নমো তস্স ভগৱতো অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স
সুত্তন্তপিটক
মজ্ঝিমনিকায
মূলপণ্ণাসপাড়ি
সংগাযনস্স পুচ্ছা ৱিস্সজ্জনা
পুচ্ছা – পঠমমহাসংগীতিকালে আৱুসো ধম্মসংগাহকা মহাকস্সপাদযো মহাথেৰৱৰা দীঘনিকাযং সংগাযিত্ৱা তদনন্তৰং কিং নাম পাৱচনং সংগাযিংসু.
ৱিস্সজ্জনা – পঠমমহাসংগীতিকালে ভন্তে ধম্মসংগাহকা মহাকস্সপাদযো মহাথেৰৱৰা দীঘনিকাযং সংগাযিত্ৱা তদনন্তৰং মজ্ঝিমং নাম নিকাযং সংগাযিংসু.
পুচ্ছা – মজ্ঝিমনিকাযো নাম আৱুসো মূলপণ্ণাসকো মজ্ঝিম পণ্ণাসকো উপৰিপণ্ণাসকোতি পণ্ণাসকৱসেন তিৱিধো, তত্থ কতৰং পণ্ণাসকং পঠমং সংগাযিংসু.
ৱিস্সজ্জনা – তীসু ভন্তে পণ্ণাসকেসু মূলপণ্ণাসকং নাম পাৱচনং ধম্মসংগাহকা মহাথেৰৱৰা পঠমং সংগাযিংসু.
পুচ্ছা – মূলপণ্ণাসকেপি আৱুসো পঞ্চৱগ্গা পণ্ণাস চ সুত্তানি, তেসু কতৰং ৱগ্গং কতৰঞ্চ সুত্তং পঠমং সংগাযিংসু.
ৱিস্সজ্জনা – মূলপণ্ণাসকে ভন্তে পঞ্চসু ৱগ্গেসু পঠমং মূলপৰিযাযৱগ্গং পণ্ণাসকেসু চ সুত্তেসু পঠমং মূলপৰিযাযসুত্তং সংগাযিংসু.
সাধু আৱুসো মযম্পি দানি ততোযেৱ পট্ঠায সংগীতিপুব্বঙ্গমানি পুচ্ছাৱিস্সজ্জনকিচ্চানি কাতুং সমাৰভাম.
মূলপৰিযাযসুত্ত
পুচ্ছা – তেন আৱুসো ভগৱতা জানতা পস্সতা অৰহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন মূলপৰিযাযসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – উক্কট্ঠাযং ভন্তে পঞ্চসতে ব্ৰাহ্মণকুলা পব্বজিতে আৰব্ভ ভাসিতং, পঞ্চসতা ভন্তে ব্ৰাহ্মণকুলা পব্বজিতা ভিক্খূ পৰিযত্তিং নিস্সায মানং উপ্পাদেসুং, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – তং পনাৱুসো সুত্তং ভগৱতা কতিহি ৱাৰেহি কতিহি চ অন্তোগধপদেহি ৱিভজিত্ৱা ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – তং পন ভন্তে মূলপৰিযাযসুত্তং ভগৱতা অট্ঠহি চ ৱাৰেহি চতুৱীসতিযা চ অন্তোগধপদেহি ৱিভজিত্ৱা দেসিতং.
সব্বাসৱসুত্ত
পুচ্ছা – দুতিযং পনাৱুসো সব্বাসৱসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সব্বাসৱসুত্তং পন ভন্তে ভগৱতা সাৱত্থিযং সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
পুচ্ছা – তত্থাৱুসো ভগৱতা আসৱা কতিহি পকাৰেহি ৱিভজিত্ৱা দস্সিতা.
ৱিস্সজ্জনা – সত্তহি ভন্তে পকাৰেহি ৱিভজিত্ৱা আসৱা ভগৱতা পকাসিতা.
ধম্মদাযাদসুত্ত
পুচ্ছা – ধম্মদাযাদসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং, ভগৱতো চ ভন্তে ভিক্খুসঙ্ঘস্স চ তদা মহালাভসক্কাৰো উদপাদি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – তত্থাৱুসো দ্ৱে অনুসন্ধযো, তেসু পঠমে অনুসন্ধিম্হি কথং ভগৱতা ভিক্খূনং ওৱাদো দিন্নো.
ৱিস্সজ্জনা – পঠমে ভন্তে অনুসন্ধিম্হি ধম্মদাযাদা মে ভিক্খৱে ভৱথ মা আমিসদাযাদা, অত্থি মে তুম্হেসু অনুকম্পা, কিন্তি মে সাৱকা ধম্মদাযাদা ভৱেয্যুং নো আমিসদাযাদাতি এৱমাদিনা ভগৱতা ভিক্খূনং ওৱাদো দিন্নো.
ধম্মদাযাদা মে ভিক্খৱে ভৱথ মা আমিসদাযাদা, অত্থি মে তুম্হেসু অনুকম্পা কিন্তি মে সাৱকা ধম্মদাযাদা ভৱেয্যুং, নো আমিসদাযাদা.
পুচ্ছা – দুতিযে পনাৱুসো অনুসন্ধিম্হি আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা কীদিসী ধম্মদেসনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – দুতিযে পন ভন্তে অনুসন্ধিম্হি আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা সত্থু পৱিৱিত্তস্স ৱিহৰতো সাৱকানং ৱিৱেকং অননুসিক্খতং তীহি ঠানেহি গাৰযুতং, অনুসিক্খন্তানঞ্চ তীহি ঠানেহি পাসংসতং, সোড়স চ পাপকে ধম্মে তেসঞ্চ পহানায মজ্ঝিমা পটিপদা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ভযভেৰৱসুত্ত
পুচ্ছা – ভযভেৰৱসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে জাণুস্সোণিং ব্ৰাহ্মণং আৰব্ভ ভাসিতং, জাণুস্সোণি ভন্তে ব্ৰাহ্মণো ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ ‘‘যে মে ভো গোতম কুলপুত্তা ভৱন্তং গোতমং উদ্দিস্স সদ্ধা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতা, ভৱং তেসং গোতমো পুব্বঙ্গমো, ভৱং
তেসং গোতমো বহুকাৰো, ভৱং তেসং গোতমো সমাদপেতা, ভোতো চ পন গোতমস্স সা জনতা দিট্ঠানুগতিং আপজ্জতী’’তি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
অনঙ্গণসুত্ত
পুচ্ছা – অনঙ্গণসুত্তং পনাৱুসো কত্থ কং আৰব্ভ কেন ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং.
আকঙ্খেয্যসুত্ত
পুচ্ছা – আকঙ্খেয্যসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱত্থসুত্ত
পুচ্ছা – ৱত্থসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
সল্লেখসুত্ত
পুচ্ছা – সল্লেখসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং মহাচুন্দং আৰব্ভ ভাসিতং, আযস্মা মহাচুন্দো ভন্তে ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ ‘‘যা ইমা ভন্তে অনেকৱিহিতা দিট্ঠিযো লোকে উপ্পজ্জন্তি, অত্তৱাদপটিসংযুত্তা ৱা লোকৱাদপটিসংযুত্তা ৱা, আদিমেৱ নু খো ভন্তে ভিক্খুনো মনসিকৰোতো এৱমেতাসং দিট্ঠীনং পহানং হোতি, এৱমেতাসং দিট্ঠীনং পটিনিস্সগ্গো হোতী’’তি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – তত্থ চ আৱুসো কতি পৰিযাযা কতি চ অন্তোগধপদানি ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতানি.
ৱিস্সজ্জনা – তত্থ ভন্তে পঞ্চ পৰিযাযা চতুচত্তালীস চ অন্তোগধপদানি ভগৱতা ৱিত্থাৰেন ভাসিতানি.
সম্মাট্ঠিসুত্ত
পুচ্ছা – সম্মাদিট্ঠিসুত্তং পনাৱুসো কত্থ কং আৰব্ভ কেন ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ আযস্মতা সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা ভাসিতং.
পুচ্ছা – কস্স আৱুসো ৱচনং.
ৱিস্সজ্জনা – ভগৱতো ভন্তে ৱচনং অৰহতো সম্মাসম্বুদ্ধস্স.
পুচ্ছা – কেনাৱুসো আভতং.
ৱিস্সজ্জনা – পৰম্পৰায ভন্তে আভতং.
মহাসতিপট্ঠানসুত্ত
পুচ্ছা – মহাসতিপট্ঠানসুত্তং পনাৱুসো যোগাৱচৰানং বহুপকাৰত্তা দীঘনিকাযে চ ইধ চাতি দ্ৱীসু নিকাযেসু পোৰাণকেহি সংগীতিকাৰেহি দ্ৱিক্খত্তুং সংগাযিত্ৱা ৱিত্থাৰেন পতিট্ঠাপিতং, তং অম্হেহি দীঘনিকাযে যথানুপ্পত্তৱসেন পুচ্ছিতঞ্চ ৱিস্সজ্জিতঞ্চ. তথাপি যোগাৱচৰানং বহুপকাৰত্তাযেৱ তং ইদানিপি যথানুপ্পত্তৱসেন পুন পুচ্ছিস্সামি, তং পনেতং আৱুসো মহাসতিপট্ঠানসুত্তং ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – কুৰূসু ভন্তে কম্মাসধম্মে নাম কুৰূনং নিগমে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ আনাপানস্সতি কাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু অৰঞ্ঞগতো ৱা ৰুক্খমূলগতো ৱা সুঞ্ঞাগাৰগতো ৱা নিসীদতি পল্লঙ্কং আভুজিত্ৱা উজুং কাযং পণিধায পৰিমুখং সতিং উপট্ঠপেত্ৱা সো সতোৱ অস্সসতি, সতোৱ পস্সসতি, দীঘং ৱা অস্সসন্তো ‘দীঘং অস্সসামী’তি পজানাতি, দীঘং ৱা পস্সসন্তো ‘দীঘং পস্সসামী’তি পজানাতি, এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ আনাপানস্সতি কাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ইৰিযাপথকাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – পুন চপৰং ভিক্খৱে ভিক্খু গচ্ছন্তো ৱা গচ্ছামীতি পজানাতি, ঠিতো ৱা ঠিতোম্হীতি পজানাতি, নিসিন্নো ৱা নিসিন্নোম্হীতি পজানাতি, সযানো ৱা সযানোম্হীতি পজানাতি, এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ইৰিযাপথকাযানুপস্সনা ভাৱনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ সম্পজঞ্ঞকাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – পুন চপৰং ভিক্খৱে ভিক্খু অভিক্কন্তে পটিক্কন্তে সম্পজানকাৰী হোতি, আলোকিতে ৱিলোকিতে সম্পজানকাৰী হোতি, সমিঞ্জিতে পসাৰিতে সম্পজানকাৰী হোতি, সঙ্ঘাটিপত্তচীৱৰধাৰণে সম্পজানকাৰী হোতি, অসিতে পীতে খাযিতে সাযিতে সম্পজানকাৰী হোতি, উচ্চাৰপস্সাৱকম্মে সম্পজানকাৰী হোতি, গতে ঠিতে নিসিন্নে সুত্তে জাগৰিতে ভাসিতে তুণ্হীভাৱে সম্পজানকাৰী হোতি, এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা তত্থ সম্পজঞ্ঞকাযানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ পটিকূলমনসিকাৰকাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – পুন চপৰং ভিক্খৱে ভিক্খু ইমমেৱ কাযং উদ্ধং পাদতলা অধো কেসমত্থকা তচপৰিযন্তং পূৰং নানপ্পকাৰস্স অসুচিনো পচ্চৱেক্খতি অত্থি ইমস্মিং কাযে কেসালোমা নখা দন্তা তচো এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ ভগৱতা পটিকূলমনসিকাৰকাযানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ধাতুমনসিকাৰকাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – পুন চপৰং ভিক্খৱে ভিক্খু ইমমেৱ কাযং যথাঠিতং যথাপণিহিতং ধাতুসো পচ্চৱেক্খতি অত্থি ইমস্মিং কাযে পথৱীধাতু আপোধাতু তেজোধাতু ৱাযোধাতু এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা ধাতুমনসিকাৰকাযানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ নৱ সিৱথিককাযানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – পুন চপৰং ভিক্খৱে ভিক্খু সেয্যথাপি পস্সেয্য সৰীৰং সিৱথিকায ছড্ডিতং একাহমতং ৱা দ্ৱীহমতং ৱা তীহমতং ৱা উদ্ধুমাতকং ৱিনীলকং ৱিপুব্বকজাতং সো ইমমেৱ কাযং উপসংহৰতি ‘‘অযম্পি খো কাযো এৱংধম্মো এৱংভাৱী এৱংঅনতীতো’’তি এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ ভগৱতা নৱ সিৱথিককাযানুপস্সনা ভাৱনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ৱেদনানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা দেসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু সুখং ৱা ৱেদনং ৱেদযমানো ‘‘সুখং ৱেদনং ৱেদযামী’’তি পজানাতি, দুক্খং ৱা ৱেদনং ৱেদযমানো ‘‘দুক্খ ৱেদনং ৱেদযামী’’তি পজানাতি, অদুক্খমসুখং ৱা ৱেদনং ৱেদযমানো ‘‘অদুক্খমসুখং ৱেদনং ৱেদযামী’’তি পজানাতি, এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ ভগৱতা ৱেদনানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ চিত্তানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা দেসিতা.
ৱিস্সজ্জনা – ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু সৰাগং ৱা চিত্তং ‘‘সৰাগং চিত্ত’’ন্তি পজানাতি, ৱীতৰাগং ৱা চিত্তং ‘‘ৱীতৰাগং চিত্ত’’ন্তি পজানাতি, সদোসং ৱা ৱীতদোসং ৱা সমোহং ৱা ৱীতমোহং ৱা সংখিত্তং ৱা চিত্তং ‘‘সংখিত্তং চিত্ত’’ন্তি পজানাতি, ৱিক্খিত্তং ৱা চিত্তং ‘‘ৱিক্খিত্তং চিত্ত’’ন্তি পজানাতি, এৱমাদিনা তত্থ ভগৱতা চিত্তানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ধম্মানুপস্সনা ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা দেসিতা, তং সঙ্খেপমত্তেনেৱ ৱিস্সজ্জেহি.
ৱিস্সজ্জনা – ইধ ভিক্খৱে ভিক্খু ধম্মেসু ধম্মানুপস্সী ৱিহৰতি, পঞ্চসু নীৱৰণেসু এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ ভগৱতা পঞ্চহি পব্বেহি ধম্মানুপস্সনা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতা.
চূড়সীহনাদসুত্ত
পুচ্ছা – চূড়নসীহনাদসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে পৰিহীনলাভসক্কাৰে নানাতিত্থিযে আৰব্ভ ভাসিতং, নানাতিত্থিযা ভন্তে পৰিহীনলাভসক্কাৰা তেসু তেসু ঠানেসু পৰিদেৱিংসু, চতস্সো চ ভন্তে পৰিসা ভগৱতো একমত্থং আৰোচেসুং, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
মহাসীহনাদসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা জানতা পস্সতা অৰহতা সম্মাসম্বুদ্ধেন মহাসীহনাদসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – ৱেসালিযং ভন্তে সুনক্খত্তং লিচ্ছৱিপুত্তং আৰব্ভ ভাসিতং, সনুক্খত্তো ভন্তে লিচ্ছৱিপুত্তো অচিৰপক্কন্তো হোতি ইমস্মা ধম্মৱিনযা, সো ৱেসালিযং পৰিসতি এৱং ৱাচং ভাসতি ‘‘নত্থি সমণস্স গোতমস্স উত্তৰিমনুস্সধম্মা অলমৰিযঞাণদস্সনৱিসেসো, তক্কপৰিযাহতং সমণো গোতমো ধম্মং দেসেতি ৱীমংসানুচৰিতং সযং পটিভানং. যস্স চ খ্ৱাস্স অত্থায ধম্মো দেসিতো, সো নিয্যাতি তক্কৰস্স সম্মা দুক্খক্খযাযা’’তি, এতমত্থং ভন্তে আযস্মা সাৰিপুত্তো ভগৱতো আৰোচেসি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – কতি পনাৱুসো তত্থ ভগৱতা তথাগতস্স তথাগতবলানি ৱিভজিত্ৱা পকাসিতানি, যেহি বলেহি সমন্নাগতো তথাগতো আসভং ঠানং পটিজানাতি, পৰিসাসু সীহনাদং নদতি, ব্ৰহ্মচক্কং পৱত্তেতি.
ৱিস্সজ্জনা – দস ভন্তে তথাগতস্স তথাগতবলানি ভগৱতা ৱিভজিত্ৱা পকাসিতানি, যেহি বলেহি সমন্নাগতো তথাগতো আসভং ঠানং পটিজানাতি, পৰিসাসু সীহনাদং নদতি, ব্ৰহ্মচক্কং পৱত্তেতি.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ভগৱতা চতুৱেৰজ্জঞাণানি ৱিভজিত্ৱা পকাসিতানি, যেহি ৱেসাৰজ্জেহি সমন্নাগতো তথাগতো আসভং ঠানং পটিজানাতি, পৰিসাসু সীহনাদং নদতি, ব্ৰহ্মচক্কং পৱত্তেতি.
ৱিস্সজ্জনা – খীণাসৱস্স তে পটিজানতো ইমে আসৱা অপৰিক্খীণাতি তত্ৰ ৱত মং সমণো ৱা ব্ৰাহ্মণো ৱা দেৱো ৱা মাৰো ৱা ব্ৰহ্মা ৱা কোচি ৱা লোকস্মিং সহধম্মেন পটিচোদেস্সতীতি নিমিত্তমেতং সাৰিপুত্ত ন সমনুপস্সামি, এতমহং সাৰিপুত্ত নিমিত্তং অসমনুপস্সন্তো খেমপ্পত্তো অভযপ্পত্তো ৱেসাৰজ্জপ্পত্তো ৱিহৰামি. এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ চতুৱেসাৰজ্জঞাণানি ভগৱতা ৱিত্থাৰেন ৱিভজিত্ৱা পকাসিতানি.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ ভগৱতা পঞ্চগতিপৰিচ্ছেদঞাণং ৱিভজিত্ৱা পকাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – পঞ্চ খো ইমা সাৰিপুত্ত গতিযো, কতমা পঞ্চ, নিৰযো তিৰচ্ছানযোনি পেত্তিৱিসযো মনুস্সা দেৱা, এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতা তত্থ পঞ্চগতিপৰিচ্ছেদকঞাণং ৱিভজিত্ৱা পকাসিতং.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো তত্থ তথাগতো অত্তনো পঞ্ঞাৱেয্যত্তিযা অপৰিহানিং পকাসেসি.
ৱিস্সজ্জনা – সন্তি খো পন সাৰিপুত্ত একে সমণব্ৰাহ্মণা এৱংৱাদিনো এৱংদিট্ঠিনো যাৱদেৱাযং ভৱং পুৰিসো দহৰো হোতি, এৱমাদিনা ভন্তে তত্থ তথাগতো অত্তনো পঞ্ঞাৱেয্যত্তিযা অপৰিহানিং পকাসেসি.
মহাদুক্খক্খন্ধসুত্ত
পুচ্ছা – মহাদুক্খক্খন্ধসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে অঞ্ঞতিত্থিযে আৰব্ভ ভাসিতং, সম্বহুলা ভন্তে অঞ্ঞতিত্থিযা ভিক্খূ এতদৱোচুং ‘‘সমণো আৱুসো গোতমো কামানং পৰিঞ্ঞং পঞ্ঞপেতি, মযম্পি কামানং পৰিঞ্ঞং পঞ্ঞপেম, সমণো আৱুসো গোতমো ৰূপানং ৱেদনানং পৰিঞ্ঞং পঞ্ঞপেতি, মযম্পি ৰূপানং ৱেদনানং পৰিঞ্ঞং পঞ্ঞপেম, ইধ নো আৱুসো কো ৱিসেসো, কো অধিপ্পযাসো, কিং নানাকৰণং সমণস্স ৱা গোতমস্স অম্হাকং ৱা যদিদং ধম্মদেসনায ৱা ধম্মদেসনং অনুসাসনিযা ৱা অনুসাসনি’’ন্তি, এতমত্থং ভিক্খূ ভগৱতো আৰোচেসুং, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
চূড়দুক্খক্খন্ধসুত্ত
পুচ্ছা – চূড়দুক্খক্খন্ধসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে কপিলৱত্থুস্মিং মহানামং সক্কং আৰব্ভ ভাসিতং, মহানামো ভন্তে সক্কো ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ ‘‘দীঘৰত্তাহং ভন্তে ভগৱতা এৱং ধম্মং দেসিতং আজানামি ‘লোভো চিত্তস্স উপক্কিলেসো, দোসো চিত্তস্স উপক্কিলেসো, মোহো চিত্তস্স উপক্কিলেসো’তি, এৱঞ্চাহং ভন্তে ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজানামি ‘লোভো চিত্তস্স উপক্কিলেসো, দোসো চিত্তস্স উপক্কিলেসো, মোহো চিত্তস্স উপক্কিলেসো’তি. অথ চ পন মে একদা লোভধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তি, দোসধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তি, মোহধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তি, তস্স ময্হং ভন্তে এৱং হোতি ‘কো সু নাম মে ধম্মো অজ্ঝত্তং অপ্পহিনো, যেন মে একদা লোভধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তি, দোসধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তি, মোহধম্মাপি চিত্তং পৰিযাদায তিট্ঠন্তী’তি’’, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
অনুমানসুত্ত
পুচ্ছা – অনুমানসুত্তং পনাৱুসো কত্থ কং আৰব্ভ কেন ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – ভগ্গেসু ভন্তে সুসুমাৰগিৰে ভেসকড়াৱনে আযস্মতা মহামোগ্গল্লানত্থেৰেন সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
চেতোখিলসুত্ত
পুচ্ছা – চেতোখিলসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱনপত্থসুত্ত
পুচ্ছা – ৱনপত্থসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
মধুপিণ্ডিকসুত্ত
পুচ্ছা – মধুপিণ্ডিকসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সক্কেসু ভন্তে দণ্ডপাণিং সক্কং আৰব্ভ ভাসিতং, দণ্ডপাণি ভন্তে সক্কো ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা এতদৱোচ ‘‘কিং ৱাদী সমণো কিমক্খাযী’’তি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
দ্ৱেধাৱিতক্কসুত্ত
পুচ্ছা – দ্ৱেধাৱিতক্কসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিতক্কসণ্ঠানসুত্ত
পুচ্ছা – ৱিতক্কসণ্ঠানসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
ককচূপমসুত্ত
পুচ্ছা – তেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন ককচূপমসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং মোড়িযফগ্গুনং আৰব্ভ ভাসিতং, আযস্মা ভন্তে মোড়িযফগ্গুনো ভিক্খুনীহি সদ্ধিং অতিৱেলং সংসট্ঠো ৱিহৰতি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – অথ খো আৱুসো আযস্মতো মোড়িযফগ্গুনস্স তং ভগৱতো ওৱাদং সুত্ৱা কথং চিত্তং উপ্পন্নং, কথঞ্জ ভগৱা উত্তৰি ভিক্খূন ওৱাদমদাসি.
ৱিস্সজ্জনা – অথ খো ভন্তে মোড়িযফগ্গুনস্স ভগৱতো ইমং ওৱাদং সুত্ৱা ভিক্খুনিসংসগ্গতো ওৰমিস্সামি ৱিৰমিস্সামীতিপি চিত্তং ন উপ্পন্নং, অসংৱৰমেৱ ভন্তে চিত্তং উপ্পন্নং, ভগৱা চ ভন্তে আৰাধযিংসু ৱত মে ভিক্খৱে ভিক্খূ একং সমযং চিত্তং, এৱমাদিনা উত্তৰি ভিক্খূনং ওৱাদমদাসি.
উভতো দণ্ডকেন চেপি ভিক্খৱে ককচেন চোৰা ওচৰকা অঙ্গমঙ্গানি ওকন্তেয্যুং.
অলগদ্দূপমসুত্ত
পুচ্ছা – অলগদ্দূপমসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে অৰিট্ঠং ভিক্খুং গদ্ধবাধিপুব্বং আৰব্ভ ভাসিতং, অৰিট্ঠস্স ভন্তে ভিক্খুনো গদ্ধবাধিপুব্বস্স এৱৰূপং পাপকং দিট্ঠিগতং উপ্পন্নং ‘‘তথাহং ভগৱতা ধম্মং দেসিতং আজাদামি, যথা যেমে অন্তৰাযিকা ধম্মা ৱুত্তা ভগৱতা, তে পটিসেৱতো নালং অন্তৰাযাযা’’তি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – অথ খো আৱুসো আযস্মতো অৰিট্ঠস্স গদ্ধবাধিপুব্বস্স কথং চেতসো পৰিৱিতক্কো উদপাদি, কথঞ্চ ভগৱা উত্তৰি ভিক্খুনং ধম্মদেসনং পৱত্তেসি.
ৱিস্সজ্জনা – অথ খো ভন্তে অৰিট্ঠস্স ভিক্খুনো গদ্ধবাধিপুব্বস্স ‘‘কিঞ্চাপি মং ভগৱা মোঘপুৰিসৱাদেন ৱদেসি, ন খো পন মে মগ্গফলানং উপনিস্সযো ন হোতি, স্ৱাহং আৰভিত্ৱা ঘট্টেত্ৱা মগ্গফলানি নিব্বত্তেস্সামী’’তি, এৱং খো ভন্তে চেতসো পৰিৱিতক্কো উদপাদি, ভগৱা চ ভন্তে দুপ্পঞ্ঞস্স অলগদ্দূপমং দস্সেত্ৱা অলগদ্দূপমং পৰিযত্তিঞ্চ দস্সেত্ৱা পঞ্ঞৱতো অলগদ্দূপমায চ কুল্লূপমায চ পঞ্ঞৱতো নিস্সৰণপৰিযত্তিং দস্সেত্ৱা ছ চ দিট্ঠিট্ঠানানি, তেসঞ্চ ছন্নং দিট্ঠিট্ঠানানং ৱিনিৱেঠনাকাৰং দস্সেত্ৱা পৰিযোসানে চ খন্ধকম্মট্ঠানং অৰহত্তনিকূটেন দস্সেত্ৱা উত্তৰি ভিক্খূনং ধম্মকথং পৱত্তেসি.
ৱম্মিকসুত্ত
পুচ্ছা – ধম্মিকসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মন্তং কুমাৰকস্সপং আৰব্ভ ভাসিতং. আযস্মা ভন্তে কুমাৰকস্সপো ভগৱন্তং উপসঙ্কমিত্ৱা ৱম্মিকপঞ্হং পুচ্ছি, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৰথৱিনীতসুত্ত
পুচ্ছা – ৰথৱিনীতসুত্তং পনাৱুসো কত্থ কেন ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে আযস্মতা চ সাৰিপুত্তত্থেৰেন ধম্মসেনাপতিনা আযস্মতা চ পুণ্ণেন মন্তাণিপুত্তেন অঞ্ঞমঞ্ঞং পুচ্ছাৱিস্সজ্জনৱসেন ভাসিতং.
নিৱাপসুত্ত
পুচ্ছা – নিৱাপসুত্তং পনাৱুসো ভগৱতা কত্থ কং আৰব্ভ ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং.
পুচ্ছা – ইমস্মিং আৱুসো সুত্তে কো নিৱাপো কো নেৱাপিকো কা নেৱাপিকপৰিসা কা মিগজাতা কথঞ্চেতিস্সা উপমায অত্থো দট্ঠব্বো.
ৱিস্সজ্জনা – ইমস্মিং ভন্তে সুত্তে নিৱাপোতি খো ভন্তে পঞ্চন্নেতং কামগুণানং অধিৱচনং, নেৱাপিকোতি খো ভন্তে মাৰস্সেতং পাপিমতো অধিৱচনং, নেৱাপিকপৰিসাতি খো ভন্তে মাৰপৰিসাযেতং অধিৱচনং, মিগজাতাতি খো ভন্তে সমণব্ৰাহ্মণানমেতং অধিৱচনং, ইমস্মিং ভন্তে সুত্তে এতস্স অত্থো এৱং দট্ঠব্বো.
পাসৰাসিসুত্ত
পুচ্ছা – কেনাৱুসো ভগৱতা…পে… সম্মাসম্বুদ্ধেন পাসৰাসিসুত্তং কত্থ কং আৰব্ভ কিস্মিং ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
ৱিস্সজ্জনা – সাৱত্থিযং ভন্তে সম্বহুলে ভিক্খূ আৰব্ভ ভাসিতং, সম্বহুলা ভন্তে ভিক্খূ ৰম্মকস্স ব্ৰাহ্মণস্স অস্সমে ভগৱন্তং আৰব্ভ ধম্মিযা কথায সন্নিসীদিংসু, তস্মিং ভন্তে ৱত্থুস্মিং ভাসিতং.
পুচ্ছা – অথ খো আৱুসো তেসং সম্বহুলানং ভিক্খূনং ধম্মিযা কথায সন্নিসিন্নানং কীদিসং ধম্মকথং কথেসি.
ৱিস্সজ্জনা – সাধু ভিক্খৱে এতং খো ভিক্খৱে তুম্হাকং পতিৰূপং কুলপুত্তানং সদ্ধা অগাৰস্মা অনগাৰিযং পব্বজিতানং, যং তুম্হে ধম্মিযা কথায সন্নিসীদেয্যাথ, সন্নিপতিতানং ৱো ভিক্খৱে দ্ৱযং কৰণীযং ধম্মী ৱা কথা অৰিযো ৱা তুণ্হীভাৱো. দ্ৱেমা ভিক্খৱে পৰিযেসনা অৰিযা চ পৰিযেসনা অনৰিযা চ পৰিযেসনা. এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱা সন্নিপতিতানং তেসং ভিক্খূনং অৰিযপৰিযেসনঞ্চ অনৰিযপৰিযেসনঞ্চ ৱিভজিত্ৱা দেসেসি.
পুচ্ছা – কথঞ্চাৱুসো ভগৱা অত্তনাপি অনৰিযপৰিযেসনং পহায অৰিযপৰিযেসনায পৰিযেসিতভাৱং পকাসেসি.
ৱিস্সজ্জনা – অহম্পি সুদং ভিক্খৱে পুব্বেৱ সম্বোধা অনভিসম্বুদ্ধো বোধিসত্তোৱ সমানো অত্তনা জাতিধম্মো সমানো জাতিধম্মংযেৱ পৰিযেসামি, অত্তনা জৰাধম্মো ব্যাধিধম্মো মৰণধম্মো সোকধম্মো সংকিলেসধম্মো সমানো সংকিলেসধম্মংযেৱ পৰিযেসামি. এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱা অত্তনাপি অনৰিযপৰিযেসনং পহায অৰিযপৰিযেসনায পৰিযেসিতভাৱং পকাসেসি.
পুচ্ছা – এৱং পঠমাভিসম্বুদ্ধস্স আৱুসো ভগৱতো অজপালনিগ্ৰোধৰুক্খমূলে নিসিন্নস্স ধম্মদেসনায কতসন্নিট্ঠানস্স কীদিসো
চেতসো পৰিৱিতক্কো উদপাদি, কথঞ্চ ধম্মদেসনায চাৰিকা অহোসি, কথঞ্চ পঠমা ধম্মদেসনা অহোসি.
ৱিস্সজ্জনা – ‘‘কস্স নু খো অহং পঠমং ধম্মং দেসেয্যং, কো ইমং ধম্মং খিপ্পমেৱ আজানিস্সতী’’তি এৱং খো ভন্তে ভগৱতো পঠমাভিসম্বুদ্ধস্স অজপালনিগ্ৰোধমূলে ধম্মদেসনায কতসন্নিট্ঠানস্স পৰিৱিতক্কো উদপাদি, অথ ভন্তে ভগৱা উৰুৱেলাযং যথাভিৰন্তং ৱিহৰিত্ৱা যেন বাৰাণসী, তেন পদসাযেৱ চাৰিকং পক্কামি ধম্মদেসনায, দ্ৱেমে ভিক্খৱে অন্তা পব্বজিতেন ন সেৱিতব্বা, কতমে দ্ৱে, যো চাযং কামেসু কামসুখল্লিকানুযোগো হীনো গাম্মো পোথুজ্জনিকো অনৰিযো অনত্তসংহিতো, এৱমাদিনা ভন্তে ভগৱতো পঠমা ধম্মদেসনা অহোসি.
সব্বাভিভূ সব্বৱিদূহমস্মি,
সব্বধম্মেসু অনূপলিত্তো;
সব্বঞ্জহো তণ্হাক্খযে ৱিমুত্তো,
সযং অভিঞ্ঞায কমুদ্দিসেয্যং.