হাসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি ততিযং সংগীতং ধম্মৱাদীপঞ্হাসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – মগধেসুযেৱ ভন্তে নালকগামে জম্বুখাদকং পৰিব্বাজকং আৰব্ভ আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং. জম্বুখাদকো ভন্তে পৰিব্বাজকো আযস্মন্তং সাৰিপুত্তং এতদৱোচ ‘‘কে নু খো আৱুসো সাৰিপুত্ত লোকে ধম্মৱাদিনো, কে লোকে সুপ্পটিপন্না, কে লোকে সুগতা’’তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘যে খো আৱুসো ৰাগপ্পহানায ধম্মং দেসেন্তি, দোসপ্পহানায ধম্মং দেসেন্তি, মোহপ্পহানায ধম্মং দেসেন্তি. তে লোকে ধম্মৱাদিনো’’তি এৱমাদিনা আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং.
কে লোকে সুপ্পটিপন্না.
কে লোকে সুগতা.
দুক্কৰপঞ্হাসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহক মহাথেৰেহি পৰিযোসানসুত্তভাৱেন সংগীতং দুক্কৰপঞ্হাসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – মগধেসুযেৱ নালকগামে জম্বুখাদকং পৰিব্বাজকং আৰব্ভ আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং. জম্বুখাদকো ভন্তে পৰিব্বাজকো আযস্মন্তং সাৰিপুত্তং এতদৱোচ ‘‘কিং নু খো আৱুসো সাৰিপুত্ত ইমস্মিং ধম্মৱিনযে দুক্কৰ’’ন্তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘পব্বজ্জা খো আৱুসো ইমস্মিং ধম্মৱিনযে দুক্কৰা’’তি এৱমাদিনা আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং.
মোগ্গল্লানসংযুত্ত
সক্কসুত্ত
পুচ্ছা – মোগ্গল্লানসংযুত্তে আৱুসো দসমং সংগীতং সক্কসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – দেৱেসু ভন্তে তাৱতিংসেসু সক্কং দেৱানমিন্দং আৰব্ভ ‘‘সাধু খো দেৱানমিন্দ বুদ্ধসৰণগমনং হোতি, বুদ্ধসৰণগমনহেতু খো দেৱানমিন্দ এৱমিধেকচ্চে সত্তা কাযস্স ভেদা পৰং মৰণা সুগতিং সগ্গং লোকং উপপজ্জন্তী’’তি এৱমাদিনা ভন্তে আযস্মতা মহামোগ্গল্লানত্থেৰেন ভাসিতং.
চিত্তসংযুত্ত
নিগণ্ঠনাটপুত্তসুত্ত
পুচ্ছা – চিত্তসংযুত্তে আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি অট্ঠমং সংগীতং নিগণ্ঠনাটপুত্তসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – মচ্ছিকাসণ্ডে ভন্তে নিগণ্ঠং নাটপুত্তং আৰব্ভ চিত্তেন গহপতিনা ভাসিতং. নিগণ্ঠো ভন্তে নাটপুত্তো চিত্তং গহপতিং এতদৱোচ ‘‘সদ্দহসি ত্ৱং গহপতি সমণস্স গোতমস্স অত্থি অৱিতক্কো অৱিচাৰো সমাধি, অত্থি ৱিতক্কৱিচাৰানং নিৰোধো’’তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘ন খ্ৱাহং এত্থ ভন্তে ভগৱতো সদ্ধায গচ্ছামি, অত্থি অৱিতক্কো অৱিচাৰো সমাধি, অত্থি ৱিতক্কৱিচাৰানং নিৰোধো’’তি এৱমাদিনা চিত্তেন গহপতিনা ভাসিতং.
ইদং ভৱন্তো পস্সন্তু.
যাৱ উজুকো চাযং চিত্তো গহপতি.
‘‘অহং খো ভন্তে যাৱদেৱ আকঙ্খামি, ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি ৱিৱিচ্চ অকুসলেহি ধম্মেহি সৱিতক্কং সৱিচাৰং ৱিৱেকজং পীতিসুখং পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰামি’’ –
ইদং ভৱন্তো পস্সন্তু.
অচেলকস্সপসুত্ত
পুচ্ছা – তত্থেৱ আৱুসো পোৰাণকেহি ধম্মসংগাহকমহাথেৰেহি নৱমং সংগীতং অচেলকস্সপসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কেন কথঞ্চ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – তত্থেৱ ভন্তে মচ্ছিকাসণ্ডে অচেলং কস্সপং আৰব্ভ চিত্তেন গহপতিনা ভাসিতং. অচেলো ভন্তে কস্সপো চিত্তং গহপতিং এতদৱোচ ‘‘ইমেহি পন তে গহপতি তিংসমত্তেহি ৱস্সেহি অত্থি কোচি উত্তৰিমনুস্সধম্মো অলমৰিযঞাণদস্সনৱিসেসো অধিগতো ফাসুৱিহাৰো’’তি. তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ‘‘গিহিনোপি সিযা ভন্তে অহঞ্হি ভন্তে যাৱদেৱ আকঙ্খামি, ৱিৱিচ্চেৱ কামেহি ৱিৱিচ্চ অকুসলেহি ধম্মেহি সৱিতক্কং সৱিচাৰং ৱিৱেকজং পীতিসুখং পঠমং ঝানং উপসম্পজ্জ ৱিহৰামী’’তি এৱমাদিনা চিত্তেন গহপতিনা ভাসিতং.
গামণিসংযুত্ত
চণ্ডসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন গামণিসংযুত্তে পঠমং চণ্ডসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং কথঞ্চ ভাসিতং.